Nhà máy rác Đà Lạt lại xin tạm ngưng hoạt động vì ‘kiệt quệ’

Công ty TNHH Môi trường Năng Lượng Xanh cho hay sau khi đơn giá Nhà nước chi trả giảm từ 461.000 đồng/tấn xuống còn 277.700 đồng/tấn, doanh nghiệp đã mất khả năng duy trì vận hành, trả nợ và nợ lãi phát sinh, đang đứng trước nguy cơ bị kê biên tài sản. 

Ngày 10/9, Công ty TNHH Môi trường Năng lượng xanh – chủ đầu tư Nhà máy xử lý chất thải rắn Đà Lạt – có văn bản gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đề nghị tạm ngưng hoạt động nhà máy từ 0h ngày 1/10/2026.

Lý do là doanh nghiệp đã cạn kiệt về tài chính không còn đủ nguồn lực để tiếp tục duy trì hoạt động.

Công ty TNHH Môi trường Năng lượng xanh cho biết từ tháng 4/2024 đến nay, doanh nghiệp chỉ được tạm ứng chi phí xử lý rác ở mức 300.000 đồng/tấn, đã gồm thuế GTGT. Sau khi tính thuế, số tiền thực nhận chỉ còn 277.700 đồng/tấn.

Đơn giá xử lý rác 277.700 đồng/tấn là “không đủ duy trì vận hành”. Mức này chỉ đủ trả các khoản tối thiểu như nhiên liệu, thực phẩm và lương công nhân. Các khoản chi thiết yếu như phúc lợi người lao động, bảo trì máy móc, sửa đường nội bộ gần như không còn khả năng thực hiện.

Phần lớn công nhân là người dân tộc thiểu số. Chỉ cần chậm lương do các phường giải ngân trễ, công nhân có thể nghỉ việc tập thể, khiến nguồn nhân lực thường xuyên bất ổn.

Tình trạng nợ các nhà cung cấp cũng khiến công ty này thiếu hóa đơn hợp lệ để kê khai thuế.

Đơn giá giảm gần một nửa “theo đúng giá công nghệ xử lý”

Nhà máy xử lý chất thải rắn Xuân Trường do Công ty TNHH Môi trường Năng Lượng Xanh làm chủ đầu tư, được xây dựng trên diện tích 28ha, tại xã Xuân Trường, thành phố Đà Lạt. Nhà máy chính thức hoạt động từ năm 2015, với 3 dây chuyền tách lọc, 3 lò đốt, công suất xử lý bình quân 350 tấn rác/ngày đêm.

Đây không phải lần đầu nhà máy xin ngưng hoạt động. Trước tháng 4/2024, doanh nghiệp này được thanh toán đơn giá xử lý chất thải rắn là 461.000 đồng/tấn. Tháng 4/2024, UBND thành phố Đà Lạt thông báo chỉ cho tạm ứng với mức giá 129.500 đồng/tấn. Trong năm 2024, doanh nghiệp này 2 lần gửi văn bản xin ngừng hoạt động với lý do “đã mất hoàn toàn khả năng tài chính”.

Từ đầu năm 2026, hợp đồng dịch vụ ký theo từng tháng, sau khi giao nhận rác, khiến việc thanh toán kéo dài, càng khiến doanh nghiệp xác định đã “kiệt quệ”.

Tháng 6/2026, Nhà máy xử lý chất thải rắn Đà Lạt thông báo tạm ngưng tiếp nhận và xử lý rác từ 18h ngày 12/6. Lý do, Phòng Thi hành án dân sự khu vực 1 có văn bản yêu cầu hạn chế giao dịch tài khoản, khiến công ty không thể chi trả chi phí vận hành, nhiên liệu và duy trì hoạt động nhà máy.

Năm 2024, bà Bùi Thị Tuyết Mai, Phó giám đốc Sở Tài chính Lâm Đồng lý giải nguyên nhân việc điều chỉnh đơn giá xử lý chất thải rắn đối với Công ty TNHH Môi trường Năng Lượng Xanh là do khi xin cấp Giấy phép đầu tư, chủ đầu tư xây dựng phương án xử lý rác bằng công nghệ yếm khí.

Tuy nhiên trên thực tế, chủ đầu tư lại sử dụng công nghệ đốt hoàn toàn. Hai công nghệ xử lý rác này có đơn giá thanh toán khác nhau cho mỗi tấn rác thải. Khi Ủy ban Kiểm tra Trung ương tới kiểm tra dự án, đã phát hiện ra lỗi trên, yêu cầu UBND tỉnh Lâm Đồng chi trả theo đúng quy định, theo TTXVN.

Đối với đề nghị tạm ngưng hoạt động nhà máy gần đây nhất của Công ty TNHH Môi trường Năng lượng xanh (từ 0h ngày 1/10/2026), ngày 11/9, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết sẽ chủ trì làm việc với Sở Tài chính, Sở Xây dựng, UBND phường Cam Ly – Đà Lạt và Công ty Cổ phần Dịch vụ đô thị Đà Lạt để bàn phương án lưu chứa rác tạm thời tại bãi rác Cam Ly.

Minh Sơn