Bớt than phiền là cách giữ hòa khí trong gia đình

Người xưa nói “Hòa khí trí tường”, tức là giữ được hòa khí thì điềm lành sẽ đến. Sự yên ấm của một gia đình nằm ở cách các thành viên đối xử với nhau tạo nên bầu không khí gia đình tốt đẹp. Trong đó, việc cha mẹ biết cách tránh than phiền là điều hết sức quý giá.

Tâm lý học nói đến khái niệm “lây lan cảm xúc”, cho rằng trạng thái cảm xúc của một người có thể trong bất tri bất giác mà tác động một cách âm thầm đến những người xung quanh. Hiệu ứng này đặc biệt mạnh mẽ giữa những người có mối quan hệ thân thiết trong gia đình.

Than phiền là một loại cảm xúc có tính lây lan. Chẳng hạn như, trong một gia đình, người cha mỗi ngày đi làm về đều than phiền luôn miệng về đồng nghiệp, về công việc, trong khi người mẹ lại thường xuyên cằn nhằn: “Tháng này nhà mình lại chi tiêu quá rồi. Anh không thể tiết kiệm hơn một chút sao?”. Những lời nói này có vẻ chỉ là những câu nhận xét bâng quơ nhằm giải tỏa nỗi bực dọc trong lòng, nhưng thuận theo thời gian, chúng sẽ khiến bầu không khí trong nhà trở nên nặng nề và ngột ngạt. Khi lớn lên trong một môi trường như vậy, điều đầu tiên trẻ học được là cách than phiền, cách đổ lỗi cho người khác và cách nhìn cuộc sống qua lăng kính tiêu cực. Trái lại, khi cha mẹ chọn cách giao tiếp điềm tĩnh và đối mặt với khó khăn một cách lý trí thì con cái sẽ quan sát và học được kỹ năng giải quyết vấn đề cũng như tư duy lạc quan. Những ảnh hưởng tinh tế mang tính định hình như vậy có tác động sâu sắc hơn nhiều so với bất kỳ lời giáo huấn nào.

Nhiều người coi than phiền là cách để giải tỏa cảm xúc, tin rằng việc nói ra những nỗi niềm sẽ mang lại sự nhẹ nhõm. Nhưng trên thực tế, than phiền thường chỉ là sự nhắc đi nhắc lại về vấn đề hiện tại mà không tạo ra bất kỳ thay đổi thực chất nào. Khi một người vợ hoặc chồng liên tục than phiền với bạn đời, chẳng hạn: “Anh chẳng giúp đỡ gì cả” hay “Em đâu có biết anh vất vả thế nào đâu”. Những lời lẽ đó tuy có vẻ như là lời mong sự thấu hiểu, nhưng thực chất nó lại là những lời buộc tội. Những lời buộc tội hiếm khi dẫn đến sự thấu hiểu hay cải thiện tình hình, trái lại chúng khơi dậy tâm lý phản kháng, rốt cuộc dẫn đến những cuộc tranh cãi triền miên.

Không phàn nàn không có nghĩa là cha mẹ phải kìm nén mọi nỗi vất vả và ấm ức, rồi giả vờ như mọi chuyện vẫn ổn. Một mối quan hệ gia đình lành mạnh cho phép mỗi thành viên được bộc lộ những cảm xúc và nhu cầu thực sự của mình. Chính cách thức thể hiện những cảm xúc đó mới là yếu tố quyết định liệu cuộc giao tiếp sẽ dẫn đến sự thấu hiểu lẫn nhau hay nảy sinh xung đột.

Ví dụ, thay vì nói: “Lúc nào anh cũng về nhà muộn, anh chẳng hề quan tâm gì đến gia đình cả”, người vợ có thể quan tâm bằng cách nói: “Dạo này anh hay về muộn, có phải là công ty lại chạy dự án rồi không? Hôm nào về muộn anh nhắn cho em biết nhé.” Cách nói thứ nhất mang tính buộc tội, trong khi cách thứ hai lại thể hiện một nhu cầu quan tâm. Cách thứ nhất dễ khiến đối phương cảm thấy bị chối bỏ, còn cách thứ hai lại mở ra cơ hội cho những phản hồi mang tính xây dựng. Nếu cha mẹ học được cách giao tiếp như vậy, sẽ không chỉ giảm bớt được những mâu thuẫn trong gia đình mà còn làm gương tốt cho con cái về cách thổ lộ cảm xúc.

Trong gia đình luôn có một bầu không khí, một “nguồn năng lượng” được chia sẻ giữa các thành viên. Bầu không khí này không được tạo nên bởi việc bày biện vật phẩm trang trí hay phong thủy, mà được bồi đắp qua cách đối xử, qua lời ăn tiếng nói và những lựa chọn trong cuộc sống thường ngày. Nếu cha mẹ luôn giữ lòng biết ơn, ít than phiền hơn, đồng thời dành nhiều sự thấu hiểu và bao dung hơn thì ngôi nhà sẽ tự nhiên toát lên vẻ bình an và ấm áp.

Lớn lên trong một gia đình như vậy, trẻ sẽ học hỏi được kỹ năng và thái độ sống tích cực, biết suy nghĩ điềm tĩnh và chủ động đối mặt khi khó khăn ập đến. Khi trưởng thành, những đứa trẻ ấy thường có khả năng phục hồi tốt hơn trước nghịch cảnh và có đủ bản lĩnh để vun đắp các mối quan hệ cũng như xây dựng tổ ấm của riêng mình.

Theo Vision Times tiếng Trung
An Hòa biên tập

Xem thêm:

• Khoan dung nhân hậu là phong thủy tốt nhất
• Dạy con lòng biết ơn hay trách nhiệm?
• 3 kiểu gia đình khó giáo dục con thành người tài đức

Mời xem video: