Đối thoại tích cực với bản thân, đón nhận cuộc đời tươi đẹp

Mỗi người ít nhiều đều có những khoảng thời gian ở một mình, cũng có thể là nửa ngày cuối tuần, khoảnh khắc trước khi ngủ, hoặc chỉ là 10 phút chờ xe buýt. Những lúc ấy, bạn đang làm gì? Ngồi ngẩn người? Lướt điện thoại? Hay trò chuyện trên ứng dụng nhắn tin? Thực ra, bất kể lúc nào, ở đâu, chúng ta đều có thể tận dụng việc đối thoại với bản thân để nhắc nhở và khích lệ chính mình. Đối thoại tích cực với bản thân là người thầy tốt, người bạn hữu ích đồng hành cùng chúng ta suốt cuộc đời.

Đối thoại với bản thân không chỉ giới hạn ở việc nói thành lời, mà thường xuyên hơn là tự nói chuyện với chính lòng mình. Điều quan trọng không nằm ở hình thức, mà là nội dung!

Nhà tâm lý học người Mỹ Julia Harper (Dr. Julia Harper), đồng thời là một chuyên gia trị liệu tâm lý chuyên nghiệp, phát hiện rằng đối thoại tích cực với bản thân có ảnh hưởng rất lớn đến lòng tự trọng, hiệu quả thực hiện công việc và quan niệm giá trị của mỗi người. Tất nhiên, đối thoại tiêu cực là điều không nên, cần chủ động dập tắt những suy nghĩ tiêu cực ngay từ khi chúng mới nảy sinh.

Đối thoại tích cực với bản thân mang lại nhiều lợi ích:

1. Nâng cao khả năng tập trung

Tin rằng mọi người đều từng có trải nghiệm này: quên mất mình đã để đồ ở đâu, bất giác tự nói với mình: “Vừa rồi mình để đồ ở đâu nhỉ?” Nói thành lời giúp tập trung tìm kiếm hơn và tìm thấy đồ vật nhanh hơn. Khi đến khu bán hàng sỉ mua đồ cũng vậy, việc tự nói và lặp lại tên món đồ sẽ vô thức nâng cao khả năng tập trung, tăng độ nhạy bén của thị giác, từ đó nhanh chóng tìm thấy món đồ muốn mua.

2. Tăng cường trí nhớ và khả năng hiểu

Nhà khoa học thần kinh Don Vaughn (Dr. Don Vaughn) đưa ra một phương pháp gọi là “Đối thoại kiểu Socrates” (Socratic Dialogue), một phương pháp biện chứng thông qua chất vấn. Ông cho biết, tự đặt câu hỏi rồi tự trả lời, đồng thời đóng vai cả giáo viên lẫn học sinh, là cách học có thể tăng cường trí nhớ. Phương pháp này cũng rất hiệu quả khi gặp những vấn đề phức tạp. Trong quá trình trả lời, bạn sẽ phát hiện mình đang mắc ở khâu nào, từ đó từng bước phân tích để tìm ra đáp án.

“Đối thoại kiểu Socrates” là hình thức hỏi đáp mở, không chỉ đơn thuần hỏi “Có phải không?”, “Có tốt không?”, mà là hỏi “Tại sao bạn lại nói như vậy?”, “… sẽ ảnh hưởng như thế nào?”, “Bạn có thể giải thích thêm không?” và những câu tương tự.

Trong cuộc sống thường ngày luôn có những chuyện không như ý, tức giận, lo âu và thất bại. Đối thoại tích cực với bản thân có thể phát huy vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ tâm lý.

Đối thoại với bản thân có thể nhắc nhở chúng ta nhìn nhận vấn đề từ góc độ của người ngoài cuộc, không chìm sâu vào cảm xúc tiêu cực. Chẳng hạn như “khoảng cách thời gian”: có một chuyện mà ngay lúc này bạn không thể vượt qua, hãy thử tưởng tượng, mười năm sau, hai mươi năm sau, liệu bạn vẫn còn canh cánh trong lòng hay không? Hãy tự hỏi mình: “Rốt cuộc mình đang tức giận điều gì?” Có lẽ chính bạn đang suy nghĩ quá mức và phóng đại cảm xúc tiêu cực. Nếu thay đổi góc nhìn, có thể bạn sẽ nhận ra rằng thực ra sự việc cũng không tồi tệ đến thế! Chỉ cần thay đổi suy nghĩ, bạn sẽ phát hiện thế giới trở nên tốt đẹp hơn.

Khi cảm xúc đến cực đoan, chúng ta càng cần đối thoại với bản thân để giúp mình bình tĩnh lại và tìm ra phương hướng cuộc đời.

Không ít người từng nghe những người lớn tuổi than thở rằng họ đã tất bật cả đời mà không biết rốt cuộc mình bận rộn vì điều gì. Một nhân viên chăm sóc người cao tuổi cho biết, cô đã chăm sóc rất nhiều người già và cũng được nghe nhiều câu chuyện cuộc đời của họ. Cô tự hỏi: “Đây có phải là cuộc sống mà mình mong muốn không?” Sau đó, cô chuyển nghề làm tài xế taxi. Vì không có cấp trên, không có đồng nghiệp nên cô không cần phải giao tiếp bằng những lời xã giao. Từ đó, cuộc sống của cô trở nên đơn giản hơn, phạm vi hoạt động không còn bị giới hạn trong nhà. Mỗi ngày, cô có thể tự do đi lại ngoài trời và giữa thiên nhiên.

Mỗi ngày, hãy dành một chút thời gian để suy nghĩ thật kỹ và thử đối thoại với bản thân, chẳng hạn: “Mình đang làm gì?”, “Đây có phải là điều mình mong muốn không?”, “Mình đã thực sự cố gắng hết sức chưa?”, “Mỗi ngày mình có sống thật tốt không? Hay chỉ sống qua loa, được ngày nào hay ngày ấy?” Lý do làm như vậy không gì khác ngoài việc chính mình là người thầy tốt và người bạn hữu ích quý giá nhất của bản thân, vì thế phải chăm sóc bản thân thật tốt.

Cuộc đời chỉ có một lần. Biết tận dụng việc đối thoại với bản thân, có lẽ chúng ta sẽ sống một cuộc đời đặc sắc hơn!