EU áp thuế mới, lượng hàng giá rẻ từ Trung Quốc vào Séc giảm 81%

Số mặt hàng giá rẻ khai báo nhập khẩu vào Séc giảm khoảng 81%, từ 13,6 triệu trong tháng 6 xuống còn 2,6 triệu trong tháng 9, sau khi EU áp thuế 3 euro mỗi mặt hàng, theo số liệu hải quan Séc.

Lượng hàng khai báo nhập khẩu đã giảm từ 13,6 triệu mặt hàng trong tháng 6 xuống còn 2,6 triệu mặt hàng trong tháng 9. Có phân tích cho rằng nguyên nhân chính là khoản thuế 3 euro mà EU áp từ tháng 7 cho mỗi mặt hàng trong các bưu kiện từ ngoài khối có giá trị dưới 150 euro.

Thông tấn xã Séc (ČTK) đưa tin, trước đây Séc miễn thuế nhập khẩu cho các bưu kiện nhỏ từ ngoài EU có giá trị không quá 150 euro (khoảng 168 USD), chỉ thu thuế giá trị gia tăng (VAT). Vì vậy, nước này trở thành một trong những thị trường chính mà các sàn thương mại điện tử xuyên biên giới nhắm tới.

Lượng hàng loại này nhập vào Séc tăng từ khoảng 3 triệu mặt hàng năm 2023 lên 23 triệu mặt hàng năm 2024, rồi vọt lên 105 triệu mặt hàng năm 2025. Hơn 90% trong số đó đến từ các sàn thương mại điện tử Trung Quốc như Shein, Temu và AliExpress.

Trên toàn khối, số bưu kiện giá trị thấp đổ vào EU tăng từ 1,4 tỷ năm 2022 lên khoảng 4,6 tỷ năm 2024 và 5,8 tỷ năm 2025, tương đương hơn 16 triệu bưu kiện mỗi ngày, theo số liệu của Ủy ban châu Âu. 90% số hàng này cũng đến từ Trung Quốc.

Số lượng mặt hàng nhập khẩu vào Séc chỉ giảm rõ rệt khi EU bắt đầu áp thuế 3 euro (khoảng 3,4 USD) cho mỗi mặt hàng từ ngày 1/7 năm nay. Hàng cùng một mã phân loại thuế quan (mã HS) được tính là một mặt hàng. Chẳng hạn, 10 chiếc áo phông giống nhau chỉ tính 1 mặt hàng và chịu 3 euro, còn một áo phông kèm một chiếc đồng hồ thì tính 2 mặt hàng.

Thống kê của Hải quan Séc cho thấy số mặt hàng giá rẻ khai báo nhập khẩu đạt 13,6 triệu mặt hàng trong tháng 6. Sang tháng 7, con số này giảm xuống còn 3,6 triệu mặt hàng, rồi tiếp tục giảm còn 2,6 triệu mặt hàng trong tháng 9.

Ông Radovan Hauk, chuyên gia của công ty tư vấn Moore, nói: “Hiệu quả thấy rõ ngay lập tức, giảm gần 80% so với cùng kỳ năm trước. Số mặt hàng trung bình trong mỗi lô hàng giảm từ hơn 6 xuống khoảng 3, và đến nay Séc đã thu gần 660 triệu koruna (khoảng 30 triệu USD) tiền thuế mới”.

Từ Chủ nhật (1/11), EU sẽ còn thu thêm phí xử lý 2 euro (khoảng 2,3 USD) cho mỗi món hàng nhập từ các sàn thương mại điện tử ngoài khối, bất kể bưu kiện có giá trị trên hay dưới 150 euro, và áp dụng không thời hạn. Ủy ban châu Âu đã thông qua quy định này hôm 21/9.

Ông Hauk lấy ví dụ: thuế được tính theo từng mặt hàng, nên đơn hàng gồm 3 mặt hàng khác nhau sẽ phải chịu 9 euro tiền thuế. Cộng thêm khoản phí xử lý 2 euro mỗi mặt hàng sắp được áp dụng (tổng cộng 6 euro), tổng thuế và phí của đơn hàng sẽ lên tới 15 euro (khoảng 16,7 USD). Nếu tính cả 21% VAT, tổng chi phí lên tới khoảng 440 koruna (khoảng 20 USD). Theo ông, mức này sẽ khiến người tiêu dùng giảm rõ rệt ý định mua các món hàng nhỏ giá rẻ.

Thương mại điện tử Séc tăng trưởng hai con số, chuyên gia: Vẫn cần theo dõi thêm

Số liệu của Cục Thống kê Séc cho thấy doanh số bán hàng trực tuyến và bán hàng qua bưu điện tại Séc trong tháng 8 tăng 15%. Trong đó, quần áo và giày dép, nhóm hàng chủ lực của các sàn thương mại điện tử Trung Quốc, tăng 10%. Thống kê này không tính doanh số của các sàn nước ngoài.

Ông Hauk chỉ ra rằng từ trước khi thuế mới của EU có hiệu lực, thương mại điện tử nội địa Séc đã tăng trưởng hai con số: tháng 6 tăng 12,6%, tháng 8 tăng 15% (cùng kỳ năm trước là 8,8%). Một phần nhu cầu có thể đã chuyển sang các doanh nghiệp Séc, nhưng vẫn cần theo dõi thêm.

Nhu cầu với hàng Trung Quốc sẽ tiếp tục giảm nhưng không biến mất hoàn toàn, chuyên gia này dự đoán. Người mua thông thường có thể quay lại với các sàn thương mại điện tử của Séc, hoặc vẫn mua trên sàn cũ nhưng lấy hàng từ kho ở châu Âu của sàn đó. Hàng tại các kho này đã hoàn tất thủ tục hải quan khi nhập khẩu, và giá bán đã bao gồm thuế, nên tránh được khoản thuế tính theo từng món.

“Những người mua số lượng lớn hoặc mua để bán lại có thể thay đổi cách nhập hàng, khiến thương mại điện tử xuyên biên giới của Trung Quốc dần chuyển sang mô hình bán sỉ nhỏ. Đây là tin tốt cho thị trường Séc, vì sau này cạnh tranh không chỉ dựa vào giá cả mà còn coi trọng hơn hiệu quả hậu cần, việc đổi trả thuận tiện và dịch vụ hậu mãi,” ông nói.

Ông Hauk cũng lưu ý rằng nguồn thu thuế tăng không có nghĩa là vấn đề đã được giải quyết. Tình trạng hàng hóa nguy hiểm lọt vào thị trường và trốn thuế VAT chỉ có thể được xử lý hiệu quả hơn khi có cơ chế kiểm tra chặt chẽ hơn và trung tâm dữ liệu hải quan chung mà EU dự kiến triển khai từ năm 2028.