Thuốc tránh thai có thể thay đổi phản ứng sợ hãi của não bộ

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature vào tháng 8 cho thấy phụ nữ dùng thuốc tránh thai phối hợp (chứa cả estrogen và progesterone) vẫn phản ứng sợ hãi ngay cả trong những tình huống vốn được xem là an toàn, so với những phụ nữ chưa bao giờ sử dụng thuốc tránh thai. 

• Tiêm thuốc tránh thai liên quan đến nguy cơ u não ở phụ nữ

Đặc biệt, những người dùng liều estrogen tổng hợp cao hơn trong thuốc tránh thai thể hiện sự sợ hãi mạnh hơn. Ngay cả khi đã ngừng thuốc, hiệu ứng này vẫn tồn tại. Điều này gợi ý rằng hormone tổng hợp có thể để lại dấu ấn lâu dài lên hành vi.

Phụ nữ có dao động hormone tự nhiên không thể hiện tình trạng suy giảm khả năng nhận biết an toàn như vậy.

Các hình ảnh chụp não bộ cho thấy cơ chế sinh học đằng sau những thay đổi hành vi này. Phụ nữ sử dụng thuốc tránh thai cho thấy hoạt động giảm ở vùng hồi hải mã và vùng vỏ não trước trán bụng giữa – những vùng não rất quan trọng trong việc phân biệt giữa đe dọa thực sự và môi trường an toàn.

Khi hoạt động của vùng não suy giảm, khả năng kiềm chế nỗi sợ trong bối cảnh an toàn trở nên khó khăn hơn.

“Điều này có thể giải thích vì sao các rối loạn lo âu và sợ hãi lại phổ biến hơn ở phụ nữ”, bác sĩ Tiao-Virirak Kattygnarath, chuyên gia sinh sản và là thành viên của Hiệp hội Sản phụ khoa Hoa Kỳ, người không tham gia nghiên cứu, nói với tờ The Epoch Times.

Ông nói thêm rằng nghiên cứu này “trực tiếp chứng minh” rằng thuốc tránh thai đường uống đã ảnh hưởng đến hành vi của những người tham gia.

Tác động đối với thực hành lâm sàng

Nghiên cứu này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xem xét đến ảnh hưởng của hormone khi tìm hiểu các rối loạn liên quan đến sợ hãi, chẳng hạn như rối loạn căng thẳng sau sang chấn (PTSD), vốn phổ biến gấp hai đến ba lần ở phụ nữ so với nam giới.

Phát hiện này cũng đặt ra câu hỏi thực tiễn: Liệu các bác sĩ nên điều chỉnh cách kê đơn thuốc tránh thai?

Bác sĩ Trisha Shah, chuyên gia nội tiết sinh sản tại Conceptions Florida, người không tham gia nghiên cứu, nhấn mạnh rằng các bác sĩ có thể dựa vào hướng dẫn của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) về Tiêu chuẩn đủ điều kiện y tế cho việc sử dụng thuốc tránh thai tại Hoa Kỳ.

Bà nói: “Trong hướng dẫn dựa trên bằng chứng này, thuốc tránh thai phối hợp đường uống không liên quan đến việc gia tăng triệu chứng sức khỏe tâm thần ở phụ nữ bị trầm cảm hoặc rối loạn lưỡng cực. Thuốc được xem là an toàn để kê đơn trong các trường hợp này, nhưng cần thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về các tác dụng phụ tiềm ẩn của thuốc tránh thai đối với sức khỏe tâm thần”. 

Nhìn chung, bác sĩ Shah cho biết bà luôn sàng lọc tình trạng sức khỏe tâm thần của bệnh nhân khi tư vấn về thuốc tránh thai nội tiết, đồng thời trao đổi về các tác động có thể xảy ra đối với tâm trạng cũng như các lợi ích như điều hòa chu kỳ kinh nguyệt, kiểm soát đau hoặc chảy máu, ngừa thai và điều trị mụn trứng cá.

“Đây nên là một quy trình ra quyết định chung giữa bác sĩ và bệnh nhân”, bà nhấn mạnh.

Hạn chế của nghiên cứu

Các tác giả cũng lưu ý rằng nghiên cứu có một số hạn chế:

• Thí nghiệm được thực hiện trên những người khỏe mạnh với thời gian phơi nhiễm ngắn, nên chưa phản ánh đầy đủ phản ứng tâm lý trong thực tế.

• Mẫu nghiên cứu còn đồng nhất, chưa bao gồm phụ nữ có sẵn rối loạn tâm thần

Cần có thêm các nghiên cứu để xác nhận những phát hiện này trên các nhóm bệnh nhân lâm sàng, đồng thời tìm hiểu các công thức và liều lượng thuốc tránh thai khác nhau có ảnh hưởng thế nào đến quá trình xử lý nỗi sợ theo thời gian.

Việc hiểu rõ tác động này có thể giúp lựa chọn thuốc tránh thai và phương pháp điều trị sức khỏe tâm thần phù hợp hơn, được điều chỉnh theo phản ứng sinh học của phụ nữ đối với nỗi sợ.