Động đất mạnh tại Venezuela khiến gần 2.300 người thiệt mạng

Tuần trước, Venezuela đã hứng chịu liên tiếp hai trận động đất mạnh với cường độ lần lượt là 7,2 và 7,5 độ Richter trong cùng một ngày. Theo số liệu mới nhất do các nhà chức trách công bố hôm thứ Tư (1/7), thảm họa này đã khiến ít nhất 2.295 người thiệt mạng và hơn 11.000 người bị thương.

Trong thời điểm chạy đua với thời gian để tìm kiếm những người còn sống sót, đội cứu hộ dân sự nổi tiếng thế giới Topos Azteca của Mexico đã có mặt tại khu vực chịu ảnh hưởng của động đất. Trong khi đó, tại bang La Guaira – nơi chịu thiệt hại nặng nề nhất – một nhóm tình nguyện viên ngoài 20 tuổi đang sử dụng hệ thống kỹ thuật số để quản lý các trại tị nạn dành cho hàng trăm người dân.

Đội cứu hộ tìm kiếm người còn sống dưới đống đổ nát

Topos Azteca, tổ chức cứu hộ tình nguyện nổi tiếng của Mexico, được thành lập sau trận động đất tàn khốc xảy ra tại Thành phố Mexico năm 1985 và đã tạo dựng danh tiếng quốc tế nhờ tham gia các chiến dịch cứu hộ tại nhiều nơi xảy ra các thảm họa lớn cả trong và ngoài nước.

Dưới sự dẫn dắt của người sáng lập 80 tuổi, huyền thoại cứu hộ Héctor “El Chino” Méndez, đội đã tiến vào bang La Guaira.

Các thành viên mặc đồng phục màu cam phản quang đặc trưng, mang theo camera nhiệt, micro có độ nhạy cao và camera nội soi tầm xa để luồn sâu vào các khe hẹp của những tòa nhà bị sập. Đây cũng là nguồn gốc của biệt danh “Chuột chũi” dành cho đội cứu hộ này.

Thành viên đội cứu hộ, Germán Bello, 39 tuổi, trước khi khởi hành tại sân bay ở Mexico đã ôm động viên một người đàn ông có người thân mắc kẹt trong trận động đất. Anh nói: “Chỉ cần có thể mang lại cho mọi người một chút hy vọng, đó đã là phần thưởng đối với tôi”.

Khi thời gian vàng cho công tác cứu hộ dần trôi qua, nhiệm vụ cũng đang chuyển dần sang công tác tìm kiếm thi thể. Anh Bello chia sẻ với hãng tin AP: “Điều khó khăn nhất là phải thông báo với ai đó rằng người thân yêu của họ đã qua đời”.

Tại hiện trường, đội cứu hộ áp dụng một quy trình đặc biệt được hình thành sau trận động đất lớn ở Mexico năm 1985. Khi một nhân viên cứu hộ giơ nắm đấm lên, tất cả mọi người tại hiện trường phải lập tức giữ im lặng tuyệt đối. Trong vài giây tĩnh lặng, lực lượng cứu hộ áp sát đống đổ nát để lắng nghe bất kỳ âm thanh hoặc tiếng gõ yếu ớt nào.

Hiện nay, các đội cứu hộ trên khắp thế giới đều áp dụng những quy trình tương tự.

Tình nguyện viên số hóa công tác quản lý trại tị nạn

Tại Trường Phổ thông Cộng hòa Panama ở bang La Guaira, một trại tị nạn tạm thời hiện đang tiếp nhận hơn 350 người dân chịu ảnh hưởng bởi động đất.

Đáng chú ý, trung tâm này được điều hành bởi một nhóm tình nguyện viên trẻ trong độ tuổi từ 20 đến 27. Họ đã thiết kế một hệ thống kỹ thuật số để ghi nhận địa chỉ cư trú trước đây, tình trạng thương tích và việc cung cấp bữa ăn cho người dân.

Tình nguyện viên 25 tuổi Daniel Rivas chia sẻ quyết tâm của cả nhóm: “Chúng tôi giống như con tàu Titanic, sẽ sống chết cùng con tàu này”.

Mặc dù trong trại tị nạn có bố trí các phòng khám y tế và nhà ăn, song điều kiện sinh hoạt vẫn rất khó khăn. Tình nguyện viên Jose Mendez quan sát thấy tâm lý của người dân hiện rất bất ổn.

“Một nửa số người ở đây trở nên vô cùng nhạy cảm, nửa còn lại thì tràn ngập sự giận dữ và hoang mang”, Mendez nói. “Họ tức giận vì không tìm thấy người thân và đã mất tất cả. Nhưng chúng tôi đã sẵn sàng giúp đỡ họ”.

Thương vong nghiêm trọng và những thách thức tiếp theo

Mặc dù con số tử vong do chính phủ công bố là hơn 2.000 người, các thống kê từ khu vực dân sự cho thấy danh sách người mất tích lên tới con số 40.567. Đặc phái viên của Liên Hợp Quốc trong tuần này cho biết tổ chức đang thu mua 10.000 túi đựng thi thể cho Venezuela, trong khi Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS) ước tính số người thiệt mạng cuối cùng có thể vượt quá 10.000.

Tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez đã tuyên bố quốc tang kéo dài 7 ngày, bắt đầu từ 18 giờ ngày 1/7 (giờ địa phương), đồng thời bày tỏ sự đồng cảm sâu sắc trước nỗi đau và sự tuyệt vọng của người dân.

Tuy nhiên, một số tổ chức phi chính phủ cho biết nhiều trại tị nạn vẫn thiếu không gian riêng tư, khu vực dành cho trẻ em và các công trình vệ sinh, chưa thể đáp ứng nhu cầu nhân đạo rất lớn.

Đối với nhiều nạn nhân, cú sốc tâm lý vẫn chưa thể nguôi ngoai.

Deisy Tapias, 36 tuổi, nói với Reuters: “Tôi cảm thấy như dư chấn  của trận động đất vẫn đang trong cơ thể mình. Tôi chỉ mong có thể trở về nhà”.

Hiện các tình nguyện viên tại trại tị nạn đang chờ đợi sự hỗ trợ từ chính phủ để cấp lại giấy tờ tùy thân bị thất lạc cho người dân, đồng thời thông báo chi tiết về các khoản hỗ trợ tái định cư trong thời gian tới.