Hungary, Slovakia, Czechia lập trục hoài nghi viện trợ cho Kyiv

Hungary đang tìm cách hình thành một liên minh với Slovakia và Cộng hòa Czech trong Liên minh châu Âu để giảm hỗ trợ quân sự cho Ukraine. Thủ tướng Slovakia Robert Fico và lãnh đạo Czech Andrej Babiš đều chia sẻ quan điểm hoài nghi về việc viện trợ Kyiv, ưu tiên đàm phán hơn là chiến sự. Động thái này phản ánh sự chia rẽ ngày càng sâu sắc trong EU về chính sách đối với Ukraine và mối quan hệ với Nga.

Chính phủ của ông Viktor Orbán (Hungary) đang tìm cách thiết lập liên minh bên trong liên minh châu Âu (EU) với hai nước Slovakia và Czech Republic, với mục tiêu chống lại việc hỗ trợ quân sự cho Ukraine.

Cố vấn chính trị của Thủ tướng Hungary Balázs Orbán nói rằng có kế hoạch để Hungary phối hợp với Czech và Slovakia trước các hội nghị EU để tập hợp lập trường nghi ngờ Ukraine thành một khối.

Ông Balázs Orbán nói: [Sự chuyển hướng chính sách] sẽ xảy ra — và ngày càng lộ rõ.

Lập trường của Hungary và Slovakia là hoài nghi hoặc phản đối việc chuyển giao vũ khí hay hỗ trợ quân sự lớn cho Ukraine, và thay vào đó ưu tiên một giải pháp đàm phán hơn là quân sự.

Thủ tướng Slovakia Robert Fico tuyên bố Slovakia sẽ không tham gia bất kỳ chương trình nào của EU nhằm hỗ trợ quân sự cho Ukraine. Slovakia từ năm 2023 đã dừng viện trợ quân sự nhà nước cho Ukraine.

Ông Fico cho rằng các biện pháp trừng phạt Nga đang làm tổn hại châu Âu nhiều hơn là cho Nga.

Về phía Cộng hoà Czech, Chính trị gia theo chủ nghĩa dân tuý Andrej Babiš (người vừa thắng bầu cử quốc hội Czech) được nhắc tới là một trong các đối tác tiềm năng của khối này.

Ông Babiš từng tuyên bố rằng Ukraine chưa sẵn sàng gia nhập EU và sẽ tạo điều kiện cho lập trường nghi ngờ hơn với hỗ trợ Ukraine.

Bối cảnh & ý nghĩa

Vào năm 2025, việc hỗ trợ Ukraine — cả về tài chính, quân sự, và việc mở rộng EU — đang là một trong những vấn đề lớn chia rẽ nội bộ EU. Hungary và Slovakia thuộc nhóm nước có lập trường khác biệt hơn so với đa số thành viên EU.

Khối mà Hungary đang tìm cách hình thành được nhìn nhận là phiên bản mới của nhóm Visegrád Group (V4) — gồm Hungary, Czech Republic, Slovakia và Poland.

Trước đây các nước này khá đồng ý với nhau về cách hỗ trợ Ukraine, nhưng giờ không còn nhất trí hoàn toàn nữa – đặc biệt giữa Poland và Hungary/Slovakia.

Lý do: Poland ủng hộ viện trợ Ukraine trong khi hai quốc gia Hungary và Slovakia có nhiều mối lo về an ninh năng lượng, gánh nặng ngân sách viện trợ, và muốn tránh kéo sâu vào xung đột Nga-Ukraine. Việc tiếp tục hỗ trợ Ukraine đồng nghĩa với chi phí cao, rủi ro lớn.

Nếu khối này trở nên mạnh và có lập trường thống nhất, nó có thể đủ sức chặn các quyết định của Hội đồng Châu Âu (European Council) hoặc các cơ chế EU khác — làm chậm hoặc hạn chế sự hỗ trợ cho Ukraine, và cả việc đồng thuận chung về trừng phạt Nga.

Thiên Vân, Theo RT, Reuters, The Guardian, AP News, Pravda (Ukraine), NV (Ukraine)