Madagascar: Gen Z vẫn xuống đường bất chấp Tổng thống tuyên bố giải tán chính phủ

Lực lượng an ninh đã bắn hơi cay để giải tán hàng trăm người biểu tình trẻ tuổi tại thủ đô Antananarivo của Madagascar hôm thứ Ba (30/9), và hàng ngàn người hôm thứ Tư bất chấp việc Tổng thống Andry Rajoelina tuyên bố giải tán chính phủ nhằm đáp ứng một phần yêu cầu của họ.

Tối thứ Hai, ông Rajoelina xuất hiện trên truyền hình quốc gia và nói rằng ông muốn tạo điều kiện cho đối thoại với giới trẻ đang yêu cầu được tiếp cận nước sạch và chấm dứt tình trạng cúp điện kéo dài. Ông cũng hứa sẽ có các biện pháp hỗ trợ các doanh nghiệp bị ảnh hưởng bởi các vụ cướp phá gần đây.

Tuy nhiên, trên trang Facebook của phong trào biểu tình, một số tổ chức đã bày tỏ sự thất vọng trước bài phát biểu này và yêu cầu Tổng thống cũng như Thủ tướng vừa bị cách chức phải công khai xin lỗi. Họ cũng yêu cầu sa thải người đứng đầu chính quyền thủ đô Antananarivo.

Hàng ngàn người lại tụ tập vào thứ Tư dưới biểu ngữ ‘Gen Z Madagascar’ do giới trẻ lãnh đạo, với các cuộc tuần hành ở thủ đô Antananarivo và các thành phố khác, giương cao các tấm biển có dòng chữ “Rajoelina Out”, “Chúng tôi nghèo, tức giận và bất hạnh” và “Madagascar là của chúng tôi”, theo đoạn phim được phát sóng trên phương tiện truyền thông địa phương.

Người phát ngôn của tổng thống, Lova Ranoromaro, viết trên Facebook rằng: “Chúng tôi không muốn đảo chính, vì đảo chính sẽ phá hủy một quốc gia,” đồng thời cho biết thêm rằng tài sản đã bị hư hại và nhà cửa bị lục soát trong cuộc bất ổn.

Biểu tình quy mô lớn nhất trong nhiều năm

Các cuộc biểu tình kéo dài 4 ngày – lấy cảm hứng từ phong trào tuổi trẻ “Gen Z” tại Kenya và Nepal – được cho là lớn nhất ở đảo quốc Ấn Độ Dương này trong nhiều năm và là thách thức nghiêm trọng nhất đối với Tổng thống Rajoelina kể từ khi ông tái đắc cử năm 2023.

Tại các cuộc biểu tình trong tuần này và tuần trước, người biểu tình sử dụng lá cờ đã từng được các nhóm phản đối ở Nepal dùng để buộc Thủ tướng nước này phải từ chức vào đầu tháng. Họ cũng tổ chức các cuộc tuần hành thông qua các chiến dịch mạng xã hội – tương tự như cách giới trẻ Kenya làm năm ngoái để buộc chính phủ rút lại luật thuế mới.

22 người chết? Chính phủ bác bỏ con số của LHQ

Liên Hợp Quốc cho biết ít nhất 22 người đã thiệt mạng và hơn 100 người bị thương kể từ khi làn sóng biểu tình nổ ra tuần trước. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Madagascar đã bác bỏ các con số này, cho rằng dữ liệu của LHQ không đến từ các cơ quan chức năng có thẩm quyền và chỉ dựa trên “tin đồn hoặc thông tin sai lệch”.

Một người phát ngôn chính phủ không đưa ra bình luận ngay lập tức về các cuộc biểu tình trong ngày thứ Ba.

Tổng thống từng lên nắm quyền qua đảo chính

Tổng thống Andry Rajoelina lần đầu nắm quyền sau cuộc đảo chính năm 2009, từ chức vào năm 2014, rồi trở lại vị trí tổng thống sau cuộc bầu cử năm 2018. Ông tiếp tục tái đắc cử nhiệm kỳ thứ ba trong cuộc bầu cử tháng 12 năm 2023, mà phe đối lập cho là “gian lận và có nhiều sai phạm”.