Ông Trump xác nhận đã bàn với ông Tập về việc thả tù nhân chính trị

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm thứ Tư (30/9) xác nhận đã bàn với lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) Tập Cận Bình việc thả các tù nhân chính trị, trong đó có công dân Mỹ.

Tại Phòng Bầu dục của Nhà Trắng, phóng viên hỏi ông Trump về việc thả các tù nhân chính trị đang bị ĐCSTQ giam giữ. Ông xác nhận đã bàn vấn đề này với ông Tập trong cuộc gặp tuần trước.

“Chúng tôi đã trao đổi, và tôi nghĩ chúng tôi đã có những cuộc thảo luận rất, rất quan trọng. Hy vọng đó là những cuộc thảo luận có kết quả,” ông nói.

Ông Tập thăm Mỹ từ thứ Tư đến thứ Sáu tuần trước (23–25/9). Trong các cuộc hội đàm, hai bên bàn hàng loạt vấn đề, từ thuế quan, thương mại, AI, Iran, fentanyl đến quan hệ Mỹ-Trung.

Từ lâu, nhiều giới tại Mỹ đã coi việc đòi tự do cho những người Mỹ bị ĐCSTQ giam giữ trái phép là mối quan tâm hàng đầu.

Hôm 22/9, trước thềm thượng đỉnh Trump-Tập, Ủy ban Điều hành Quốc hội Mỹ về Trung Quốc (CECC) tổ chức phiên điều trần. Ủy ban đề nghị Tổng thống Trump, khi gặp ông Tập, kêu gọi thả những người có đức tin tôn giáo, tù nhân lương tâm và công dân Mỹ đang bị giam giữ trái phép.

Tại phiên điều trần, Dân biểu kỳ cựu Chris Smith, đồng Chủ tịch CECC, nhắc cụ thể tới 8 thành viên Nhà thờ Zion và bác sĩ về hưu người Duy Ngô Nhĩ Gulshan Abbas, những người vẫn bị ĐCSTQ giam giữ. Ông cũng nêu trường hợp nhiều học viên Pháp Luân Công bị cầm tù trái phép và các công dân Mỹ vẫn đang bị giam cầm tại Trung Quốc.

Ông kêu gọi ông Tập Cận Bình: “Hãy để những con người tốt đẹp này được tự do”.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã xác định hai công dân Mỹ, Chen Youlin và Min Zin, bị ĐCSTQ giam giữ oan tại Trung Quốc. Trước cuộc gặp, ông Trump dự kiến sẽ nêu trường hợp của hai người với ông Tập.

Một ngày sau phiên điều trần, Ngoại trưởng Marco Rubio trả lời báo giới bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc về các công dân Mỹ bị giam tại Trung Quốc. Ông cho biết Mỹ luôn nêu vấn đề công dân bị giam giữ trái phép và giam giữ oan, không chỉ trong các cuộc hội đàm mà trong mọi lần tiếp xúc, trao đổi với bất kỳ quốc gia nào. “Đây là điều không đổi dưới chính quyền này,” ông nói.

Sau khi ông Chen Youlin và ông Min Zin bị chính quyền ĐCSTQ bắt giữ, Bộ Ngoại giao Mỹ đã cập nhật khuyến cáo đi lại đến Trung Quốc, nêu rõ người Mỹ sống tại hoặc đến Trung Quốc có nguy cơ bị “bắt giữ hoặc giam giữ bất công”.

Hôm 9/9, Văn phòng Đặc phái viên của Tổng thống Mỹ về các vấn đề con tin đăng trên mạng xã hội rằng những rủi ro trong khuyến cáo này “không phải là giả định”. Văn phòng cũng nhắc lại lời kêu gọi Bắc Kinh thả hai người Mỹ.

Hôm sau, Ủy ban Đặc biệt Hạ viện Mỹ về ĐCSTQ viết trên X rằng ĐCSTQ đã cho thấy sẵn sàng dùng việc giam giữ tùy tiện và lệnh cấm xuất cảnh để nhắm vào người Mỹ tại Trung Quốc. “Người Mỹ nên xem xét nghiêm túc những cảnh báo này,” Ủy ban viết.