Thượng đỉnh Trump-Tập: Ông Rubio ám chỉ sẽ nêu vấn đề công dân Mỹ bị ĐCSTQ bắt giữ

Trương Đình
•
Thứ Năm, 24/09/2026

Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Trung giữa Tổng thống Donald Trump và lãnh đạo Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) Tập Cận Bình sẽ diễn ra vào thứ Năm (24/9). Những vấn đề mà hai nhà lãnh đạo sẽ thảo luận đang thu hút sự chú ý. Hôm thứ Tư, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết vấn đề công dân Mỹ bị bắt giữ oan là một trong những vấn đề Mỹ luôn nêu ra trong các cuộc hội đàm.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu tại cuộc họp báo ở Nhà Trắng ngày 5/5/2026. (Ảnh: Madalina Kilroy/Epoch Times)

Phát biểu với truyền thông bên lề Đại hội đồng LHQ hôm thứ Tư, ông Rubio cho biết Bộ Ngoại giao Mỹ đã xác định hai công dân Mỹ là Chen Youlin (Trần Hữu Lân) và Min Zin (Âm Dịch) bị ĐCSTQ bắt giữ oan tại Trung Quốc. Dự kiến, Tổng thống Trump sẽ đề cập đến các trường hợp của 2 người này trong cuộc gặp Trump-Tập trong tuần này.

Ông Rubio nói: “Về vấn đề công dân Mỹ bị bắt giữ bất hợp pháp và oan sai, chúng tôi không chỉ luôn nêu vấn đề này trong các cuộc đàm phán, mà trong mọi hình thức tiếp xúc và liên lạc với bất kỳ quốc gia nào trên thế giới, chúng tôi cũng đều nêu vấn đề này. Đây là cách làm nhất quán của chính quyền này”.

Theo tổ chức vận động cho con tin Global Reach, tiến sĩ Chen Youlin, một nhà địa chấn học người Mỹ gốc Hoa, bị bắt vào tháng 11/2024 trong chuyến về Bắc Kinh thăm gia đình. Sau khi không thấy bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Bắc Kinh sẽ trả tự do cho ông Chen Youlin, gia đình ông quyết định công khai lên tiếng.

Bà Rong Yufang (Vinh Ngọc Phỏng), vợ ông Chen Youlin và cũng là một nhà địa chấn học, hồi tháng Bảy đã ra tuyên bố thông qua Global Reach, cho biết ông Chen chưa bao giờ có giấy phép tiếp cận thông tin mật cấp quốc gia của Chính phủ Mỹ. Bắc Kinh “ám chỉ ông tham gia hoạt động gián điệp là sai sự thật, đồng thời không phù hợp với tính chất công khai và hợp tác trong công việc mà ông thực hiện”.

Hôm thứ Ba (22/9), bà Rong Yufang nói với Reuters rằng Nhà Trắng đã cam kết với bà rằng Tổng thống Trump sẽ yêu cầu ông Tập trả tự do cho chồng bà trong cuộc gặp.

Kieran Ramsey, Trưởng bộ phận điều tra của Global Reach, nói với Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (VOA) rằng một trong những chuyên môn của ông Chen Youlin là phân tích dữ liệu địa chấn để phát hiện và xác định các vụ thử hạt nhân. Các công trình nghiên cứu của ông đã được công bố công khai và “ông chưa bao giờ che giấu việc nhận tài trợ của Chính phủ Mỹ cho công việc này”.

Min Zin, một nhà nghiên cứu chính trị Myanmar mang quốc tịch Mỹ, bị bắt tại Trung Quốc vào đầu tháng 6 năm nay. Viện Nghiên cứu Chiến lược và Chính sách Myanmar do ông sáng lập cho biết ông bị bắt khi đến Côn Minh tham dự một hội thảo học thuật. Viện này kêu gọi Bắc Kinh lập tức trả tự do cho ông. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Mỹ bác bỏ cáo buộc gián điệp của ĐCSTQ nhằm vào ông Min Zin.

Viện Nghiên cứu Chiến lược và Chính sách Myanmar tập trung nghiên cứu xung đột và chuyển đổi chính trị tại Myanmar, sự suy thoái kinh tế và thương mại của Myanmar, cũng như quan hệ song phương Myanmar-Trung Quốc.