Tổ chức sở hữu trí tuệ thế giới: AI thúc đẩy đầu tư đổi mới toàn cầu

Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) (Ảnh: BUTENKOV ALEKSEI/shutterstock)

AI đang thúc đẩy mạnh đầu tư đổi mới toàn cầu, đặc biệt trong nghiên cứu, phát triển và vốn đầu tư mạo hiểm. Dòng vốn ngày càng tập trung vào lĩnh vực AI, trong khi một số ngành truyền thống đang giảm chi tiêu nghiên cứu. Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) cho rằng thách thức quan trọng là giúp lợi ích từ AI lan rộng sang nhiều ngành và nhiều nền kinh tế hơn.

Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) (Ảnh: BUTENKOV ALEKSEI/shutterstock)

Báo cáo của Tổ chức Sở hữu Trí tuệ Thế giới (WIPO) thuộc Liên Hợp Quốc cho rằng AI đang rút ngắn quá trình nghiên cứu và khám phá, đồng thời trở thành một động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế. Tổng chi tiêu R&D toàn cầu được dự báo đạt 3,4 nghìn tỷ USD trong năm 2026, tăng nhanh hơn GDP; riêng R&D của doanh nghiệp đạt mức kỷ lục 1,5 nghìn tỷ USD năm 2025, tăng 5,8%.

Dòng vốn đầu tư mạo hiểm ngày càng tập trung vào AI. Số lượng thương vụ vốn đầu tư mạo hiểm (VC) tiếp tục giảm, nhưng tổng giá trị các thương vụ năm 2025 tăng 28% lên 510 tỷ USD. AI chiếm 53% tổng giá trị VC toàn cầu năm 2025 và tăng lên 77% trong nửa đầu năm 2026.

WIPO cho rằng AI có khả năng giúp đảo ngược tình trạng tăng trưởng năng suất chậm tại các nền kinh tế thu nhập cao. Tuy nhiên, tổ chức này lưu ý phần lớn làn sóng đầu tư hiện tập trung vào AI và các mô hình ngôn ngữ lớn, trong khi những ngành truyền thống có chi tiêu R&D lớn như dược phẩm, ô tô và xây dựng đang cắt giảm đầu tư nghiên cứu.

Về Chỉ số Đổi mới Toàn cầu 2026, Thụy Sĩ đứng đầu năm thứ 16 liên tiếp, tiếp theo là Thụy Điển, Mỹ, Hàn Quốc và Singapore. Trung Quốc đã tăng từ hạng 35 năm 2013 lên hạng 10, còn Ấn Độ tăng từ 66 lên 38; báo cáo cũng ghi nhận Việt Nam, Thổ Nhĩ Kỳ và Philippines có tiến bộ đáng kể.

Năm cụm đổi mới hàng đầu vẫn là Thâm Quyến–Hong Kong–Quảng Châu, Tokyo–Yokohama, San Jose–San Francisco, Bắc Kinh và Seoul. Theo Tổng giám đốc WIPO Daren Tang, thách thức tiếp theo là bảo đảm AI tạo ra hiệu ứng lan tỏa sang nhiều ngành công nghệ khác thay vì để hệ sinh thái đổi mới phụ thuộc quá mức vào một lĩnh vực duy nhất.

Vân Thiên, theo Tech Xplore, RTL Today, Insider Paper