Vũ khí mới của Mỹ để tấn công Iran: UAV giá rẻ

Chiến dịch quân sự “Cơn thịnh nộ sử thi” của Mỹ nhằm vào Iran đã kéo dài hơn bốn tuần và chứng kiến việc sử dụng rộng rãi nhiều loại vũ khí, đặc biệt là một dòng máy bay không người lái (UAV) giá rẻ nhưng hiệu quả cao mang tên FLM 136 (LUCAS). Loại UAV này được ví như “Toyota Corolla của thế giới máy bay không người lái” nhờ chi phí thấp, dễ sản xuất hàng loạt và hiệu quả chiến đấu đáng kể.

Theo các nguồn như Wall Street Journal, điều đáng chú ý là LUCAS không phải sản phẩm của các công ty khởi nghiệp công nghệ quốc phòng hay Thung lũng Silicon, mà do chính quân đội Mỹ phát triển, kết hợp với công nghệ thu được từ việc nghiên cứu ngược UAV Shahed của Iran. Ngay từ giai đoạn đầu chiến sự, LUCAS đã được triển khai liên tục để tấn công các mục tiêu quân sự của Iran, trong khi nhiều hệ thống UAV đắt tiền hơn lại không đạt hiệu quả tương đương.

Việc phát triển LUCAS được xem là minh chứng cho một chiến lược mới của Lầu Năm Góc: ưu tiên sản xuất nhanh các vũ khí giá rẻ, có thể triển khai quy mô lớn thay vì phụ thuộc vào các hệ thống đắt đỏ và mất nhiều thời gian mua sắm. Từ ý tưởng đến khi sẵn sàng hoạt động, LUCAS chỉ mất chưa đầy hai năm – một tốc độ phát triển rất nhanh trong lĩnh vực quốc phòng.

Tháng 3/2026, Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) xác nhận UAV LUCAS đã lần đầu được sử dụng trong chiến đấu tại Trung Đông, dù thông tin chi tiết còn hạn chế. Các quan chức quốc phòng cho biết những UAV tự hành này đã tham gia các cuộc tấn công vào cơ sở của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, bao gồm kho vũ khí, nhà máy sản xuất UAV Shahed và hệ thống phòng không. Kết quả là số cuộc tấn công bằng UAV của Iran giảm tới 83% trong giai đoạn đầu chiến tranh.

LUCAS cũng là loại UAV tấn công một chiều đầu tiên được Mỹ triển khai quy mô lớn trong cuộc xung đột này. Việc phát triển nó bắt nguồn từ các kịch bản chiến tranh giả định với Trung Quốc, khi các chuyên gia nhận ra rằng kho vũ khí truyền thống của Mỹ có thể nhanh chóng cạn kiệt. Do đó, quân đội cần một loại UAV có thể sản xuất nhanh, chi phí thấp và đủ khả năng tác chiến dài ngày.

Chi phí của mỗi UAV LUCAS dao động từ 10.000 đến 55.000 USD, thấp hơn rất nhiều so với tên lửa hành trình Tomahawk (ít nhất 2 triệu USD/quả). Điều này cho phép triển khai số lượng lớn mà không gây áp lực tài chính lớn.

Về kỹ thuật, LUCAS dài khoảng 3 mét, sải cánh 2,5 mét, có thể mang tải trọng tối đa 18 kg và hoạt động liên tục khoảng 6 giờ. UAV này có thể phóng bằng nhiều phương thức như bệ khí nén hoặc tên lửa hỗ trợ, đồng thời sử dụng thiết kế mô-đun mở, cho phép nâng cấp và thay đổi cấu hình linh hoạt theo nhiệm vụ. Nó cũng có khả năng tự động hóa cao, từ cất cánh đến hạ cánh.

Nguyên mẫu LUCAS được hoàn thiện chỉ trong 18 tháng và ra mắt vào tháng 7/2025. Sự phát triển nhanh chóng này được thúc đẩy bởi các chính sách từ chính quyền Donald Trump, bao gồm sắc lệnh thúc đẩy sản xuất UAV và việc nới lỏng các hạn chế trong ngành quốc phòng. Sau đó, LUCAS được thử nghiệm tại bãi thử Yuma và triển khai thực tế tại Trung Đông.

Một lực lượng đặc nhiệm mới mang tên “Scorpion Strike” cũng được thành lập để vận hành phi đội UAV này. Đến cuối năm 2025, UAV LUCAS đã được phóng từ tàu chiến USS Santa Barbara tại Vịnh Ba Tư, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc tích hợp UAV giá rẻ vào tác chiến hiện đại.