Ngành thuế đề nghị bỏ đăng ký “hộ kinh doanh”, chỉ dùng “cá nhân kinh doanh”

Bộ Tài chính vừa trình Chính phủ Dự thảo Luật Quản lý thuế sửa đổi. Theo đó, thuế khoán sẽ bị xóa bỏ từ ngày 1/1/2026; Hộ kinh doanh và Cá nhân kinh doanh được chi thành 4 nhóm theo quy mô ngành nghề và mức doanh thu; Xóa hình thức đăng ký Hộ kinh doanh, chỉ để đăng ký “Cá nhân kinh doanh”; … 

Chiều ngày 19/6, Cục thuế (Bộ Tài chính) đã tổ chức hội nghị thảo luận giải pháp hỗ trợ người nộp thuế.  Tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, Trưởng ban Chính sách thuế quốc tế, cho biết, theo dự thảo Luật Quản lý thuế sửa đổi, thuế khoán sẽ bị xóa bỏ từ ngày 1/1/2026.

Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh sẽ chuyển sang hình thức tự khai, tự nộp thuế, đồng thời phải thực hiện chế độ kế toán, hóa đơn và tuân thủ hậu kiểm của cơ quan thuế.

Kiến nghị nâng mức doanh thu không chịu thuế lên 400 triệu đồng/năm

Bà Hằng cho biết, tại dự thảo Luật Quản lý thuế sửa đổi, ngành thuế sẽ phân loại hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh theo doanh thu để áp dụng phương pháp quản lý.

Cụ thể, nhóm 1: Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm – không thuộc diện chịu thuế.

Nhóm 2: ngưỡng chịu thuế dưới 1 tỷ đồng/năm.

Nhóm 3: doanh thu từ 1-3 tỷ đồng/năm (với lĩnh vực nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng) và 1-10 tỷ đồng/năm (với lĩnh vực thương mại, dịch vụ)

Nhóm 4 là trên 10 tỷ đồng/năm.

“Hộ kinh doanh sẽ tự kê khai doanh thu, cơ quan thuế sẽ hậu kiểm dựa trên dữ liệu. Các hộ vi phạm sẽ bị xử phạt và ấn định thuế. Hộ kinh doanh thuộc nhóm 1 và nhóm 2 được khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử. Lộ trình áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền cho hộ kinh doanh nhóm 2 từ năm 2027-2028.

Hộ kinh doanh nhóm 3 và nhóm 4 thuộc diện bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền khi bán lẻ”, bà Hằng nói.

Về sổ sách kế toán, bà Hằng cho hay, nhóm 1 và nhóm 2 chỉ ghi chép thu chi đơn giản theo mẫu (phần mềm) của Bộ Tài chính. Nhóm 3 sẽ thực hiện chế độ kế toán đơn giản và nhóm 4 áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư 88 của Bộ Tài chính.

Ngành thuế sẽ kiến nghị sửa đổi các quy định liên quan trong luật thuế để việc thực hiện quy định mới thuận tiện, dễ dàng hơn cho các hộ kinh doanh.

Ngành thuế cũng sẽ kiến nghị nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân từ 200 triệu lên 400 triệu đồng/năm. Đồng thời kiến nghị điều chỉnh thuế thu nhập cá nhân theo hướng phân biệt theo quy mô doanh thu của từng nhóm đối tượng.

Ngành thuế kiến nghị xóa bỏ “hộ kinh doanh” chỉ dùng “cá nhân kinh doanh”

Về đăng ký kinh và đăng ký thuế, ngành thuế kiến nghị bỏ “hộ kinh doanh”, chỉ dùng “cá nhân kinh doanh”, lấy số định danh cá nhân của người đại diện làm mã số thuế.

Cùng với đó, bỏ quy định miễn đăng ký kinh doanh trong một số trường hợp trước đây đã quy định tại Nghị định 01 để quản lý và thống kê chính xác toàn bộ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.

Số hóa là cần chi phí, doanh nghiệp phần mềm không thể miễn phí mãi mãi

Tại hội nghị, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục thuế cho biết cơ quan thuế sẽ đồng hành cùng các doanh nghiệp công nghệ giải pháp phần mềm kế toán và hóa đơn điện tử để đánh giá nhu cầu thực tiễn của mỗi nhóm hộ, cá nhân kinh doanh theo ngành nghề và quy mô hoạt động. Từ đó, lựa chọn giải pháp và thiết kế các gói dịch vụ phần mềm phù hợp và tối ưu về chi phí, dễ sử dụng, thuận tiện trong triển khai.

Trong công tác triển khai, đại diện Viettel chia sẻ vấn đề lớn nhất hiện nay đối với các hộ kinh doanh là thiếu kiến thức về tài chính – kế toán, đặc biệt trong kê khai thuế. Việc phải thuê nhân sự, hoặc sử dụng dịch vụ kế toán ngoài làm tăng chi phí, trở thành rào cản trong quá trình chuyển đổi. Viettel để nghị chính sách cần có lộ trình đào tạo kiến thức tài chính cho hộ kinh doanh, đồng thời cung cấp giải pháp công nghệ đơn giản, dễ sử dụng và hỗ trợ tối đa.

Theo Viettel gói dịch vụ hiện tại đáp ứng khoảng 80% hộ kinh doanh. 20% hộ còn lại thì doanh nghiệp cam kết có chính sách ưu đãi, tuy nhiên chính sách miễn phí cần có giới hạn, tránh tình trạng kéo dài miễn phí trong nhiều năm, gây áp lực tài chính cho các đơn vị cung cấp dịch vụ.