Ông Trump: Lệnh phong tỏa eo biển Hormuz khiến Iran “nghẹt thở”

Hơn 2 tuần sau khi Mỹ tiến hành phong tỏa các cảng của Iran, hoạt động xuất khẩu dầu mỏ của nước này đã bị tê liệt nghiêm trọng. Hôm thứ Tư (29/4), Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa khẳng định rằng việc phong tỏa này còn hiệu quả hơn cả các cuộc tấn công bằng bom, và hiện tại Iran đang bị “nghẹt thở”.

Trong cuộc phỏng vấn với Axios, ông Trump đã đồng tình với phát biểu của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio hồi đầu tuần, khi cho rằng việc Mỹ áp dụng phong tỏa tuyến vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz đối với Iran có sức mạnh tương đương với “vũ khí hạt nhân kinh tế”.

“Phong tỏa hiệu quả hơn nhiều so với việc ném bom: giờ họ giống như những con heo bị nhồi nhét, đang bị nghẹt thở,” ông Trump nói. “Và tình hình sẽ còn tồi tệ hơn nữa.”

Tổng thống Mỹ cũng nhấn mạnh: “Iran không thể sở hữu vũ khí hạt nhân”. Ông cho biết, chỉ khi nào Iran từ bỏ hoàn toàn chương trình hạt nhân của mình, một thỏa thuận hòa bình mới có thể được thực hiện.

“Họ không muốn tôi tiếp tục phong tỏa; tôi cũng không muốn dỡ bỏ phong tỏa, vì tôi không muốn họ sở hữu vũ khí hạt nhân,” ông Trump nói với Axios.

Tổng thống cũng cho biết, do phong tỏa, Iran không thể xuất khẩu dầu mỏ, khiến các cơ sở lưu trữ dầu và đường ống của nước này “suýt nổ tung”.

Hôm 13/4, Hải quân Mỹ đã phong tỏa các cảng của Iran, ngăn cản các tàu thuyền ra vào và giao thương. Từ ngày 16/4, quân đội Mỹ được phép kiểm tra, thậm chí tịch thu các tàu vận chuyển dầu hoặc hàng hóa của Iran trên toàn cầu.

Ông Miad Maleki, cựu quan chức Mỹ về các lệnh trừng phạt, cho biết việc Iran sử dụng tàu chở dầu rỗng và các container, cũng như triển khai vận tải đường sắt, chứng tỏ rằng nước này chỉ còn khoảng 13 ngày dự trữ dầu thô.

Ông Maleki đánh giá, sau 13 ngày, nền kinh tế Iran sẽ cảm nhận rõ sự sụp đổ do không thể xuất khẩu dầu, một phần lớn trong số đó là từ Vệ binh Cách mạng Hồi giao Iran, lực lượng kiểm soát khoảng một nửa doanh thu dầu mỏ của nước này. Chế độ Iran hiểu rằng tất cả các biện pháp này đều đe dọa sự tồn tại của chính quyền.

Tất cả các tàu vận chuyển dầu Iran hiện đang bị mắc kẹt tại các cảng của Iran và các khu vực xung quanh. 2 tàu chở dầu Iran bị Mỹ chặn lại hồi tuần trước đã có những hoạt động bất thường trên Ấn Độ Dương. Iran hiện bắt đầu sử dụng container và “bể chứa dầu cũ” tại các trung tâm dầu khí phía Nam như Ahvaz và Assaluyeh để lưu trữ dầu, tránh tình trạng cắt giảm sản lượng, và giờ đây đang phụ thuộc vào hệ thống vận tải đường sắt vốn thiếu hụt trầm trọng.

Ông Maleki nhận định, những biện pháp này chỉ có thể duy trì trong vài ngày, chứ không phải vài tuần, cho thấy Iran không còn phương án lưu trữ dầu khả thi nào khác.

Hôm thứ Tư, Phó Phát ngôn viên Nhà Trắng Anna Kelly trong một tuyên bố cho biết: “Với thành công trong việc phong tỏa các cảng của Iran, Mỹ đã nắm giữ con bài thương lượng mạnh mẽ nhất, và Tổng thống chỉ chấp nhận các thỏa thuận có thể bảo vệ an ninh quốc gia”.

Một quan chức Nhà Trắng cho biết vào ngày thứ Ba, trong cuộc gặp gỡ với các giám đốc điều hành năng lượng, Tổng thống Trump đã thảo luận về các biện pháp có thể kéo dài phong tỏa trong nhiều tháng nếu cần thiết. Họ cũng đã thảo luận về cách giảm thiểu tác động của sự tắc nghẽn tại eo biển Hormuz đối với người tiêu dùng Mỹ.