Hà Nội và TP.HCM phải công khai lộ trình chuyển đổi xe xanh và di dời nhà máy ô nhiễm

TP. Hà Nội và TP.HCM được yêu cầu công khai lộ trình chuyển đổi phương tiện giao thông xanh và di dời các cơ sở gây ô nhiễm, với kế hoạch hành động báo cáo Thủ tướng trong tháng 10/2025.

• Hà Nội đề xuất gần 1.400 vị trí lắp trạm sạc xe điện phục vụ giao thông xanh
• Sở Xây dựng TP.HCM khảo sát tuyến đường cho xe điện 4 bánh chạy lại

Ngày 17/9, Văn phòng Chính phủ ban hành Thông báo số 490, truyền đạt kết luận của ông Trần Hồng Hà, Phó Thủ tướng, về xử lý ô nhiễm môi trường không khí và các dòng sông tại TP. Hà Nội và TP.HCM, cùng kế hoạch hành động quốc gia về quản lý chất lượng môi trường không khí giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn đến 2045.

Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp các bộ, ngành hoàn thiện kế hoạch xử lý ô nhiễm môi trường toàn diện, tập trung vào ô nhiễm không khí.

TP. Hà Nội và TP.HCM, hai đô thị chịu áp lực ô nhiễm lớn, cần xây dựng kế hoạch hành động chi tiết, công khai lộ trình chuyển đổi sang phương tiện giao thông xanh, kèm chính sách hỗ trợ tài chính để người dân và doanh nghiệp đồng ý thực hiện.

Hai thành phố cũng phải rà soát, quy hoạch lại các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, làng nghề, và xây dựng lộ trình di dời các cơ sở gây ô nhiễm ra khỏi nội thành, áp dụng tiêu chuẩn môi trường nghiêm ngặt hơn quy chuẩn quốc gia để bảo vệ sức khỏe người dân.

Bộ Xây dựng được giao phối hợp với Hà Nội và TP.HCM đề xuất lộ trình phát triển giao thông công cộng (tàu điện ngầm, tàu điện trên cao, xe buýt năng lượng sạch), thu hút đầu tư tư nhân, và báo cáo Thủ tướng trong tháng 10/2025.

Bộ này cũng sửa đổi quy định kiểm định khí thải phương tiện giao thông cơ giới đường bộ, siết chặt quản lý xe cũ không đạt tiêu chuẩn môi trường, hoàn thành trong quý IV/2025. Ngoài ra, Bộ Xây dựng tích hợp hệ thống trạm sạc xe điện và trạm sạc pin thay thế vào quy hoạch đô thị.

Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Xây dựng, và Bộ Công an ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia cho trạm sạc xe điện tại nơi công cộng, trạm dừng nghỉ, và chung cư (hiện hữu lẫn xây mới), hoàn thành trước ngày 15/10/2025.

Bộ Tài chính xây dựng chính sách thuế, phí hỗ trợ kinh tế xanh và tài chính cho người dân chuyển đổi sang phương tiện xanh, hoàn thành trong quý IV/2025.

Hà Nội và TP.HCM được yêu cầu xây dựng hệ thống quan trắc môi trường hiện đại, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, đồng bộ với hệ thống quốc gia do Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, hoàn thành trong quý III/2026. Hệ thống này sẽ theo dõi chỉ số chất lượng không khí (AQI) như PM2.5, SO2, CO, NO2 hàng ngày, tuần, tháng, quý, năm, đặt mục tiêu giảm ô nhiễm cụ thể.

Bộ Y tế nghiên cứu tác động của ô nhiễm không khí đến sức khỏe và xây dựng hệ thống cảnh báo sớm. Riêng tại Hà Nội, từ ngày 1/7/2026, xe mô tô và xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch sẽ bị cấm trong khu vực vành đai 1.

Từ ngày 1/1/2028, ô tô cá nhân chạy xăng, dầu bị hạn chế trong vành đai 1 và 2, và đến năm 2030, toàn bộ phương tiện cá nhân dùng nhiên liệu hóa thạch sẽ bị cấm trong vành đai 3.

Kim Long