Giảm đau trong thai kỳ: Lựa chọn an toàn thay thế thuốc

Hiện vẫn còn nhiều tranh luận về việc dùng paracetamol trong thai kỳ và khả năng liên quan đến tự kỷ (autism) hoặc rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD). Một số nghiên cứu cho thấy có mối liên hệ, nhưng cũng chưa đủ bằng chứng để khẳng định. Vì vậy, nhiều mẹ bầu bắt đầu quan tâm đến các cách giảm đau không dùng thuốc trong quá trình mang thai.

3 phương pháp giảm đau không dùng thuốc

1. Liệu pháp nắn chỉnh cơ – xương (Osteopathic manipulation)

Khi được thực hiện bởi bác sĩ hoặc chuyên viên được đào tạo, liệu pháp này có thể giảm đau lưng và cải thiện chức năng vận động trong thai kỳ. Một nghiên cứu cho thấy, việc nắn chỉnh nhẹ nhàng 20 phút mỗi lần, 7 buổi trong tam cá nguyệt thứ ba giúp giảm rõ đau lưng mà không ảnh hưởng đến thai nhi.

2. Châm cứu (Acupuncture)

Châm cứu được ghi nhận giúp giảm đau vùng lưng dưới, khung chậu và khớp chậu, đồng thời cải thiện khả năng vận động hằng ngày. Khi thực hiện bằng kim vô trùng và đúng huyệt, phương pháp này an toàn cho phụ nữ mang thai. Tuy nhiên, cần tuyệt đối tránh huyệt Tam Âm Giao — nằm ở mặt trong cẳng chân, cách mắt cá trong khoảng 4 cm — vì huyệt này có thể kích thích co bóp tử cung, gây sảy thai hoặc chuyển dạ sớm.

3. Bấm huyệt phản xạ (Reflexology)

Khi thực hiện đúng kỹ thuật, bấm huyệt bàn chân 30 phút mỗi tuần trong 6 tuần giúp giảm đau lưng và vùng chậu cho thai phụ. Tuy nhiên, đa số các nghiên cứu còn nhỏ lẻ, cần thêm dữ liệu để khẳng định hiệu quả lâu dài. Các mẹ bầu chỉ thực hiện tại cơ sở có chuyên viên được đào tạo về chăm sóc thai kỳ.

Chiết xuất từ ớt

Capsicum (chiết xuất ớt) có thể là lựa chọn đáng cân nhắc. Dạng bôi ngoài da của capsicum đã được FDA chấp thuận cho điều trị đau mạn tính, và có bằng chứng giúp giảm đau tạm thời ở nhiều tình trạng như đau lưng, đau thần kinh, thoái hóa khớp, bệnh vảy nến, và cả đau cấp tính do chấn thương.

Capsaicin hoạt động bằng cách khiến các sợi thần kinh cảm giác tạm thời giảm khả năng dẫn truyền tín hiệu đau.

Do hấp thu qua da rất ít, capsaicin bôi ngoài được xem là an toàn tương đối trong thai kỳ, đặc biệt khi chỉ dùng ở vùng đau nhỏ (như lưng dưới). Một số nghiên cứu nhỏ còn ghi nhận việc uống capsaicin liều 5 mg/ngày trong 28 ngày cuối thai kỳ không gây tác dụng phụ nghiêm trọng, nhưng vẫn cần thêm nghiên cứu lớn hơn để khẳng định.

Lưu ý khi dùng capsaicin trong thai kỳ

• Chỉ dùng sản phẩm bôi ngoài da nồng độ thấp.
• Không bôi lên vùng bụng, chậu hoặc da bị tổn thương.
• Ngừng sử dụng nếu có cảm giác bỏng, đỏ rát hoặc ngứa dữ dội.
• Tham khảo ý kiến bác sĩ sản khoa trước khi sử dụng bất kỳ dạng capsaicin nào.

Những thảo dược cần tránh trong thai kỳ

Một số loại thảo dược thường được quảng cáo giúp “giảm đau tự nhiên”, nhưng có thể gây hại cho thai nhi, gồm:

• Cải đen (black mustard) – có thể kích thích tử cung.
• Nghệ (turmeric) – liều cao có thể gây ra máu hoặc sảy thai sớm.

Giảm đau trong thai kỳ không chỉ là “chọn thuốc nào”, mà là chọn cách an toàn nhất để bảo vệ mẹ và bé. Vậy nên mẹ bầu chỉ nên sử dụng thảo dược hoặc thực phẩm bổ sung sau khi đã được bác sĩ sản khoa tư vấn kỹ lưỡng.