Mỹ công bố báo cáo bồi thường tổn hại vắc-xin và quy định mới về tiêm chủng trẻ em

Cơ quan Quản lý Tài nguyên và Dịch vụ Y tế (HRSA) trực thuộc Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Hoa Kỳ (HHS) đã cập nhật Báo cáo dữ liệu Chương trình Bồi thường Tổn hại do Vắc-xin Quốc gia vào ngày 1/1/2026. Báo cáo nêu rõ: trong đa số trường hợp, vắc-xin không gây tác dụng phụ, nhưng giống như mọi loại thuốc, vẫn có ngoại lệ; dù phần lớn tác dụng phụ là nhẹ, song vẫn có một số rất hiếm trường hợp nghiêm trọng, chẳng hạn phản ứng dị ứng. Đầu năm nay, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) cũng cập nhật các quy định về tiêm chủng vắc-xin cho trẻ em.

Báo cáo dữ liệu Chương trình Bồi thường Tổn hại do Vắc-xin Quốc gia của Mỹ được cập nhật hằng tháng, bao gồm số lượng đơn xin bồi thường, số đơn được bồi thường hoặc bị bác bỏ theo từng loại vắc-xin, cũng như tổng số tiền bồi thường. Ngoài ra, vào tháng 5/2025, CDC và Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã mở rộng quyền tiếp cận của công chúng đối với cơ sở dữ liệu WONDER (wonder.cdc.gov) và Hệ thống Báo cáo Sự cố Bất lợi của Vắc-xin (VAERS, dữ liệu có thể tải từ vaers.hhs.gov), đồng thời cung cấp thêm thông tin về các phản ứng bất lợi sau tiêm chủng.

Báo cáo mới nhất này không bao gồm vắc-xin COVID. Năm 2021, VAERS đã nhận khoảng 769.000 báo cáo về các sự cố bất lợi sau tiêm vắc-xin (phần lớn là vắc-xin COVID), với độ tuổi nạn nhân từ 1 tuổi đến trên 90 tuổi.

Đơn xin bồi thường giai đoạn 2006–2023

Báo cáo bồi thường quốc gia cho biết, HHS không thẩm tra bằng chứng về tổn hại do vắc-xin; khoảng 60% các khoản bồi thường là kết quả của thỏa thuận dàn xếp giữa các bên (người bị hại, luật sư, thẩm phán và bên bị đơn). Dưới đây là một phần nội dung của báo cáo:

Từ năm 2006 đến 2023, Hoa Kỳ đã phân phối hơn 5 tỷ liều vắc-xin thuộc diện được bảo hiểm. Trong số các đơn xin bồi thường nhận được, tòa án đã thụ lý 13.948 đơn, trong đó 10.193 đơn được bồi thường. Tức là, trung bình cứ mỗi 1 triệu liều vắc-xin được phân phối thì có khoảng 1 người nhận bồi thường do tổn hại.

Từ ngày 1/1/2006 đến 31/12/2023, vắc-xin cúm (Influenza) được đưa vào phạm vi bồi thường và trở thành loại có số đơn xin bồi thường nhiều nhất trong 32 loại vắc-xin đủ điều kiện. Trong tổng số 2,58 tỷ liều vắc-xin cúm đã được phân phối, tòa án thụ lý 8.922 đơn, trong đó 7.640 đơn được bồi thường. Virus cúm có thể biến đổi mỗi năm, và những năm gần đây nhiều người tiêm vắc-xin hằng năm để phòng cúm.

Trong 31 loại vắc-xin còn lại, một số là vắc-xin phối hợp, như MMR gồm sởi (measles), quai bị (mumps) và rubella; MMR-Varicella còn bổ sung vắc-xin thủy đậu; các loại này cần tiêm hai lần hoặc nhiều lần mới hoàn tất. Nếu xét riêng lẻ, có 14 loại vắc-xin, bao gồm: bạch hầu (Diphtheria, viết tắt D), Haemophilus influenzae type b (Hib), viêm gan (Hepatitis, viết tắt Hep, gồm loại A và B), virus u nhú ở người (Human Papillomavirus, HPV), vắc-xin bại liệt bất hoạt (Inactivated Polio Vaccine, IPV), não mô cầu (Meningococcal), ho gà (Pertussis, viết tắt P), vắc-xin phế cầu liên hợp (Pneumococcal Conjugate), rotavirus, uốn ván (Tetanus, viết tắt T), v.v.

Trong đó, vắc-xin phối hợp Tdap (uốn ván, bạch hầu, ho gà) đã được phân phối 380 triệu liều; tòa án thụ lý 1.152 đơn, trong đó 953 đơn được bồi thường.

Vắc-xin HPV, có tác dụng phòng ngừa mụn cóc sinh dục lây truyền qua đường tình dục và phần lớn các ca ung thư cổ tử cung, đã được phân phối hơn 167 triệu liều. Tòa án thụ lý 843 đơn, nhưng chỉ 205 đơn được bồi thường, các đơn còn lại đều bị bác bỏ.

Có hai loại vắc-xin không có đơn xin bồi thường: vắc-xin phối hợp DTaP-IPV-Hib-Hep B đã được phân phối 4,3 triệu liều, và vắc-xin quai bị (Mumps) đơn lẻ đã được phân phối 110.000 liều; cả hai đều không có hồ sơ xin bồi thường.

Dữ liệu giai đoạn 1988–2026

Nếu lùi mốc thời gian về năm 1988, trong 38 năm, vắc-xin cúm vẫn là loại có số người nộp đơn xin bồi thường nhiều nhất, gồm 11.321 trường hợp tổn hại và 263 trường hợp tử vong. Trong tổng số 11.584 đơn, có 7.675 đơn được bồi thường.

Đứng thứ hai là vắc-xin phối hợp DTP (bạch hầu, uốn ván và ho gà), với 3.287 đơn tổn hại và 699 đơn tử vong; trong đó 1.273 đơn được bồi thường và 2.712 đơn bị bác bỏ.

Đứng thứ ba là vắc-xin phối hợp Tdap, với 1.534 đơn xin bồi thường tổn hại và 10 đơn tử vong; trong đó 957 đơn được bồi thường.

Ngoài ra, còn có 5.436 đơn xin bồi thường tổn hại do vắc-xin có thông tin không đầy đủ, gồm 5.427 trường hợp tổn hại và 9 trường hợp tử vong; chỉ 12 đơn được bồi thường.

Thống kê tổng hợp

Từ năm 1988 đến ngày 1/1/2026, các cơ quan chính phủ đã nhận tổng cộng 29.460 đơn xin bồi thường, xử lý 25.652 đơn; trong đó 12.588 đơn được xác định đủ điều kiện bồi thường, còn 13.064 đơn bị bác bỏ. Kể từ khi triển khai, chương trình đã chi trả tổng cộng khoảng 5,5 tỷ USD tiền bồi thường.

Trong quá trình thay đổi từ 24 đơn xin bồi thường vào năm 1988 lên 1.300 đơn vào năm 2025, những năm có số đơn nhiều nhất gồm 1991 (2.718 đơn), 2003 (2.591 đơn) và 2021 (2.057 đơn).

Trong 10 năm từ 1992 đến 2001, chỉ có năm 1999 (411 đơn) và 2001 (215 đơn) vượt quá 200 đơn. Đến năm 2002, số đơn xin bồi thường đột ngột tăng lên 958.

Trong giai đoạn 2005–2015, số đơn dao động khoảng 400–800 mỗi năm, được xem là tương đối ổn định và thấp. Từ năm 2016 đến nay, mỗi năm đều vượt quá 1.000 đơn xin bồi thường.

Quy định mới về vắc-xin

Ngày 5/1/2026, Thứ trưởng HHS kiêm quyền Giám đốc CDC Jim O’Neill đã ký bản ghi nhớ quyết định, chấp nhận một khuyến nghị mới về tiêm chủng cho trẻ em tại Mỹ sau khi được đánh giá khoa học toàn diện.

Từ trước đến nay, CDC phân loại vắc-xin thành ba nhóm: 1) vắc-xin khuyến nghị cho tất cả trẻ em; 2) vắc-xin khuyến nghị cho các nhóm hoặc đối tượng nguy cơ cao cụ thể; 3) vắc-xin dựa trên quyết định lâm sàng chung. Cả ba nhóm đều yêu cầu các công ty bảo hiểm chi trả miễn phí. Trong khuyến nghị mới, nhóm thứ nhất bao gồm 11 loại vắc-xin: sởi, quai bị, rubella, bại liệt, ho gà, uốn ván, bạch hầu, Haemophilus influenzae type b (Hib), phế cầu, virus u nhú ở người (HPV) và thủy đậu.

Trước đó, vào ngày 5/12/2025, Tổng thống Trump đã chỉ thị nghiên cứu cách các quốc gia phát triển xây dựng chương trình tiêm chủng cho trẻ em và đánh giá cơ sở khoa học đằng sau những thực hành này. Trong bài đăng, Tổng thống cho biết vào tháng 1/2025, Mỹ khuyến nghị tất cả trẻ em tiêm 18 loại vắc-xin (bao gồm vắc-xin COVID), trong khi các quốc gia phát triển khác khuyến nghị ít hơn: Nhật Bản 14 loại, Đức 15 loại, còn Đan Mạch chỉ khuyến nghị 10 loại vắc-xin cho trẻ em.

Ngoài ra, khuyến nghị tiêm chủng cho trẻ em tại Mỹ cũng khác với phần lớn các quốc gia phát triển. Tổng thống nhấn mạnh, nếu nước ngoài có phương án tốt hơn thì Mỹ nên cập nhật chương trình, đồng thời bảo đảm người dân Mỹ vẫn có thể tiếp cận các loại vắc-xin hiện đang được cung cấp.