Vì sao các bé gái yêu thích Lọ Lem?

Từ rất lâu trước khi có chiếc giày thủy tinh hay bà Tiên đỡ đầu, Lọ Lem đã sống trong trí tưởng tượng của con người như một câu chuyện về lòng tốt, sự can đảm và niềm hy vọng rằng điều thiện cuối cùng sẽ được đền đáp.

Vào sinh nhật ba tuổi của con gái, vợ chồng tôi cho con xem bộ phim Cinderella phiên bản 2015 của Kenneth Branagh. Con ngồi trên ghế sofa trong chiếc váy xanh hơi nhăn, đầu đội chiếc vương miện nhựa nhỏ, hai chân duỗi thẳng, mắt mở to chăm chú nhìn màn hình. Con không xem nhiều phim, nên thế giới cổ tích trước mắt đã khiến con say mê.

Bộ phim trở thành món quà sinh nhật tuyệt vời nhất với cho con bé. Có điều gì đó trong câu chuyện đã chạm tới trái tim trẻ thơ theo một cách mà các em chưa thể diễn tả thành lời.

Suốt nhiều thế hệ, câu chuyện Lọ Lem vẫn luôn khiến trẻ em – và cả người lớn – yêu thích, đặc biệt là các bé gái. Có lẽ bởi đằng sau lớp áo cổ tích là những giá trị trường tồn.

Câu chuyện qua các thời đại

Một trong những phiên bản sớm nhất của Lọ Lem xuất hiện trong truyện dân gian Ai Cập cổ đại, về nàng Rhodopis và đôi hài mạ vàng. Tương truyền rằng một con đại bàng đã tha chiếc hài của cô gái trẻ rồi thả vào lòng Pharaoh đang ngồi xử án. Nhà vua Ai Cập tò mò đi tìm chủ nhân chiếc hài, cuối cùng gặp được Rhodopis và cưới nàng làm hoàng hậu.

Qua nhiều thế kỷ, câu chuyện tiếp tục được truyền khẩu và dần có thêm những chi tiết khiến chúng ta liên tưởng đến câu chuyện Lọ Lem. Ví dụ, nàng Rhodopis trở thành một cô gái nô lệ bị ngược đãi, nhưng lại được các con vật yêu quý.

Một dị bản “Lọ Lem” nổi tiếng khác xuất hiện vào thời Đường, trong câu chuyện Diệp Hạn ghi trong “Dậu Dương tạp trở” vào khoảng thế kỷ 9. Diệp Hạn mồ côi, sống cùng mẹ kế độc ác. Người bạn duy nhất của cô là một con cá kỳ lạ, thường nổi lên khi cô đến. Người mẹ kế phát hiện, lừa bắt con cá giết đi. Diệp Hạn được một vị Tiên chỉ cho cách dùng xương cá để có được y phục đẹp đi dự hội. Đến ngày hội, Diệp Hạn mặc áo đẹp, đi đôi hài vàng đến dự. Khi bị nhận ra, cô vội bỏ chạy và đánh rơi một chiếc hài. Chiếc hài sau đó đến tay vua một nước lân bang. Nhà vua cho tìm người mang vừa chiếc hài, cuối cùng tìm được Diệp Hạn và cưới nàng.

Đến châu Âu thời Phục Hưng, câu chuyện lại tiếp tục đổi khác qua từng lần truyền khẩu. Năm 1697, nhà văn Pháp Charles Perrault đưa vào truyện những chi tiết nổi tiếng nhất: bà Tiên đỡ đầu, cỗ xe bí ngô, lời nhắc phải trở về trước nửa đêm và chiếc giày thủy tinh.

Qua mỗi thời đại, người ta lại thêm vào “Lọ Lem” một chút gì đó mộng mơ hơn, nhưng điều cốt lõi thì vẫn không thay đổi.

Điều khiến Lọ Lem sống mãi

Lọ Lem là hình ảnh của một con người bị đối xử bất công nhưng vẫn giữ được lòng tốt và phẩm giá. Chính điều ấy khiến câu chuyện chạm tới trái tim con người ở mọi nơi và mọi thời đại.

Ai trong chúng ta cũng từng trải qua tổn thương, thiệt thòi hay cảm giác mình không được thấu hiểu. Vì thế, chúng ta đều mong có ngày vượt qua bóng tối để bước tới một cuộc sống tốt đẹp hơn. Lọ Lem đem đến niềm hy vọng ấy.

Điều đáng quý là Lọ Lem không chiến thắng bằng sự thù hận hay tham vọng. Cô không trở nên cay độc dù bị đối xử tàn nhẫn. Cô giữ vững “lòng tốt và sự dũng cảm”, như Lily James đã nói trong bộ phim của Branagh. Bởi vậy cô được tự nhiên yêu thương, được những sinh mệnh cao hơn che chở.

Có lẽ đó chính là linh hồn của toàn bộ câu chuyện.

Lọ Lem không tìm kiếm vinh hoa, nhưng chính lòng tốt đã dẫn cô đến những điều tốt đẹp. Cái kết làm người ta xúc động bởi sâu thẳm trong lòng, ai cũng muốn tin rằng thế giới này vẫn còn công bằng, rằng những điều thiện lương cuối cùng sẽ không bị bỏ quên.

Như J.R.R. Tolkien từng viết trong bài luận “On Fairy Stories” (Về những câu chuyện cổ tích) rằng điều an ủi lớn nhất mà chuyện cổ tích đem lại nằm ở khoảnh khắc bất ngờ khi mọi thứ tưởng như đã tuyệt vọng bỗng xoay chuyển về phía ánh sáng. Đó không phải là sự trốn chạy hiện thực, cũng không phủ nhận đau khổ hay thất bại vẫn tồn tại trong đời sống. Ngược lại, chính vì con người biết đến mất mát và tuyệt vọng nên niềm vui của sự giải thoát mới trở nên sâu sắc hơn. Giữa những đổ vỡ của thế giới, con người vẫn còn hy vọng, vẫn còn mong chờ một “ân sủng” bất ngờ.

Các bé gái thích váy áo lộng lẫy, thích được hóa thân thành công chúa, thích tưởng tượng mình bước vào một thế giới kỳ diệu. Nhưng điều đặc biệt của Lọ Lem không chỉ nằm ở vẻ đẹp bên ngoài. Các em sẽ dần nhận ra điều khiến cô thực sự đẹp không nằm ở chiếc váy hay đôi giày thủy tinh, mà ở lòng nhân hậu, sự kiên nhẫn và niềm hy vọng cô giữ được giữa nghịch cảnh. Trẻ nhỏ có thể chưa diễn đạt được mọi điều, nhưng các em cảm nhận rất rõ đâu là sự tử tế và đâu là bất công. Các em luôn mong điều chính nghĩa sẽ chiến thắng. Và Lọ Lem đem lại cho các em niềm vui ấy.

Sự lung linh của những câu chuyện cổ tích khiến trẻ em say mê, nhưng sâu hơn thế, chúng dẫn các em đến với những bài học đầu tiên về cái đẹp, lòng tốt và sự can đảm.

Dựa theo “Tại sao các bé gái yêu thích Lọ Lem?“
Đăng trên ChanhKien.org
Tác giả: Walker Larson

Xem thêm:

• Chuyện cổ: Một ván cờ tiên, trăm năm thoáng chốc
• Hàm ý về tu luyện trong truyện cổ tích Thạch Sanh

Mời xem video: