Bao ăn ở, phát trợ cấp: Mô hình huy động người Hoa “chào đón” ông Tập thăm Mỹ tái diễn
- Thái Dung
- •
Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến đến Washington, D.C. vào ngày 24/9. Gần đây, trong cộng đồng người Hoa hải ngoại lan truyền nhiều ảnh chụp màn hình nhóm WeChat và thông báo nội bộ được cho là kêu gọi người Hoa đến thủ đô Mỹ tham gia các hoạt động “chào đón” ông.
ột ảnh chụp màn hình WeChat được chia sẻ rộng rãi cho biết hoạt động diễn ra từ 22–26/9, do “Đại sứ quán Trung Quốc và hiệp hội thương mại” tài trợ; người tham gia được hỗ trợ vé máy bay, ăn ở miễn phí. Một thông báo khác, ký tên một “Hội thương mại – công nghiệp”, mời gọi bà con “cầm cờ chào đón”, cam kết bao ăn, bao ở, bao chi phí xe, cộng thêm 80 USD “phí công”, áp dụng cho người dưới 70 tuổi, với thông báo “số lượng có hạn, ai nhanh thì được”.
Cùng thời điểm, một tài khoản có lượng theo dõi lớn trên nền tảng X chia sẻ bài đăng từ người dùng, cho rằng một trường dạy tiếng Trung ở bang Delaware đang tổ chức học sinh và phụ huynh tham gia hoạt động chào đón ông Tập. Bài đăng kèm ảnh chụp màn hình nhóm WeChat được cho là của “Trường tiếng Trung **, Delaware”, trong đó nhà trường thông báo hoạt động ngày 23–24/9 “bổ sung một ít suất lưu trú”, ưu tiên theo nguyên tắc ai đăng ký trước thì được trước, do ban tổ chức duyệt danh sách cuối cùng.
Theo ảnh chụp này, chi phí xe buýt, bữa trưa và tối ngày 23/9, chỗ ở, cùng suất ăn ngày 24/9 đều do “ban tổ chức hoạt động” chi trả. Thông báo yêu cầu người muốn tham gia đăng ký trước ngày 13/9.
Hiện chưa thể xác minh độc lập từ nguồn công khai quy mô cụ thể của hoạt động do trường tiếng Trung này tổ chức, cũng như nguồn kinh phí thực sự đến từ tổ chức hay cơ quan nào.
Dư luận nghi ngờ “thuê diễn viên quần chúng” để chặn tiếng biểu tình
Thông tin trên gây tranh luận sôi nổi trên X. Nhiều người cho rằng nếu toàn bộ chi phí đi lại, ăn ở đều do ban tổ chức lo, thì khó xem đây là hành động “tự phát” của cộng đồng người Hoa; họ gọi đây là “thuê diễn viên quần chúng”, nằm trong chiến dịch tuyên truyền đối ngoại và công tác vận động chính trị truyền thống.
Một số ý kiến nhận định đội ngũ “chào đón” kiểu này trong các nhiệm vụ tiếp đón chính thức thường được giao vai trò “đối trọng”: khi đoàn xe lãnh đạo đi qua, người được huy động sẽ dùng cờ đỏ, tạo “bức tường người” và loa phóng thanh để che khuất biểu ngữ và tiếng hô của nhóm biểu tình, bảo đảm lãnh đạo không nhìn thấy biểu ngữ và không nghe thấy tiếng phản đối
Việc đưa học sinh vị thành niên vào danh sách huy động càng làm nhiều phụ huynh bất bình, cho rằng nhà trường và trẻ em bị kéo vào màn trình diễn chính trị; một số người thậm chí đề nghị báo cáo lên các cơ quan thực thi pháp luật như FBI.
Một số bình luận so sánh với cách các lãnh đạo chính phủ dân chủ thường ra nước ngoài kín đáo hơn và chấp nhận giám sát của công chúng, rồi chỉ trích việc huy động nguồn lực để tạo hình ảnh “vạn dân chào đón” là biểu hiện của chế độ chuyên chế, ám ảnh bởi chủ nghĩa cá nhân sùng bái lãnh tụ và “sự phồn vinh giả tạo”.
Kịch bản cũ lặp lại, quan chức lãnh sự bị tố can thiệp
Đây không phải lần đầu việc huy động kiều đoàn hải ngoại bị lộ. Trong hội nghị thượng đỉnh APEC tại San Francisco năm 2023, truyền thông Mỹ từng phơi bày mô hình vận động nhân sự của các cơ quan lãnh sự Trung Quốc cùng các đoàn thể thân Bắc Kinh. Nay khi ông Tập dự kiến thăm Mỹ, các thông tin tuyển mộ tương tự lại xuất hiện trong cộng đồng người Hoa hải ngoại, tiếp tục gây bàn tán.
Có kiều bào khi chia sẻ tin đã cảnh báo rằng cơ quan thực thi pháp luật và tình báo Mỹ có thể ghi chép và theo dõi hoạt động này; một số người còn đùa rằng khoản trợ cấp 80 USD hiện nay, dưới tác động lạm phát, là “quá thấp”, và nghi ngờ kinh phí bị giữ lại qua nhiều tầng nấc.
Một đại diện kiều đoàn cho biết gần đây có một phó lãnh sự Trung Quốc tại Mỹ trực tiếp đến hội quán, yêu cầu tham gia “hoạt động chào đón Tổng bí thư Tập”. Tuy nhiên, hội quán này là đoàn thể truyền thống hơn trăm năm thuộc Tổng hội người Hoa, nên đã từ chối.
Một người Hoa ở Los Angeles kể lại rằng vài năm trước, khi ông Tập thăm San Francisco, một hội đồng hương Đài Sơn ở Nam California cũng từng tổ chức đoàn đi “chào đón”. Tuy nhiên, anh này là thành viên hội nhưng hoàn toàn không biết trước; chỉ sau khi hoạt động kết thúc, mới thấy trên WeChat đăng ảnh hiện trường và tiệc mừng công.
Anh cho biết để bảo đảm hoạt động “trơn tru”, ban tổ chức thường tránh các nhóm chat công khai, chỉ tiếp cận và chọn đối tượng riêng tư.
Khi ngày gặp thượng đỉnh lãnh đạo Mỹ – Trung đến gần, các nhóm ủng hộ và phản đối dự kiến sẽ đối đầu ở khu vực bên ngoài vùng an ninh. Làn sóng vận động hậu trường này cũng khiến cuộc chiến dư luận hải ngoại trước chuyến thăm của lãnh đạo Trung Quốc sớm nóng lên.
Xem thêm
Từ khóa Người Hoa tại Mỹ Tập Cận Bình thăm Mỹ Tập Cận Bình Người Hoa ở nước ngoài
