Tổng giám đốc IMF: Rủi ro AI có thể vượt lợi ích, 40% việc làm chịu tác động

Andrew Moran
•
Thứ Hai, 19/10/2026

Tổng giám đốc Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) Kristalina Georgieva cảnh báo nếu thiếu biện pháp bảo vệ, rủi ro AI có thể vượt lợi ích kinh tế mà công nghệ này mang lại.

Bà Kristalina Georgieva, Chủ tịch Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) (Nguồn: Ảnh chụp màn hình video)

Bà Georgieva đưa ra thông điệp này khi trình bày lợi ích và những mặt trái tiềm tàng của AI tại các cuộc họp thường niên vừa diễn ra ở Bangkok, Thái Lan.

Bà cho rằng ứng dụng AI nhiều khả năng sẽ có lợi cho kinh tế toàn cầu, song vẫn kêu gọi các nước xây dựng biện pháp bảo vệ bằng quy định và khung đạo đức để hạn chế rủi ro.

Người đứng đầu IMF ví cơn sốt AI hiện nay như những chiếc xe đua Công thức 1 lao về phía trước mà không có rào chắn, để khán giả không có gì che chắn.

“Nếu không có biện pháp bảo vệ, rủi ro có thể vượt cơ hội. Và trên hết, chúng ta thực sự cần một nền tảng đạo đức, mà tôi không chắc xã hội chúng ta đã có”, bà nói tại một phiên thảo luận hôm thứ Năm (15/10).

Bà nhận xét lâu nay các ngành được kỳ vọng tự quản lý, chủ yếu vì chính phủ thiếu công cụ và năng lực để giám sát một lĩnh vực luôn thay đổi. Các nền kinh tế đang dẫn dắt cơn sốt AI, chủ yếu là Mỹ và Trung Quốc, cũng cần trao đổi trực tiếp với công chúng, những người định hình các công nghệ này.

Tại các nền kinh tế phát triển, việc làm vẫn là nỗi lo thường trực của người dân trước đà phát triển của AI.

Tại một phiên thảo luận khác hồi đầu tuần, bà Georgieva mô tả tác động của AI đến việc làm từ trước tới nay là “một cơn sóng thần di chuyển chậm, nhưng vẫn là sóng thần”.

“Chúng tôi ước tính về lâu dài, khoảng 40% việc làm trên toàn cầu sẽ chịu tác động, hoặc được tăng cường, hoặc bị giảm giá trị, hoặc biến mất. Và chúng ta đã bắt đầu thấy một phần tác động này”, bà nói.

Điều chỉnh kỳ vọng

Dòng vốn đầu tư vào AI đã giúp cả thị trường chứng khoán lẫn nền kinh tế nói chung đứng vững trước hàng loạt khó khăn trong năm nay.

Tuy nhiên, cũng có người cảnh báo nếu đà này đột ngột chững lại hay nhà đầu tư mất niềm tin, cả nền kinh tế có thể chịu hệ quả xấu.

Ông Torsten Slok, kinh tế trưởng của Apollo, viết trong một bản nhận định gửi The Epoch Times qua email: “Kỳ vọng về AI bị điều chỉnh mạnh có thể làm suy giảm niềm tin của doanh nghiệp, khiến chi tiêu vốn sụt giảm và kéo lùi tăng trưởng GDP”.

Theo ông Slok, điều đó có thể xảy ra đúng lúc giá dầu tăng, thuế quan và việc siết chặt nhập cư đang đẩy lạm phát lên, làm tăng nguy cơ đình lạm, tức tăng trưởng chậm lại trong khi áp lực giá cả vẫn kéo dài.

Trong bản cập nhật Triển vọng Kinh tế Thế giới, IMF dự báo kinh tế toàn cầu tăng trưởng khoảng 3%, bất chấp cuộc chiến ở Iran, thuế quan trên khắp thế giới và áp lực lạm phát cao. Một phần đáng kể mức tăng trưởng này đến từ đầu tư vốn, từ sản xuất chất bán dẫn đến xây dựng trung tâm dữ liệu.

Những tập đoàn dẫn đầu về hạ tầng AI quy mô lớn như Alphabet, Amazon, Meta Platforms, Microsoft và SpaceX dự kiến chi tới 1 nghìn tỷ USD trong năm nay. Giới quan sát thị trường đã dự tính năm 2027 sẽ có thêm một đợt bùng nổ chi tiêu vốn 1 nghìn tỷ USD.

Rủi ro ngày càng lớn trên thị trường tài chính lại nằm ở sự thiếu kiên nhẫn của nhà đầu tư, như các phiên giao dịch gần đây cho thấy.

Tuần qua, giới giao dịch rút khỏi nhóm cổ phiếu công nghệ hưởng lợi từ AI, đổ sang trái phiếu Kho bạc Mỹ và cổ phiếu blue-chip, tức cổ phiếu của các công ty lớn, hoạt động ổn định.

Chỉ số Nasdaq Composite, vốn tập trung nhiều cổ phiếu công nghệ, giảm 4,5% trong tuần. Ngược lại, chỉ số blue-chip Dow Jones Industrial Average tăng gần 1%. Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ giảm, trong đó lợi suất kỳ hạn 10 năm xuống mức thấp nhất một tháng, cho thấy nhu cầu mua trái phiếu tăng trở lại.

Dù có lo ngại AI không đáp ứng được những kỳ vọng quá cao, nhiều nhà quan sát kinh tế vẫn tin công nghệ này sẽ ngày càng được ứng dụng mạnh mẽ trong những năm tới.

“AI là loại công nghệ mà trong ngắn hạn người ta không thể làm ngơ”, ông Willy Lee của Neostellar nói với The Epoch Times qua email.

Ông dự đoán: “Đến năm 2030, chúng ta sẽ thấy AI được ứng dụng ồ ạt, ở mức chưa từng thấy trong các chu kỳ công nghệ trước, bởi nó quá khó để bỏ qua”.

Tiềm năng của AI, theo ông, đang được khai mở ở mức chưa chu kỳ công nghệ nào sánh được.

IMF dự báo trong thập kỷ tới, việc ứng dụng AI có thể giúp kinh tế toàn cầu tăng trưởng thêm tới nửa điểm phần trăm mỗi năm.

“Dù yêu, ghét hay sợ, [AI] đã đến, và chúng ta đã thấy làn sóng tác động đầu tiên”, bà Georgieva nói.

Bài liên quan: