Nhật chi tới 21 tỷ USD xây 2 nhà máy chip tại Mỹ, Apple trong nhóm khách đầu tiên

Thứ Năm, 15/10/2026

Nhật Bản dự kiến chi tới 21 tỷ USD xây hai nhà máy chip tại bang New York của Mỹ, do hãng GlobalFoundries vận hành. Apple và Renesas Electronics nằm trong nhóm khách hàng đầu tiên.

Vào cuối ngày làm việc, bên trong một phòng thí nghiệm nghiên cứu và phát triển với ánh sáng mờ, một kỹ sư quan sát kỹ con chip đã được đóng gói ở cự ly gần. (Ảnh: ultramansk/shutterstock)

Hai nhà máy sẽ thuộc sở hữu chung của Mỹ và Nhật Bản.

Theo phương án công bố đến nay, Nhật Bản góp toàn bộ vốn xây dựng. GlobalFoundries, hãng sản xuất chip của Mỹ, phụ trách xây nhà máy, vận hành hằng ngày, cấp phép công nghệ sản xuất chip và thu phí cho các phần việc này.

Giám đốc điều hành GlobalFoundries Tim Breen nói với Reuters rằng công ty sẽ đảm nhận việc liên hệ với khách hàng của nhà máy mới. Nhóm khách hàng đầu tiên gồm Apple của Mỹ và Renesas Electronics của Nhật Bản.

Hai nhà máy mới sẽ ưu tiên cung cấp chip cho doanh nghiệp Mỹ và Nhật, nhưng sau này cũng có thể nhận đơn hàng của doanh nghiệp nước khác. Kế hoạch cung ứng cụ thể vẫn còn để ngỏ.

Khoản đầu tư cũng mở ra cơ hội làm ăn cho các hãng sản xuất thiết bị bán dẫn Nhật Bản. Ông Breen cho biết một phần vốn xây nhà máy dự kiến dành để mua thiết bị của doanh nghiệp Nhật, trong đó có sản phẩm của Tokyo Electron.

Chính phủ Mỹ nâng cổ phần tại GlobalFoundries lên khoảng 7%

Ngoài hai nhà máy mới, Washington cũng sẽ tăng tỷ lệ sở hữu tại GlobalFoundries.

Theo một thỏa thuận khác, Chính phủ Mỹ sẽ nhận thêm khoảng 4% cổ phần của hãng, nâng tỷ lệ nắm giữ lên khoảng 7%. Cổ đông kiểm soát GlobalFoundries hiện nay là Mubadala Investment Co, quỹ đầu tư quốc gia của Abu Dhabi.

Một phần của thỏa thuận đầu tư 550 tỷ USD

Dự án nhà máy chip nằm trong thỏa thuận đầu tư 550 tỷ USD mà Mỹ và Nhật Bản đạt được năm ngoái. Tokyo cam kết rót số vốn này vào Mỹ, đổi lại Washington hạ thuế nhập khẩu ô tô và các mặt hàng khác của Nhật xuống 15%.

Thỏa thuận trao cho Tổng thống Mỹ Donald Trump quyền chọn các dự án nhận vốn của Nhật. Giai đoạn đầu, mỗi bên hưởng một nửa phần lợi nhuận tiền mặt được đem chia từ các dự án này. Khi đạt ngưỡng phân chia quy định trong thỏa thuận, phía Mỹ sẽ hưởng 90%.

Trước dự án lần này, Nhật Bản đã công bố hai đợt đầu tư theo thỏa thuận, tổng cộng hơn 100 tỷ USD.

Tin về khoản đầu tư mới đẩy cổ phiếu GlobalFoundries tăng hơn 4% trong phiên sáng thứ Tư (14/10). Tính đến lúc đó, cổ phiếu của hãng đã tăng hơn 33% kể từ đầu năm.