Ông Trump công bố mức thuế toàn cầu mới sau phán quyết của Tòa án Tối cao
- Lâm Yến
- •
Tại buổi họp báo diễn ra thứ Sáu (ngày 20/2), Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lên tiếng phản hồi phán quyết mới nhất của Tối cao Pháp viện Mỹ về vấn đề thuế quan. Ông cho biết “vô cùng thất vọng” trước kết quả này, nói rằng sẽ áp thuế bổ sung 10% đối với hàng hóa toàn cầu, đồng thời chồng thêm các mức thuế khác. Dưới đây là bản đưa tin nhanh tại cuộc họp báo.
Tổng thống Trump nói về kết quả phán quyết: “Tôi vô cùng thất vọng trước phán quyết của Tối cao Pháp viện về thuế quan. Tôi cảm thấy xấu hổ thay cho một số thẩm phán, những người đã không đủ dũng khí làm điều có lợi cho đất nước chúng ta. Tôi thực sự cảm thấy vô cùng hổ thẹn”.
Ông cho biết sẽ ký một sắc lệnh hành pháp trong ngày thứ Sáu để áp thuế bổ sung 10% đối với hàng hóa toàn cầu, đồng thời chồng thêm các mức thuế khác.
“Hôm nay, tôi sẽ ký một sắc lệnh hành pháp, căn cứ Điều 122 của Đạo luật Thương mại, áp thuế bổ sung 10% đối với hàng hóa toàn cầu. Mức này chưa bao gồm các mức thuế thông thường mà chúng ta đã áp dụng trước đó,” ông nói.
Ông cũng khẳng định, toàn bộ các mức thuế được áp dụng theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại vẫn có hiệu lực, đồng thời sẽ khởi động nhiều cuộc điều tra mới.
Trước đó cùng ngày, Tối cao Pháp viện Mỹ ra phán quyết cho rằng quyết định của Tổng thống Trump, khi viện dẫn một đạo luật nhằm ứng phó với tình trạng khẩn cấp quốc gia để đơn phương áp đặt thuế quan toàn diện trên phạm vi toàn cầu, là vi phạm luật liên bang.
6 thẩm phán cho rằng quyền khẩn cấp mà Tổng thống tìm cách viện dẫn là “không đủ cơ sở”. 3 thẩm phán còn lại nhận định rằng dù xét theo văn bản luật, lịch sử lập pháp hay các tiền lệ của Tối cao Pháp viện, lập trường của chính quyền Trump đều được ủng hộ.
Đây được xem là một thất bại lớn đối với Nhà Trắng, bởi thuế quan từ lâu là trọng tâm trong chính sách đối ngoại và chương trình nghị sự kinh tế của Tổng thống. Phán quyết này cũng là trở ngại quan trọng nhất mà chính quyền nhiệm kỳ hai của ông Trump gặp phải tại Tối cao Pháp viện có khuynh hướng bảo thủ. Ngoài ra, quyết định liên quan đến vụ kiện thuế quan được dự báo sẽ tác động đáng kể đến kinh tế toàn cầu.
Sau khi nhậm chức, ông Trump đã viện dẫn Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) để áp thuế “đối ứng” đối với hàng nhập khẩu từ hầu hết các đối tác thương mại nước ngoài. Ông cũng dựa trên đạo luật này để áp thuế đối với Trung Quốc, Canada và Mexico, với lý do nạn buôn lậu fentanyl và ma túy bất hợp pháp vào Mỹ cấu thành tình trạng khẩn cấp quốc gia.
Ông Trump: Sẽ sử dụng các phương án thuế quan thay thế
Đề cập đến bước đi tiếp theo, ông Trump nói: “Hiện nay chúng tôi sẽ áp dụng các phương án thay thế khác để thay cho những phương án đã bị tòa án bác bỏ một cách sai lầm”.
“Chúng tôi có các phương án thay thế,” ông nói thêm, “chẳng hạn như tăng nguồn thu. Chúng tôi sẽ thu được nhiều hơn, và điều đó sẽ khiến chúng tôi mạnh mẽ hơn”.
Ông liệt kê một số điều khoản trong luật thuế quan của Mỹ, cho rằng Điều 232, Điều 122, Điều 201 và Điều 301 đều khả thi. “Điều 338 cũng có thể áp dụng, nhưng sẽ cần quy trình lâu hơn,” ông nói, đồng thời cho biết một số điều khoản yêu cầu tiến hành điều tra trước khi áp thuế.
“Giờ đây tôi sẽ đi theo một con đường khác, có lẽ là con đường lẽ ra tôi nên chọn ngay từ đầu,” ông nói, đồng thời nhận định lựa chọn tiếp theo “mạnh mẽ hơn so với lựa chọn ban đầu”.
Ông Trump cho rằng phán quyết này “khiến quyền giám sát thương mại và áp thuế của Tổng thống trở nên mạnh mẽ và rõ ràng hơn”.
Ông Trump tuyên bố ngay lập tức viện dẫn thẩm quyền thuế quan thay thế, khôi phục mức thuế toàn cầu 10%
Tổng thống cho biết, sau phán quyết của Tối cao Pháp viện cùng ngày, ông sẽ ngay lập tức căn cứ Điều 122 của Đạo luật Thương mại để khôi phục mức thuế 10% đối với hàng hóa toàn cầu.
Tuy nhiên, theo quy định của đạo luật này, trừ khi được Quốc hội phê chuẩn gia hạn, mức thuế mới chỉ có hiệu lực tối đa 150 ngày.
Ông Trump cũng cho biết sẽ khởi động một số cuộc điều tra mới — vốn thường là điều kiện tiên quyết để áp thuế theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại.
Ông Trump: Thuế toàn cầu 10% sẽ có hiệu lực sau 3 ngày
Ông Trump cho biết mức thuế 10% vừa công bố sẽ kéo dài khoảng 5 tháng.
“Trong khoảng 5 tháng đó, chúng tôi sẽ tiến hành tất cả các cuộc điều tra cần thiết để xác định mức thuế công bằng hoặc thời hạn thuế quan đối với các quốc gia khác,” ông nói.
Khi được hỏi liệu thuế quan chỉ kéo dài 150 ngày hay vô thời hạn, Tổng thống đáp: “Chúng tôi có quyền làm những gì mình muốn làm, nhưng chúng tôi sẽ cho có hiệu lực ngay từ bây giờ. Tôi nghĩ là bắt đầu sau 3 ngày.”
Ông Trump cảnh báo các nước ngoài “sẽ không vui mừng được lâu”
Ông Trump cho biết một số quốc gia đang ăn mừng phán quyết của Tối cao Pháp viện Mỹ, song cảnh báo rằng họ có thể “sẽ không vui mừng được lâu”.
Ông Trump: Một số thỏa thuận thương mại dựa trên IEEPA là vô hiệu
Khi được hỏi về các thỏa thuận thương mại đã ký với nước ngoài, Tổng thống nói: “Một số thỏa thuận có hiệu lực, nhiều thỏa thuận có hiệu lực, nhưng có một số (được ký dựa trên IEEPA) là vô hiệu và sẽ được thay thế bằng các biện pháp thuế quan khác”.
Ông nói thêm rằng tất cả các thỏa thuận vẫn đang được thực thi, chỉ là phương thức thực hiện có khác nhau.
Các mức thuế do ông Trump áp dụng theo IEEPA được chia thành 3 nhóm: thuế liên quan đến fentanyl; thuế đối ứng nhằm giảm thâm hụt thương mại của Mỹ với các nước khác; và thuế mang tính trừng phạt đối với một số quốc gia.
Thuế liên quan đến fentanyl
– Trung Quốc Đại Lục và Hồng Kông: thuế suất trước đây là 20%, sau khi đạt được thỏa thuận đã giảm xuống 10%.
– Mexico: áp thuế 25% đối với hàng hóa không nằm trong khuôn khổ Hiệp định Mỹ–Mexico–Canada (USMCA).
– Canada: áp thuế 25% đối với hàng hóa không thuộc khuôn khổ USMCA.
Thuế đối ứng
– Ông Trump áp mức thuế từ 10% đến 50% đối với hàng hóa của tất cả các quốc gia thương mại, ngoại trừ Nga.
– Nhiều đối tác thương mại đã đạt được thỏa thuận với Mỹ để giảm thuế, trong đó có Liên minh châu Âu, Nhật Bản và Hàn Quốc (giảm xuống 15%), cùng một số quốc gia Đông Nam Á (giảm xuống còn 19%–20%).
Thuế trừng phạt
– Brazil: bị áp thêm 40% thuế trừng phạt, nâng tổng thuế suất lên 50%.
– Ấn Độ: do mua dầu của Nga, bị áp thêm 25% thuế trừng phạt, nâng tổng thuế suất lên tới 50%. Đầu tháng Hai, ông Trump đăng bài cho biết Mỹ và Ấn Độ đã đạt được thỏa thuận thương mại, theo đó mức thuế đối với Ấn Độ được giảm xuống 18%.
Ông Trump chất vấn liệu điều khoản pháp luật có thể hạn chế quyền thu thuế của Tổng thống
Ông Trump phản đối phán quyết của Tối cao Pháp viện về thuế quan, cho rằng điều này là vô lý.
“Tôi có thể phá hủy thương mại, tôi có thể phá hủy một quốc gia. Tôi thậm chí có thể áp đặt lệnh cấm vận làm tê liệt một quốc gia nước ngoài. Tôi có thể làm điều đó. Tôi có thể làm mọi thứ, nhưng lại không thể chỉ thu 1 USD (thuế quan), bởi vì điều khoản pháp luật không quy định như vậy,” ông nói.
“Điều đó có vô lý không?”
Ông Trump dẫn ý kiến bất đồng của Thẩm phán Brett Kavanaugh, trong đó cho rằng phán quyết này có thể sẽ không thực sự hạn chế đáng kể quyền áp thuế của Tổng thống trong tương lai.
“Ông ấy nói đúng. Trên thực tế, tôi có thể áp mức thuế cao hơn nhiều so với trước đây,” Tổng thống nói.
Trong ý kiến bất đồng, vị thẩm phán bảo thủ cho rằng phán quyết không nhất thiết ngăn cản ông Trump “áp dụng phần lớn hoặc thậm chí toàn bộ các mức thuế tương tự dựa trên những thẩm quyền pháp định khác”, đồng thời nhận định rằng quyết định của Tòa án “khó có khả năng sẽ hạn chế đáng kể quyền áp thuế của Tổng thống trong tương lai”.
Ông Trump: Việc hoàn thuế có thể phải chờ “kiện tụng”
Khi được hỏi về quy trình hoàn trả nguồn thu từ thuế quan, ông Trump cho biết Mỹ có thể sẽ phải “ra tòa trong vòng 5 năm tới”.
“Họ mất hàng tháng trời mới có thể viết ra một bản ý kiến, và họ thậm chí còn không thảo luận về vấn đề này. Chúng ta đã thu hàng trăm tỷ USD, không phải vài triệu mà là hàng trăm tỷ USD. Vậy tôi hỏi, ‘Số tiền chúng ta đã thu đó sẽ ra sao?’ Không ai thảo luận về vấn đề này cả,” ông nói.
“Tôi nghĩ chúng ta sẽ phải kiện tụng trong 2 năm tới.”
Xem thêm
Từ khóa Donald Trump Thuế quan Mỹ
