Mỹ trừng phạt Chủ tịch Cuba, gia tăng sức ép lên giới lãnh đạo

Lý Ngọc
•
Thứ Sáu, 05/06/2026

Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 4/6 công bố một loạt biện pháp trừng phạt mới nhằm vào Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel, các thành viên gia đình ông cùng nhiều nhân vật thuộc tầng lớp lãnh đạo cấp cao của Cuba. Động thái này đánh dấu bước leo thang mới trong chiến dịch gây sức ép của Washington đối với chính quyền Cộng sản Cuba.

Tổng thống Cuba Miguel Díaz-Canel (trái) và Ngoại trưởng Mỹ Macro Rubio. (Ảnh ghép)

Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Mỹ, những người bị đưa vào danh sách trừng phạt gồm Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel, phu nhân Lis Cuesta Peraza, con riêng của bà Cuesta là Miguel Anido Cuesta, cùng hai thành viên gia đình cựu lãnh đạo Cuba Raul Castro là Alejandro Castro Espín (con trai) và Raul Alejandro Castro Calis (cháu trai).

Các biện pháp trừng phạt bao gồm phong tỏa mọi tài sản và tài khoản ngân hàng thuộc quyền tài phán của Mỹ. Washington cũng cảnh báo các cá nhân và doanh nghiệp Mỹ không được tiến hành giao dịch với những người bị trừng phạt, đồng thời để ngỏ khả năng áp dụng các biện pháp hạn chế đối với các tổ chức và doanh nghiệp nước ngoài có quan hệ làm ăn với họ.

Bên cạnh các biện pháp nhằm vào cá nhân, Mỹ còn bổ sung một số tổ chức của Cuba vào danh sách trừng phạt, gồm Bộ Quốc phòng Cuba, Viện Hữu nghị với các Dân tộc Cuba (ICAP), công ty du lịch Amistur Cuba trực thuộc ICAP và các Ủy ban Bảo vệ Cách mạng (CDR).

Trong tuyên bố đi kèm, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cáo buộc chính quyền Cuba trong gần 70 năm qua đã tiến hành các hoạt động chống lại lợi ích của Mỹ trên các phương diện chính trị, tư tưởng và thể chế. Ông cho rằng Havana không chỉ đàn áp người dân trong nước mà còn đóng vai trò là một trung tâm thúc đẩy các phong trào cực tả và các hoạt động gây bất ổn tại khu vực Tây Bán cầu.

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết kể từ thời cố lãnh đạo Fidel Castro, Cuba luôn bị Washington xem là một trong những điểm nóng đe dọa lợi ích và an ninh quốc gia của Mỹ. Giới chức Mỹ cáo buộc Havana từng hậu thuẫn các phong trào cánh tả cực đoan ở Mỹ Latinh và duy trì liên hệ với một số tổ chức theo chủ nghĩa Marx tại Mỹ.

Đợt trừng phạt mới nằm trong chiến lược tăng cường sức ép đối với Cuba mà chính quyền Trump triển khai trong thời gian gần đây. Trước đó, Tổng thống Trump đã ký sắc lệnh mở rộng các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Cuba. Washington cũng đã áp đặt các lệnh trừng phạt lên tập đoàn kinh tế quân đội GAESA – doanh nghiệp được xem là nắm giữ phần lớn các lĩnh vực kinh doanh chiến lược của Cuba – đồng thời đưa ra các cáo buộc hình sự đối với cựu lãnh đạo Raul Castro.

Việc lần này trực tiếp nhắm vào Chủ tịch Díaz-Canel và các thành viên gia đình Castro được giới quan sát đánh giá là dấu hiệu cho thấy Nhà Trắng đang mở rộng chiến dịch gây sức ép tới tận trung tâm quyền lực của Cuba.

Phát biểu tại Nhà Trắng cùng ngày, Tổng thống Trump cho biết Mỹ không tìm cách đẩy nhanh sự sụp đổ của Cuba mà mong muốn quốc gia này trở thành một đất nước “vận hành hiệu quả”. Tuy nhiên, ông mô tả Cuba đang lâm vào cuộc khủng hoảng nghiêm trọng với tình trạng thiếu năng lượng, thiếu dầu mỏ và cạn kiệt nguồn tài chính.

“Cuba trên thực tế đã ở rất gần bờ vực sụp đổ”, ông Trump nhận định. Khi được hỏi liệu chính quyền Cuba có thể sụp đổ hay không, ông cho rằng chế độ này “ở một mức độ nào đó đã sụp đổ”, đồng thời nói Mỹ sẽ giải quyết vấn đề Cuba sau khi hoàn tất các ưu tiên quốc tế và quân sự khác.

Miguel Díaz-Canel lên nắm quyền năm 2018, kế nhiệm Raul Castro và trở thành nhà lãnh đạo Cuba đầu tiên trong nhiều thập niên không thuộc dòng họ Castro. Trong nhiệm kỳ của ông, Cuba phải đối mặt với cuộc khủng hoảng kinh tế và năng lượng nghiêm trọng nhất trong lịch sử hiện đại. Tình trạng thiếu ngoại tệ, thiếu nhiên liệu, cơ sở hạ tầng xuống cấp cùng các lệnh cấm vận kéo dài của Mỹ đã khiến đất nước thường xuyên mất điện diện rộng, thiếu hụt lương thực và lạm phát gia tăng, thúc đẩy làn sóng người dân rời bỏ đất nước.

Đáp lại các biện pháp mới của Washington, Chủ tịch Díaz-Canel viết trên mạng xã hội X rằng Mỹ đang tiếp tục siết chặt vòng cấm vận và cố tình làm gia tăng căng thẳng song phương thông qua các đe dọa và biện pháp trừng phạt mới. Trong khi đó, Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodríguez lên án động thái của Mỹ là sự can thiệp vào công việc nội bộ của Cuba, đồng thời cáo buộc Washington tìm cách xây dựng hình ảnh Cuba như một mối đe dọa đối với an ninh quốc gia Mỹ để biện minh cho chính sách gây sức ép lâu nay.