Mặc dù Mỹ và Iran hiện đang trong trạng thái ngừng bắn, hai bên vẫn xảy ra nhiều vụ đụng độ trong những ngày gần đây, thu hút sự quan tâm của dư luận. Hôm thứ Tư (3/6), Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa đề cập đến tình hình Iran. Ông cho biết Mỹ và Iran có thể sẽ cùng nhau khai quật các vật liệu hạt nhân đang bị chôn sâu dưới lòng đất tại Iran. Khi được hỏi liệu thỏa thuận ngừng bắn giữa hai nước còn hiệu lực hay không, ông Trump đáp lại bằng một câu mang tính triết lý: “Mọi việc đều có nguyên do của nó”.

Nhân Ngày Tưởng niệm Chiến sĩ Trận vong của Mỹ (25/5), Tổng thống Donald Trump đã dự lễ kỷ niệm tại Nghĩa trang Quốc gia Arlington và có bài phát biểu. (Ảnh chụp màn hình video)

Chiều thứ Tư, Tổng thống Trump đã mời các phóng viên vào Phòng Bầu dục và trả lời một số câu hỏi liên quan đến việc xử lý vật liệu hạt nhân tại Iran, tình trạng của thỏa thuận ngừng bắn cũng như tiến trình đàm phán giữa hai nước.

Thu hồi vật liệu hạt nhân của Iran là ưu tiên hàng đầu đối với ông Trump

Ông Trump cho biết Iran đã đồng ý cho phép nhân viên Mỹ vào nước này sau khi xung đột kết thúc. Hai bên sẽ phối hợp để tiến hành hoạt động khai quật tại các cơ sở nằm trong khu vực núi non của Iran nhằm thu hồi lượng vật liệu hạt nhân đã bị chôn vùi dưới lòng đất sau khi bị “phá hủy hoàn toàn” trong chiến dịch quân sự của Mỹ trước đó.

Cuộc tấn công này diễn ra vào mùa hè năm ngoái, khi quân đội Mỹ triển khai chiến dịch mang mật danh ‘Nhát búa nửa đêm’, sử dụng máy bay ném bom tàng hình B-2 để tấn công các cơ sở hạt nhân ngầm của Iran.

Ông Trump tiết lộ rằng theo báo cáo do Ủy ban Năng lượng Nguyên tử trình lên sau đó, một lượng lớn vật liệu hạt nhân được làm giàu ở mức cao hiện đang bị chôn vùi dưới lớp đất đá của khu vực núi bị sập.

Ông nói: “Tôi nhất định phải lấy được số vật liệu hạt nhân đó”.

“Từ phía họ đã có vài lần thay đổi quyết định. Nhưng theo tình hình hiện tại, vào một thời điểm nào đó trong tương lai gần, chúng tôi sẽ vào đó,” ông cho biết.

Tổng thống Mỹ cũng nhấn mạnh rằng ông chỉ ủng hộ việc triển khai chiến dịch này sau khi tình hình xung đột được hạ nhiệt. “Dù vậy, tôi vẫn muốn hoàn thành việc này. Nhưng tôi không muốn tiến hành trong lúc hai bên còn đang xung đột. Tôi không muốn binh sĩ của chúng ta phải đối mặt với những rủi ro như vậy.”

Ông nói thêm: “Khi xung đột kết thúc – theo những gì hai bên đã thống nhất hiện nay – chúng tôi sẽ cùng phía Iran tiến vào hiện trường. Chúng tôi sẽ tìm ra số vật liệu đó và tiêu hủy hoàn toàn. Chúng nhất định sẽ bị tiêu hủy”.

Tổng thống Trump cũng khẳng định đây là một trong những ưu tiên hàng đầu của ông.

“Mọi việc đều có nguyên do”

Ông Trump cho rằng ở một số khu vực trên thế giới, các điều kiện ngừng bắn cần được nhìn nhận theo những cách khác nhau.

“Về cơ bản, tình hình hiện nay là như vậy,” ông nói. “Đó là một khu vực khác của thế giới. Các bạn biết đấy, ở khu vực đó, khái niệm ngừng bắn đôi khi có nghĩa là hai bên vẫn giao tranh, nhưng theo cách kiềm chế hơn.”

Một phóng viên đặt câu hỏi rằng liệu thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran có còn hiệu lực hay không sau khi Iran gần đây tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào Kuwait.

Ông Trump trả lời: “Các bạn biết đấy, mọi việc đều có nguyên do của nó. Ngay tối hôm kia, chúng tôi đã giáng cho họ một đòn khá mạnh; thực tế tối qua cũng vậy… Chúng tôi vẫn liên tục gây sức ép rất lớn lên họ”.

Tổng thống cho biết phía Mỹ đã nhanh chóng hành động để “dập tắt tình hình ngay từ trong trứng nước”.

Trước đó cùng ngày, Bộ Ngoại giao Kuwait ra tuyên bố cho biết Iran đã tiến hành một cuộc tấn công bằng máy bay không người lái nhằm vào một sân bay dân sự của nước này, khiến một người thiệt mạng và ít nhất 63 người bị thương. Sau đó, quân đội Mỹ đã tiến hành không kích đảo Qeshm của Iran.

Ông Trump ám chỉ rằng hành động của Iran có thể xuất phát từ việc nước này cảm thấy bị “khiêu khích nhẹ”. Ông đang đề cập đến cuộc tấn công mà Mỹ mô tả là “hành động tự vệ” được thực hiện vào cuối tháng Năm, trong thời gian thỏa thuận ngừng bắn vẫn còn hiệu lực.

Ông nói: “Một số người có thể cho rằng họ đã bị khiêu khích ở mức độ nào đó, bởi vì chúng tôi đã có những hành động cứng rắn vì một lý do khác. Vì thế, họ đang tiến hành trả đũa”.

Ông tiếp tục: “Theo những gì tôi được biết, các cuộc đàm phán đang diễn ra rất thuận lợi. Nếu đạt được kết quả, rất có thể sẽ có bước tiến quan trọng ngay trong cuối tuần này”.