Tư lệnh CENTCOM Brad Cooper hôm thứ Sáu (16/10) cho biết các nhóm dân quân thân Iran ở Trung Đông đang chuyển tiền về Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) để giúp Tehran đối phó với áp lực kinh tế.

Đô đốc Brad Cooper, Tư lệnh CENTCOM. (Ảnh chụp màn hình video)

Ông Cooper đưa ra thông tin này trong bản cập nhật tình hình tác chiến của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), sau nhiều tháng giao tranh giữa Mỹ và Iran.

Theo ông, các biện pháp của Mỹ nhắm vào nền kinh tế Iran, từ xuất khẩu dầu đến tài sản số, đã gây sức ép hiệu quả lên chế độ Tehran.

Ông Cooper cho biết lực lượng Mỹ đã chặn khoảng 25 tỷ USD dầu thô mà Iran định xuất khẩu, số tiền mà Tehran lẽ ra sẽ dùng để “tài trợ cho các lực lượng dân quân ủy nhiệm, mạng lưới tội phạm và các cuộc tấn công nhằm vào người Mỹ”.

Mỹ cũng đã đóng băng khoảng 350 triệu USD tài sản tiền mã hóa của Iran. Các biện pháp này còn làm suy giảm khả năng sản xuất vũ khí của nước này, ông nói thêm.

Theo ông Cooper, hệ quả là sau nhiều năm nhận tiền của Tehran, các nhóm thân Iran, trong đó có Hezbollah, Hamas và các nhóm ở Iraq, nay phải chuyển tiền ngược lại cho Iran.

“Sức ép tài chính lên quân đội Iran lớn đến mức có những báo cáo cho thấy các nhóm dân quân thân Iran trong khu vực giữ lại tiền lương của binh sĩ để chuyển về IRGC”, ông Cooper nói.

Ông cũng cho biết bản thân IRGC không trả lương cho binh sĩ, và giới chức Iran đã giữ lại tiền lương, phúc lợi, lương hưu của công chức cũng như lực lượng an ninh thuộc IRGC.

Eo biển Hormuz và tuyên bố không tấn công trước bầu cử

Về eo biển Hormuz, ông Cooper cho biết Mỹ và các đồng minh đang kiểm soát tuyến đường thủy then chốt này, nơi hàng hóa từ các nước vùng Vịnh giàu dầu mỏ đi ra thị trường thế giới.

Từ khi chiến tranh nổ ra vào cuối tháng Hai, Iran nhiều lần tấn công các tàu thương mại tìm cách đi qua eo biển.

Lệnh phong tỏa của hải quân Mỹ đối với các cảng Iran vẫn còn hiệu lực. Tuy nhiên, vài tuần gần đây CENTCOM gần như đã ngừng không kích Iran tại eo biển. Tuần trước, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ không tấn công Iran trước cuộc bầu cử giữa kỳ ngày 3/11.

Đầu tháng này, ông Trump viết trên Truth Social rằng sẽ không ra lệnh không kích vì đội ngũ của ông đang “có những cuộc thảo luận hiệu quả với Cộng hòa Hồi giáo Iran”.

Hồi tháng Sáu, Washington và Tehran đã ký một thỏa thuận tạm thời, nhằm thiết lập lệnh ngừng bắn 60 ngày và khuôn khổ cho một thỏa thuận hòa bình lâu dài. Thỏa thuận này sớm đổ vỡ khi Iran tấn công tàu tại eo biển Hormuz, kéo theo một đợt không kích của Mỹ vào tháng Bảy.

Đầu tuần này, CENTCOM đăng trên mạng xã hội rằng đã tấn công một tàu do thám của Iran ở Vịnh Oman. Vụ tấn công diễn ra trước khi ông Trump tuyên bố sẽ không có đợt không kích mới.

Ông Trump nhắc đến “mẹ của các loại bom”

Trong cuộc phỏng vấn với Newsmax hôm thứ Năm (15/10), ông Trump nói có thể sử dụng “mẹ của các loại bom”, tức bom MOAB, trong những đợt tấn công Iran sau này.

Bom MOAB, ký hiệu GBU-43/B, là vũ khí phi hạt nhân lớn nhất mà Mỹ từng sử dụng.

“Không, nó hoàn toàn không phải bom hạt nhân. Đây chỉ là một quả bom cực lớn, giống như một quả bom hạt nhân tí hon”, ông Trump nói.

Tổng thống Mỹ cũng bác bỏ khả năng quân đội Mỹ sử dụng vũ khí hạt nhân nhằm vào Iran, vì “chúng tôi không cần phải làm vậy”. Ông cho biết cũng sẽ không đưa quân trên bộ vào nước này.

Phía Iran, Tổng thống Masoud Pezeshkian hôm thứ Sáu một lần nữa khẳng định nước này không tìm cách sở hữu vũ khí hạt nhân và Tehran “sẽ không khuất phục trước sự ép buộc”, hãng tin nhà nước Tasnim đưa tin.