TQ: Gần 1 triệu quan chức tham nhũng năm 2025; ông Tập thừa nhận thất bại

Lý Tĩnh
•
Thứ Tư, 21/01/2026

Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương ĐCSTQ và Ủy ban Giám sát Quốc gia ngày 17 cho biết, trong năm 2025, Trung Quốc đã mở điều tra hơn 1 triệu vụ án tham nhũng, và xử lý kỷ luật gần 1 triệu người. So với năm trước, số người bị xử lý tăng hơn 10%, thiết lập mức cao kỷ lục mới, đồng thời là con số cao nhất trong 20 năm qua.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã cam kết “thống nhất” Trung Quốc và Đài Loan trong bài phát biểu đêm Giao thừa thường niên tại Bắc Kinh. (Ảnh chụp màn hình video)

Giới phân tích nhận định rằng, việc ông Tập Cận Bình tại Hội nghị toàn thể Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương tái khẳng định quan điểm “hai điều vẫn còn” (tham nhũng vẫn nghiêm trọng, cuộc đấu tranh chống tham nhũng vẫn phức tạp), trong khi nhiều quan chức cấp cao do chính ông trực tiếp đề bạt lần lượt “ngã ngựa”, chẳng khác nào tự phủ nhận chính mình. Điều này được xem là sự thừa nhận rằng chiến dịch chống tham nhũng kéo dài hơn một thập kỷ qua của ông Tập đã thất bại, đồng thời cho thấy thể chế của ĐCSTQ chính là mảnh đất màu mỡ nuôi dưỡng tham nhũng.

Gần một triệu quan chức bị xử lý trong một năm

Theo thông báo của Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương và Ủy ban Giám sát Quốc gia về tình hình giám sát, kiểm tra và điều tra trong năm 2025, các cơ quan kiểm tra – giám sát trên toàn quốc đã lập án điều tra 1,012 triệu vụ, xử lý kỷ luật 983.000 người, trong đó có 69 cán bộ cấp tỉnh, bộ trở lên. Ngoài ra, 33.000 người đưa hối lộ bị lập án điều tra, 4.306 người được chuyển hồ sơ sang cơ quan kiểm sát.

Thông báo cho biết, trong năm 2025, các cơ quan kiểm tra – giám sát của ĐCSTQ trên toàn quốc đã tiếp nhận 4,168 triệu lượt đơn thư khiếu nại, tố cáo, trong đó 1,282 triệu lượt là tố cáo, phản ánh. Tổng cộng 2,63 triệu manh mối vấn đề đã được xử lý.

Trong số 1,012 triệu vụ án được lập, có:

115 cán bộ cấp tỉnh, bộ trở lên
5.016 cán bộ cấp sở, cục
41.000 cán bộ cấp huyện, phòng
137.000 cán bộ cấp xã, khoa
91.000 bí thư chi bộ thôn hoặc chủ nhiệm ủy ban thôn (đương nhiệm hoặc đã nghỉ)

Tổng số người bị xử lý kỷ luật là 983.000 người, trong đó:

727.000 người bị kỷ luật Đảng
321.000 người bị xử lý hành chính
Bao gồm 69 cán bộ cấp tỉnh, bộ trở lên, 4.155 cán bộ cấp sở, cục, 35.000 cán bộ cấp huyện, phòng, 125.000 cán bộ cấp xã, khoa, 133.000 cán bộ thường, và 686.000 người thuộc các nhóm khác như nông thôn, doanh nghiệp…

Trong năm 2024, các cơ quan kiểm tra – giám sát trên toàn quốc đã lập 877.000 vụ án và xử lý 889.000 người, trong đó có 73 cán bộ cấp tỉnh, bộ trở lên.

So sánh với năm 2024, số vụ lập án trong năm 2025 tăng khoảng 135.000 vụ, tương đương 15,4%; số người bị xử lý tăng 94.000 người, tương đương 10,6%. Điều này cho thấy quy mô trừng phạt đối với các quan chức bị coi là “vi phạm kỷ luật” tiếp tục mở rộng.

Theo Wall Street Journal, số người bị xử lý trong năm 2025 tăng 10,6% so với năm 2024, không chỉ phá vỡ kỷ lục trước đó mà còn là con số cao nhất kể từ khi ĐCSTQ bắt đầu công bố các thống kê liên quan cách đây 20 năm.

ĐCSTQ đẩy trách nhiệm xuống cấp dưới

Xét từ cơ cấu cấp bậc của các vụ lập án và xử lý kỷ luật, có thể thấy số lượng quan chức cấp tỉnh–bộ và sở–cục chiếm tỷ lệ không cao trong tổng thể, trong khi đối tượng bị truy cứu trách nhiệm chủ yếu là cán bộ cấp xã–khoa và cấp thôn.

Theo một học giả nghiên cứu văn sử Trung Quốc tên Vương Bình (bút danh) trả lời truyền thông hải ngoại, các số liệu này thực chất phản ánh việc ĐCSTQ liên tục đẩy trách nhiệm xuống cấp dưới, chứ không phải là đã xử lý được bao nhiêu quan chức.

Ông Vương Bình cho rằng, việc lập án và xử lý kỷ luật lâu nay chủ yếu tập trung vào tầng lớp cơ sở và các nhóm không nắm quyền lực cốt lõi, cho thấy nhiều vấn đề lẽ ra phải được giải quyết ở cấp độ thể chế, cuối cùng lại bị chuyển hóa thành trách nhiệm cá nhân. “Các quyết sách và quy tắc ở cấp trên về cơ bản không thay đổi, nhưng khi xảy ra sự cố thì vẫn phải có người đứng ra gánh trách nhiệm. Và người bước ra phía trước cuối cùng thường chỉ có thể là cán bộ cơ sở”.

Nhiều nhà phân tích nhận định rằng, sự phân bố này không phải là việc truy cứu trách nhiệm thực sự đối với trung tâm quyền lực, mà giống như một cuộc “dọn dẹp tập trung” ở tầng cuối của hệ thống. Trong quá trình đó, cơ sở bị biến thành ‘vùng đệm’ cho rủi ro thể chế, còn các tầng trung và thượng – nơi đặt ra luật chơi và nắm quyền phân bổ nguồn lực – lại lâu dài ở trong trạng thái tương đối an toàn.

Tái khẳng định “2 điều vẫn còn”, ông Tập thừa nhận thất bại chống tham nhũng

Ngày 12/1, trong bài phát biểu tại lễ khai mạc Hội nghị toàn thể Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương, ông Tập Cận Bình một lần nữa nêu ra khái niệm “hai điều vẫn còn”, nhấn mạnh rằng “tình hình đấu tranh chống tham nhũng vẫn nghiêm trọng và phức tạp; nhiệm vụ xóa bỏ mảnh đất và điều kiện nảy sinh tham nhũng vẫn hết sức gian nan, nặng nề”. Thông cáo của hội nghị cũng nhấn mạnh việc thanh trừng những kẻ “hai mặt, nói một đằng làm một nẻo”.

Học giả độc lập Lại Kiến Bình cho rằng, “2 điều vẫn còn” quả thực tồn tại, và đó là kết quả tất yếu của cơ chế Đảng Cộng sản, hay nói cách khác là chế độ độc đảng chuyên chế.

“Dù trong bất kỳ hoàn cảnh hay điều kiện nào, cũng không có cách nào khiến quan chức ĐCSTQ không tham nhũng. Quyền lực không bị hạn chế thì không thể không tìm cách trục lợi, không thể không tham nhũng”.

Theo ông Lại Kiến Bình, dưới quyền lực chuyên chế tuyệt đối không bị ràng buộc và giám sát, ĐCSTQ vừa không có khả năng, vừa không có ý định xóa bỏ tham nhũng. Do đó, họ chỉ tiếp tục giương cao ngọn cờ chống tham nhũng để tiến hành chỉnh đốn cả trong lẫn ngoài đảng.

Nhà báo kỳ cựu Vương Kiếm nhận định trên một nền tảng truyền thông cá nhân rằng, việc ông Tập tái khẳng định “2 điều vẫn còn”, nhấn mạnh phải duy trì áp lực cao, cho thấy tham nhũng vẫn cực kỳ nghiêm trọng.

Ông Vương Kiếm chỉ ra rằng, cách đây 8 năm, trong báo cáo chính trị tại Đại hội 19, ông Tập từng tuyên bố “mục tiêu không dám tham nhũng về cơ bản đã đạt được, cục diện áp đảo trong đấu tranh chống tham nhũng đã hình thành và được củng cố, công tác chống tham nhũng đã đạt được những thành quả giai đoạn”.
Nhưng 8 năm sau, việc ông Tập lại nói “hai điều vẫn còn” cho thấy ông thừa nhận đã làm hỏng việc, rằng cuộc chống tham nhũng kéo dài hơn chục năm đã kết thúc trong thất bại. “Đó là tự tát vào mặt mình, trèo lên thang rồi tự đánh cho mọi người xem, mặt dày mà còn tỏ ra tự hào.”

Theo ông Vương Kiếm, nguyên nhân thất bại của chiến dịch chống tham nhũng là vì ông Tập không làm được điều chính mình từng nói là ‘nhốt quyền lực vào lồng’. “Chỉ khi nhốt quyền lực vào lồng mới có thể kiểm soát được tham nhũng. Nhưng ông Tập lại lấy ‘lòng trung thành’ làm tiêu chuẩn đo lường tham nhũng. Mà bản thân ông Tập còn đi đầu trong tham nhũng, nên cuối cùng thành ra quan nào cũng tham, quan nào cũng tham lam”.

Ông cho rằng, khẩu hiệu “chống tham nhũng không bao giờ dừng lại” thực chất là cách ông Tập sử dụng chiến dịch này để thể hiện và thực hiện giá trị quyền lực của bản thân.