Đại sứ Mỹ tại Liên minh châu Âu (EU) Andrew Puzder cảnh báo doanh nghiệp châu Âu có thể bị trả đũa nếu EU hạn chế SpaceX và các công ty Mỹ bằng quy định băng tần vệ tinh mới.

Ăng-ten Starlink thế hệ thứ 3 (Gen 3) do SpaceX sản xuất được chụp tại Đức năm 2024. (Ảnh: Shutterstock)

Ông Puzder đưa ra lời cảnh báo khi trả lời phỏng vấn riêng tờ Financial Times của Anh. Theo ông, nếu EU vẫn cố thúc đẩy quy định mới về phân bổ băng tần vệ tinh nhằm hạn chế SpaceX của tỷ phú Elon Musk và các công ty Mỹ khác vào một phần thị trường châu Âu, doanh nghiệp châu Âu sẽ phải đối mặt với các biện pháp trả đũa.

Khi được hỏi doanh nghiệp châu Âu có nên lo ngại bị trả đũa hay không, ông Puzder trả lời rằng với quy mô của thị trường Mỹ, “châu Âu nên cảnh giác với khả năng này, và điều đó sẽ gây thiệt hại rất nặng nề cho các công ty ấy”.

EU muốn dành phần lớn băng tần vệ tinh cho doanh nghiệp nội khối

Hôm 27/5, Ủy ban châu Âu đề xuất quy định mới nhằm phân bổ lại băng tần vệ tinh di động 2 GHz, băng tần cho phép điện thoại thông minh kết nối thẳng với vệ tinh. Đề xuất này là một phần quan trọng trong chiến lược chung của EU nhằm tăng cường chủ quyền công nghệ, giảm phụ thuộc vào các tập đoàn công nghệ nước ngoài và thúc đẩy doanh nghiệp châu Âu phát triển.

Theo quy định mới, 1/3 băng tần được dành cho chính phủ sử dụng, do doanh nghiệp EU cung cấp dịch vụ và tích hợp với IRIS², mạng vệ tinh do EU tự xây dựng. Doanh nghiệp ngoài EU, như của Mỹ và Trung Quốc, chỉ được nhận tối đa một phần ba.

SpaceX, công ty vận hành mạng Starlink, vì thế cũng bị ảnh hưởng.

Tại châu Âu, băng tần này hiện do hai công ty Mỹ là EchoStar và Viasat sử dụng. Giấy phép của hai công ty này hết hạn vào tháng 5/2027, và quy định mới sẽ quyết định cách chia băng tần sau thời điểm đó. SpaceX và các doanh nghiệp ngoài EU khác cũng đang tìm cách giành thêm băng tần vệ tinh.

SpaceX cảnh báo ảnh hưởng đến kết nối tại Ukraine

SpaceX trước đó đã chỉ trích gay gắt kế hoạch điều chỉnh băng tần của EU. Công ty cảnh báo kế hoạch này có thể làm chất lượng kết nối mạng tại Ukraine giảm sút, bởi từ khi chiến tranh Nga-Ukraine nổ ra năm 2022, Starlink luôn là trụ cột quan trọng trong liên lạc dân sự và quân sự của Ukraine.

Gần đây, Ukraine phản ánh Starlink và Starshield, phiên bản quân sự của Starlink, bị giới hạn tốc độ, và cáo buộc việc này do Chính phủ Mỹ chỉ đạo. Phía Mỹ bác bỏ cáo buộc và cho biết đang điều tra sự cố.

Sau đó, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov thông báo kết nối Starlink mà quân đội Ukraine sử dụng đang được khôi phục, nhưng giới hạn tốc độ với hệ thống Starshield vẫn chưa được gỡ hoàn toàn.

Sau vụ việc, ngày càng có nhiều tiếng nói trong EU đòi giảm phụ thuộc vào công nghệ Mỹ và phát triển giải pháp thay thế Starlink.

Không thể nâng sức cạnh tranh của doanh nghiệp châu Âu bằng cách làm suy yếu doanh nghiệp Mỹ

Ông Puzder thừa nhận châu Âu có quyền bảo vệ thông tin nhạy cảm của chính phủ, nhưng phản đối việc dùng luật để thiên vị doanh nghiệp trong khối, gây thiệt hại cho các đối thủ Mỹ.

Vị Đại sứ nhận định cách quản lý của châu Âu và các hạn chế đối với đầu tư của doanh nghiệp Mỹ có thể cản trở chính tham vọng xây dựng ngành công nghệ nội khối của EU. Lý do là các công ty công nghệ Mỹ ngày càng bất bình trước những hạn chế về quản lý và các khoản phạt của EU.

Kêu gọi Mỹ và châu Âu chung sức cạnh tranh với Đảng Cộng sản Trung Quốc

Ông Puzder nhấn mạnh châu Âu không nên tìm cách kìm hãm vị thế dẫn đầu của doanh nghiệp Mỹ, mà nên cùng Mỹ cạnh tranh với Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI) và điện toán lượng tử. Ông kêu gọi châu Âu từ bỏ “tư duy quản lý lúc nào cũng muốn ngăn mọi việc xảy ra”.

Ông nói thêm rằng Mỹ đủ sức giành chiến thắng trong cuộc đua này, “nhưng nếu chúng tôi hợp tác với châu Âu thay vì đối đầu với châu Âu, mọi việc sẽ dễ dàng hơn nhiều”.

Chính phủ Mỹ từng nói kịch bản tệ nhất với thế giới phương Tây là thua ĐCSTQ trong cuộc đua AI.

Đáp lại, Ủy ban châu Âu cho biết đề xuất này “nhằm khuyến khích các nhà cung cấp EU tham gia thị trường và đa dạng hóa, trong khi vẫn mở cửa với các nhà khai thác ngoài EU”.