Meta bị nhân viên kiện vì cáo buộc dùng AI để quyết định sa thải

Thu Sinh
•
Thứ Tư, 22/07/2026

Hôm thứ Sáu (17/7), Thẩm phán William Orrick thuộc Tòa án Liên bang khu vực Bắc California đã bác yêu cầu của 4 nhân viên mang visa H-1B của Meta, những người trước đó đã đề nghị tòa ban hành lệnh hạn chế tạm thời nhằm ngăn Meta thực hiện đợt sa thải.

Logo Meta tại lối vào trụ sở chính tại Menlo Park, California, vào ngày 26/7/2025. (Ảnh: Chu Dung/Epoch Times)

Tuy nhiên, thẩm phán cũng đồng thời phán quyết rằng visa làm việc của 4 người này vẫn tiếp tục do Meta bảo trợ. Ông cũng yêu cầu Meta phải giải trình trước ngày 23/7 về lý do tại sao 4 người mang visa H-1B này lại bị chọn để sa thải. Thẩm phán Orrick chỉ ra rằng dù các khoản thiệt hại về lương, thưởng cổ phiếu hay bảo hiểm y tế có thể được khắc phục thông qua thương lượng hoặc trọng tài sau này, nhưng hậu quả di trú mà người mang visa phải đối mặt là một dạng tổn hại “khó đảo ngược”.

Trước đó, 4 nhân viên mang visa H-1B này cáo buộc Meta sử dụng AI để quyết định đối tượng bị sa thải một cách “không công bằng”, gây tổn hại cho những người đang trong thời gian nghỉ phép được pháp luật bảo vệ (protected leave). Bốn người này cho biết, nếu trong thời hạn ân hạn 60 ngày mà không tìm được nhà tuyển dụng mới, họ sẽ buộc phải rời Mỹ và gánh chịu nhiều thiệt hại.

Ngoài ra, 26 nhân viên hiện tại và cựu nhân viên Meta khác cũng nộp đơn kiện, cáo buộc Meta phụ thuộc vào AI để quyết định ai bị sa thải. Họ cho biết khi bị chọn nằm trong diện cắt giảm nhân sự, họ đang nghỉ thai sản, nghỉ ốm hoặc hưởng chế độ hỗ trợ đặc biệt dành cho người khuyết tật.

Theo The Guardian, trong đợt cắt giảm nhân sự năm nay, Meta bị cáo buộc sử dụng một công cụ AI nội bộ để xếp hạng nhân viên, dẫn đến việc sa thải khoảng 8.000 người. Căn cứ theo đơn kiện, Meta đã sử dụng các điểm đánh giá hiệu suất do AI tạo ra, kết hợp với dữ liệu hoạt động tại nơi làm việc (gồm các chỉ số năng suất và những tín hiệu nội bộ khác) để quyết định nhân viên nào sẽ bị sa thải.

Nguyên đơn cho rằng cách làm này đặc biệt bất công đối với những người đang trong thời gian nghỉ phép được bảo vệ, bởi trong thời gian nghỉ, hoạt động làm việc của họ đương nhiên ít hơn. Một nhân viên kể rằng cô được cho nghỉ thai sản hợp lệ nhưng chỉ hai ngày trước khi sinh, cô nhận được thông báo sẽ bị sa thải. Một người khác nói rằng sau khi nghỉ vì chấn thương, xếp hạng hiệu suất của anh bị hạ. Một quản lý chia sẻ rằng anh bị sa thải chỉ hơn hai tuần sau khi nghỉ ốm.

Đơn kiện nêu rõ Meta đã không dựa chủ yếu vào các quản lý – những người trực tiếp hiểu rõ công việc của nhân viên – mà thay vào đó sử dụng hệ thống AI để “chấm điểm, xếp hạng và sàng lọc” nhân viên, rồi lấy đó làm căn cứ để quyết định sa thải.

Các nhân viên yêu cầu được phục hồi công việc, được trả lại lương, khôi phục các phúc lợi và quyền chọn cổ phần đã mất, đồng thời đề nghị tiến hành một cuộc kiểm toán độc lập đối với quy trình ra quyết định dựa trên AI của Meta.

Meta phủ nhận các cáo buộc này. Một phát ngôn viên của công ty gần đây nói với The Guardian rằng những tuyên bố trên là “không có căn cứ”, và các quyết định về nhân sự cũng như tổ chức “trong quá khứ cũng như hiện tại đều do con người thực hiện, không phải do AI quyết định”.