Trong “Chiến dịch Cơn thịnh nộ Sử thi” do quân đội Mỹ và Israel phát động, lực lượng hải quân chính quy của Iran đã chịu một đòn giáng mạnh. Với các tàu chiến chính quy chủ lực gần như bị phá hủy hoàn toàn, hạm đội tàu tấn công và tàu phản lực tốc độ cao tàng hình quy mô lớn của nước này đang trở thành lực lượng chiến đấu cuối cùng để tiến hành các cuộc giao tranh trên biển.

Hình ảnh cho thấy một tàu buôn lậu ma túy bốc cháy ở biển Caribe sau khi bị Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ bắn vào ngày 7 tháng 9 năm 2025. (Ảnh: Lực lượng Bảo vệ bờ biển Mỹ)

Theo đánh giá mới nhất của Mỹ, hơn 155 tàu chiến thông thường của Iran (như tàu khu trục, tàu tuần tra và các tàu mặt nước lớn khác) đã bị đánh chìm trong các chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel. Với việc phần lớn các tàu chiến lớn rút khỏi chiến trường, quân đội Iran đã chuyển sang sử dụng hạm đội tàu tấn công nhanh phân tán, bí mật và quy mô lớn của mình cho chiến tranh bất đối xứng.

Theo Fox News, Farzin Nadimi, một chuyên gia cao cấp tại Viện Chính sách Trung Đông Washington, ước tính rằng Iran vẫn có thể sở hữu từ 3.000 đến 4.000 tàu tốc chiến các loại, trong đó khoảng 800 đến 900 chiếc có khả năng mang và phóng tên lửa chống hạm, gây ra mối đe dọa đáng kể cho các tuyến đường biển.

Các tàu tốc chiến của Iran không dựa vào khả năng chiến đấu cá nhân, mà dựa vào “chiến tranh du kích trên biển” để gây khó khăn cho quân đội Mỹ.

Những con tàu này ẩn náu trong các hệ thống đường hầm kiên cố và các cơ sở ngầm dọc bờ biển, thậm chí còn ngụy trang trong các tòa nhà dân sự ở khu vực dân cư để tránh bị quân đội Mỹ trinh sát.

Lợi dụng đặc điểm địa lý hẹp của eo biển Hormuz (chỉ khoảng 20 dặm ở điểm hẹp nhất), các tàu tốc chiến có thể nhanh chóng tập hợp từ giao thông dân sự và phát động các cuộc tấn công “bầy đàn”, khiến quân đội Mỹ khó phân biệt bạn hay thù trong thời gian rất ngắn.

Khác với các tàu tốc chiến vũ trang thông thường, tàu tốc chiến của Iran có thể mang theo tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) và tên lửa chống hạm, gây ra mối đe dọa trực tiếp đối với trực thăng và máy bay không người lái trên tàu của Mỹ.

Trước mối đe dọa từ các tàu tấn công của Iran, Tổng thống Mỹ Trump đã vạch ra rõ ràng một giải pháp “nhanh chóng và tàn bạo”.

Sau khi thỏa thuận ngừng bắn tạm thời hết hạn và các cuộc đàm phán gia hạn lệnh ngừng bắn thất bại do cả Mỹ và Iran đều từ chối nhượng bộ về các điều khoản cốt lõi, quân đội Mỹ đã chính thức áp đặt lệnh phong tỏa quân sự toàn diện đối với các cảng của Iran vào thứ Hai (ngày 13 tháng 4). Iran ngay lập tức đe dọa sẽ cắt đứt hoàn toàn eo biển Hormuz có vị trí chiến lược quan trọng nếu lệnh phong tỏa tiếp tục.

Để đảm bảo cuộc phong tỏa không có sai sót, quân đội Mỹ dự định áp dụng “hệ thống tiêu diệt” đã được sử dụng từ năm 2025 để chống lại các tàu buôn lậu ma túy ở vùng biển Caribbean.

Nhờ hệ thống giám sát mật độ cao, định vị nhanh chóng và các cuộc không kích chính xác, quân đội Mỹ không còn thụ động chờ đợi các tàu tốc chiến tiếp cận mà đang giám sát toàn bộ bờ biển Iran. Khi phát hiện sự di chuyển của các tàu tốc chiến, họ có thể tiến hành một cuộc tấn công phủ đầu.

Hôm thứ Hai, ông Trump tuyên bố trên Truth Social rằng bất kỳ tàu nào của Iran đe dọa tuyến phong tỏa sẽ phải chịu chung số phận với các tàu buôn ma túy – bị tiêu diệt ngay lập tức.

Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth đã nhiều lần khẳng định quân đội Mỹ “sẵn sàng khai hỏa” và kêu gọi các nhà lãnh đạo Iran “đưa ra lựa chọn khôn ngoan” giữa một thỏa thuận hòa bình và một cuộc chiến tranh toàn diện.