Sau khi thủ lĩnh người bản địa Brooklyn Rivera qua đời trong thời gian bị chính phủ giam giữ, chính quyền Mỹ đã gia tăng các biện pháp trừng phạt đối với quan chức Nicaragua.

Ngày 2/6/2026, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tham dự phiên điều trần của Ủy ban Đối ngoại Thượng viện tại Thượng viện. (Nguồn: Madalina Kilroy/ Epoch Times)

Hôm thứ Hai (ngày 8/6), Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ra tuyên bố, gọi cái chết của ông Rivera là “gây chấn động”.

Ông còn nhấn mạnh rằng vợ chồng Daniel Ortega và Rosario Murillo, những người thay nhau nắm giữ chức vụ tổng thống Nicaragua, đã coi ông Rivera là một “tù nhân chính trị” để giam giữ, như một phần trong chiến dịch đàn áp bất đồng chính kiến của họ.

“Ngày hôm nay, chính quyền Trump đã có hành động dứt khoát, áp đặt thêm các biện pháp hạn chế thị thực đối với hơn 100 quan chức của chế độ độc tài (Nicaragua) và thân nhân của họ”, ông Rubio nói.

“Với loạt hạn chế mới này, chính phủ Mỹ hiện đã áp đặt hạn chế thị thực đối với hơn 2.350 quan chức Nicaragua và thân nhân của họ, vì vai trò đồng lõa của họ trong nền độc tài của cặp đôi Murillo – Ortega”, ngoại trưởng bổ sung.

Chính quyền Murillo – Ortega từ lâu đã bỏ tù những người bất đồng chính kiến, thậm chí cưỡng bức họ lưu vong và tước bỏ quyền công dân của họ.

Các chính quyền Mỹ qua các thời kỳ đều chỉ trích hồ sơ nhân quyền tồi tệ của Nicaragua.

Ông Rivera, 73 tuổi, đã đột ngột qua đời trong tù hồi tuần trước. Ông bị chính phủ giam giữ từ tháng 9/2023, và từ đó gần như không có bất cứ thông tin nào về ông lọt ra bên ngoài.

Ngay trước đó không lâu, chính phủ Nicaragua đã công bố những bức ảnh cho thấy ông nằm liệt giường, phải thở máy tại một cơ sở y tế.

Những bức ảnh này đã dấy lên làn sóng phản đối mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế cũng như gia đình ông Rivera, họ yêu cầu được thăm người hoạt động đang bị giam và cung cấp bằng chứng về tình trạng sức khỏe của ông.

Con gái ông, Tininiska Rivera, ngày 29/5 đã ra tuyên bố lên án “sự đối xử làm nhục, vô nhân đạo và hạ nhục” mà cha mình phải chịu.

“Ông rời nhà trong tình trạng sức khỏe hoàn toàn tốt”, bà Tininiska viết, “Giờ đây, nhà chức trách không thể đổ lỗi cho những căn bệnh sẵn có để giải thích cho việc sức khỏe của một người bị nhà nước giam giữ suốt gần ba năm bị suy sụp.”

Vài ngày sau đó, ngày 31/5, chính phủ Nicaragua thông báo ông Rivera qua đời vì suy đa tạng.

Thông tin này càng làm bùng lên làn sóng phẫn nộ trong công chúng.

Trong một tuyên bố, thành viên Nhóm chuyên gia Liên Hợp Quốc Jan-Michael Simon chỉ ra rằng, từ năm 2018 đến 2024, có tổng cộng 124 thủ lĩnh người bản địa, bao gồm cả ông Rivera, đã bị nhà chức trách Nicaragua tùy tiện bắt giữ.

Năm 2023, trong vài tháng trước khi bị bắt, ông Rivera đã đến Geneva tham dự một diễn đàn của Liên Hợp Quốc và tại đó lên án chính quyền Ortega. Sau đó, ông bị cấm nhập cảnh trở lại Nicaragua, nhưng đã tìm cách vượt biên về nước.

Sau đó, chính quyền bắt giữ ông với cáo buộc khủng bố. Ông bị giam giữ cho tới khi qua đời.

Chiến dịch đàn áp bất đồng của chính quyền Ortega diễn ra song song với nỗ lực củng cố quyền lực của ông, bao gồm kéo dài nhiệm kỳ tổng thống lên sáu năm, cho phép bổ nhiệm số lượng phó tổng thống không giới hạn, và cho phép quân đội tham gia nhiều hơn vào công tác trị an.

Ông Ortega cũng đưa vợ mình là Murillo từ vị trí phó tổng thống lên làm đồng tổng thống. Nếu ông Ortega qua đời, những cải cách này sẽ cho phép bà Murillo kế nhiệm ghế tổng thống mà không cần tổ chức bầu cử lại.

Ông Rubio nhiều lần đặt Nicaragua ngang hàng với Cuba và Venezuela, và gọi chính quyền Ortega – Murillo là “kẻ thù của nhân loại”.

Trong tuyên bố hôm thứ Hai, ông Rubio một lần nữa khẳng định sự ủng hộ của Mỹ đối với các nhà hoạt động nhân quyền ở Nicaragua.

Ông viết: “Mỹ đứng về phía nhân dân Nicaragua, những người, cũng như Rivera, khao khát nhìn thấy một Nicaragua tự do.”

Theo Lâm Yến / Epoch Times