Chuyên gia: Ba phương án quân sự mà Tổng thống Trump có thể cân nhắc đối với Iran

Minh Hoàng
•
Thứ Năm, 15/01/2026

Bà Rebecca Grant, phó chủ tịch Viện Lexington, một tổ chức nghiên cứu của Mỹ, cho biết không ai có khả năng gây áp lực tối đa lên Iran hiệu quả hơn Tổng thống Trump. Khi chế độ tàn bạo này leo thang các vụ đàn áp và thảm sát người biểu tình, ông Trump đang thảo luận về các lựa chọn quân sự.

Bốn dòng máy bay chiến đấu F-22, F-35, F-16 và A-10 thuộc Bộ Tư lệnh Không chiến Mỹ (ACC) bay cùng nhau trong đội hình hỗn hợp. (Ảnh: Đại úy Sam Eckholm / Không quân Mỹ)

Các quan chức Mỹ tiết lộ với CNN rằng gần đây, Tổng thống Trump đã nghe các buổi báo cáo không chính thức về nhiều phương án can thiệp nhằm vào Iran. Trong khi đó, bà Grant viết trên Fox News rằng bất kỳ phương án nào được trình lên tổng thống cũng sẽ được đánh giá kỹ lưỡng để tránh thiệt hại ngoài ý muốn đối với dân thường ở Iran. Mục tiêu cuối cùng vẫn là gia tăng sức ép lên chính quyền Iran.

Tổng thống Trump cảnh báo chính quyền Iran rằng nếu họ nổ súng vào người biểu tình, Hoa Kỳ sẽ giáng đòn mạnh vào các cứ điểm của Iran.

Bà Grant cho rằng không còn nghi ngờ gì nữa, một bộ phận lớn dư luận Mỹ đều muốn thấy sự kết thúc của ách thống trị chuyên chế do Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei đứng đầu. Tuy nhiên, trước khi ngày đó đến, có lẽ cách làm khôn ngoan của ông Trump là trước hết phải bảo đảm năng lực quân sự của chính quyền Iran hiện nay bị vô hiệu hóa phần lớn.

Dưới đây là 3 lựa chọn khả thi mà Tổng thống Trump có thể thực hiện đối với Iran, như bà Grant đã tóm tắt, có thể vừa làm suy yếu khả năng tấn công quân sự của Iran vừa gây áp lực đáng kể lên chính quyền hiện tại.

1. Không kích các cơ sở sản xuất tên lửa của Iran

Iran vẫn đang tiếp tục chế tạo tên lửa đạn đạo và nhập khẩu từ Trung Quốc các tiền chất nhiên liệu rắn cho tên lửa, chẳng hạn như natri perchlorat.

Theo bản đồ của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA), trên lãnh thổ Iran có hơn 20 cơ sở trên mặt đất và dưới lòng đất liên quan đến việc thử nghiệm, nghiên cứu – phát triển, sản xuất và lưu trữ tên lửa. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vào cuối tháng 12/2025 tiết lộ rằng Iran đang tìm cách tái thiết kho tên lửa và hệ thống phòng không của mình. Ông Netanyahu có thể đã chia sẻ thêm các chi tiết này với Tổng thống Trump trong chuyến thăm khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago vào cuối tháng trước.

2. Phá hủy các cơ sở phóng vệ tinh của Iran

Iran hiện có hơn 30 vệ tinh đang hoạt động trên quỹ đạo, chỉ riêng tháng trước, Nga đã phóng thêm cho Iran 3 vệ tinh nữa. Việc vệ tinh Iran mất kiểm soát là điều mà bên ngoài không hề mong muốn. Nghiêm trọng hơn, các tên lửa đẩy của Iran có thể dễ dàng bị cải hoán thành tên lửa tấn công.

Tháng 9/2025, Iran đã phóng một tên lửa đạn đạo không được công bố, bị phương Tây cho là vi phạm tinh thần các nghị quyết của Liên Hợp Quốc. Bà Grant cho biết bà sẽ không ngạc nhiên nếu cơ sở phóng mới mà Iran đang xây dựng tại Chabahar cũng bị đưa vào danh sách theo dõi.

3. Tấn công các nhà máy sản xuất máy bay không người lái

Những máy bay không người lái khét tiếng của Iran do Công ty Công nghiệp Hàng không Shahed (Shahed Aviation Industries) sản xuất. Công ty này một phần do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vận hành. Các UAV này được bán cho Nga để sử dụng trong các cuộc tấn công vào Ukraine, đồng thời mang lại doanh thu cho IRGC. Việc tấn công các nhà máy UAV có thể giáng đòn trực tiếp vào nguồn tài chính của IRGC — lực lượng tinh nhuệ của quân đội Iran, từng được sử dụng để đàn áp các cuộc biểu tình quy mô lớn trong nước.

Bà Grant cho biết, đối với Bộ Tư lệnh Trung ương Hoa Kỳ (CENTCOM), việc hoàn thành cả 3 phương án tấn công nói trên đều là nhiệm vụ tương đối dễ dàng. Hôm thứ Bảy (10/1), các tiêm kích F-15E của Mỹ đã giữ vai trò chủ lực trong các cuộc không kích nhằm vào mục tiêu của ISIS tại Syria. Ngoài ra, các tiêm kích F-35 và F-16 của Không quân Hoa Kỳ, cũng như máy bay ném bom B-2 và B-1, đều có thể tham gia đội hình tác chiến, phối hợp với các tàu khu trục và tàu ngầm của Hải quân Hoa Kỳ được trang bị tên lửa hành trình tấn công mặt đất Tomahawk (TLAM).

Những mục tiêu của Iran mà Mỹ nhắm tới nhiều khả năng sẽ nhận được sự ủng hộ từ các đồng minh. Pháp, Đức và Anh đã công khai lên án các hoạt động phóng tàu vũ trụ đáng ngờ của Iran. Các vụ phóng tên lửa của Iran cũng đe dọa khu vực Nam Âu. Vì vậy, Ba Lan và Romania đã kích hoạt hệ thống radar Aegis từ năm 2023, nhằm đối phó các mối đe dọa tên lửa tầm xa từ Trung Đông, trong đó có Iran.