Các đồng minh của Mỹ dự kiến sẽ tìm kiếm sự phê chuẩn của Tổng thống Donald Trump đối với một kế hoạch rà phá thủy lôi tại Eo biển Hormuz do châu Âu dẫn đầu, trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh G7 diễn ra tại Pháp vào tuần tới. Kế hoạch này được xem là một trong những nỗ lực quốc tế quan trọng nhằm khôi phục hoạt động hàng hải và thương mại toàn cầu sau nhiều tháng gián đoạn vì xung đột Mỹ – Iran.

Eo biển Hormuz. (Ảnh: Shutterstock)

Theo các nguồn tin được Bloomberg dẫn lại, chiến dịch rà phá thủy lôi đã nhận được sự ủng hộ của hơn 15 quốc gia, với Anh và Pháp đóng vai trò dẫn dắt. Các chuyên gia quân sự từ những nước tham gia đã hoàn tất công tác lập kế hoạch tác chiến. Nếu Washington và Tehran đạt được một thỏa thuận hòa bình, các nước đồng minh có thể triển khai lực lượng và phương tiện đến Eo biển Hormuz chỉ trong vài ngày để tiến hành rà phá thủy lôi và bảo đảm an toàn hàng hải.

Eo biển Hormuz là một trong những tuyến đường vận tải năng lượng quan trọng nhất thế giới, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu. Kể từ khi xung đột Mỹ – Iran bùng phát vào cuối tháng 2, Iran đã áp đặt các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt đối với hoạt động hàng hải tại khu vực này, gây gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng và làm gia tăng áp lực lên nền kinh tế thế giới.

Các nhà lãnh đạo châu Âu cho rằng việc dẫn đầu chiến dịch rà phá thủy lôi sẽ thể hiện sự ủng hộ đối với Mỹ sau khi Tổng thống Trump nhiều lần chỉ trích các đồng minh không hỗ trợ Washington trong cuộc đối đầu với Iran. Đồng thời, châu Âu cũng có lợi ích trực tiếp trong việc nhanh chóng khôi phục lưu thông hàng hải qua Hormuz nhằm giảm thiểu tác động đối với thị trường năng lượng và hoạt động thương mại quốc tế.

Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ liệu ông Trump có chấp thuận kế hoạch này hay không. Trước đó, chính quyền Mỹ từng bày tỏ không hài lòng khi nhiều nước châu Âu chỉ đồng ý triển khai lực lượng sau khi đạt được một thỏa thuận hòa bình và điều kiện an ninh phù hợp. Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio gần đây cho biết Iran đã rải thủy lôi trên nhiều khu vực rộng lớn của Eo biển Hormuz, khiến nguy cơ đối với hoạt động vận tải biển tiếp tục ở mức cao.

Nhiều nước châu Âu đã bắt đầu chuẩn bị cho khả năng triển khai lực lượng. Đức đã điều động một số tàu chiến tới Địa Trung Hải từ cuối tháng 4 và sẵn sàng đưa tàu rà phá thủy lôi Fulda tới Hormuz khi có thỏa thuận quốc tế. Italy cũng tuyên bố sẵn sàng đóng góp lực lượng hải quân. Trong khi đó, tàu hỗ trợ Lyme Bay của Anh đang tiến hành diễn tập với hệ thống rà phá thủy lôi tự động ở phía đông Địa Trung Hải, còn tàu sân bay Charles de Gaulle của Pháp đã hiện diện gần khu vực Vịnh Ba Tư để hỗ trợ các phương án triển khai khi cần thiết.

Các cuộc thảo luận về kế hoạch này diễn ra trong bối cảnh Hội nghị G7 tại Pháp dự kiến tập trung nhiều vào tình hình Trung Đông. Nhiều nhà lãnh đạo khu vực đã được mời tham dự các phiên họp liên quan đến an ninh và ổn định khu vực. Giới chức châu Âu kỳ vọng rằng nếu đạt được sự đồng thuận chính trị giữa các bên, chiến dịch rà phá thủy lôi sẽ mở đường cho việc khôi phục hoàn toàn hoạt động vận tải thương mại qua Eo biển Hormuz, góp phần ổn định thị trường năng lượng toàn cầu sau nhiều tháng bất ổn.

Lý Ngọc t/h