Tòa phúc thẩm cho phép ông Trump tiếp tục xây phòng tiệc Nhà Trắng

Tòa phúc thẩm liên bang ngày thứ Bảy (11/4) cho biết Tổng thống Donald Trump được phép tiếp tục thi công dự án xây dựng phòng tiệc mới tại Nhà Trắng trong vòng một tuần, trong thời gian các thẩm phán xem xét vụ kiện liên quan đến công trình này.

Theo phán quyết với tỷ lệ 2–1 của Tòa phúc thẩm liên bang khu vực Đặc khu Columbia, đây là một thắng lợi tạm thời. Quyết định này liên quan đến tranh cãi liệu ông có quyền xây phòng khiêu vũ trên nền khu Cánh Đông (East Wing) cũ mà không cần Quốc hội cho phép hay không.

Tòa cho phép tiếp tục thi công ít nhất đến ngày 17/4, đồng thời trả hồ sơ về cho vị thẩm phán liên bang đã ra quyết định bất lợi trước đó, yêu cầu xem xét kỹ hơn lập luận của Nhà Trắng cho rằng dự án là cần thiết vì lý do an ninh và an toàn. Tòa phúc thẩm nói rằng với “hồ sơ được tập hợp vội vã hiện nay”, họ chưa thể đánh giá đầy đủ các lập luận đó.

Nhà Trắng: Nâng cấp Cánh Đông không chỉ là tu sửa bề mặt

Hôm thứ Năm (9/4), chính quyền Trump đã thúc giục tòa phúc thẩm cho phép tiếp tục triển khai dự án phòng tiệc trị giá khoảng 400 triệu USD. Trong đơn gửi lên tòa, Nhà Trắng lập luận rằng hoàn thành công trình là “thiết yếu để bảo đảm an ninh cho Nhà Trắng và khuôn viên Nhà Trắng (bao gồm khu vực xây phòng tiệc), cũng như sự an toàn của Tổng thống và đội ngũ nhân viên”.

Các luật sư Bộ Tư pháp cho rằng toàn bộ dự án “phục vụ những mục tiêu an ninh quốc gia cốt yếu”, nên đề nghị tòa tạm thời đình chỉ hiệu lực phán quyết của Thẩm phán liên bang Richard J. Leon.

“Hạng mục nâng cấp Cánh Đông không chỉ là sửa sang bề ngoài. Ngược lại, nó bao gồm việc sử dụng các cột và dầm thép chống tên lửa, vật liệu mái có khả năng chống UAV, cùng kính chống đạn, chống va chạm đạn đạo và chống nổ,” phía chính quyền viết. “Dự án còn bao gồm hầm trú ẩn, bệnh viện và cơ sở y tế, các khoang bảo vệ, cơ sở quân sự tuyệt mật, cũng như hệ thống điều hòa, sưởi ấm và thông gió.”

Quỹ bảo tồn lịch sử đặt câu hỏi về tính hợp pháp

Tổ chức “Quỹ Tín thác Bảo vệ lịch sử quốc gia” (National Trust for Historic Preservation) là bên khởi kiện nhằm ngăn dự án này. Họ cho rằng kế hoạch xây dựng là bất hợp pháp nếu chưa được Quốc hội chấp thuận.

Trước đó, ngày 31/3, Thẩm phán Richard J. Leon – do cựu Tổng thống George W. Bush bổ nhiệm – đã ban hành lệnh khẩn yêu cầu ngừng thi công, với lý do phía nguyên đơn “có khả năng thắng kiện cao, bởi không có đạo luật nào trao cho Tổng thống quyền hạn như ông ấy khẳng định”, để xây một phòng khiêu vũ rộng khoảng 90.000 foot vuông trên đất liên bang.

Người phát ngôn Nhà Trắng Inger Davis trong một tuyên bố nói: “Tổng thống Trump rõ ràng có thẩm quyền hợp pháp để hiện đại hóa, cải tạo và làm đẹp Nhà Trắng – giống như mọi người tiền nhiệm của ông ấy.”

Công trình được xây trên nền khu Cánh Đông cũ – vốn bị phá dỡ hồi tháng 10 năm ngoái. Ông Trump cho rằng trong suốt 150 năm qua, Nhà Trắng luôn thiếu một phòng khiêu vũ đúng nghĩa, bởi căn phòng lớn nhất là Phòng Đông (East Room) cũng chỉ có sức chứa khoảng 125 khách trong các bữa quốc yến. Những sự kiện đông người thường phải dựng lều trên bãi cỏ phía Nam, nơi ông mô tả là “thường xuyên lầy lội”, thậm chí khiến giày tất của các nguyên thủ nước ngoài bị ướt.

Đề án phòng tiệc đã được Ủy ban Mỹ về Mỹ thuật (U.S. Commission of Fine Arts) thông qua hồi tháng 2 với tỷ lệ 6–0, mở đường cho việc đẩy nhanh dự án trị giá khoảng 400 triệu USD này.

Ông Trump khẳng định công trình hoàn toàn do tư nhân tài trợ, “không tốn của người nộp thuế một xu”. Ông cam kết dự án sẽ hoàn tất vào mùa hè năm 2028, tức sớm hơn vài tháng so với thời điểm ông mãn nhiệm.

Xem thêm

Thẩm phán Mỹ ra lệnh tạm dừng xây dựng phòng tiệc mới tại Nhà Trắng

Hôm thứ Ba (31/3), Thẩm phán liên bang khu vực Richard Leon ra lệnh dừng dự án xây dựng phòng tiệc của Nhà Trắng, vốn là dự án do Tổng thống Trump chỉ thị triển…