Sau khi Đảng Dân chủ đánh bại Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ, một số người di cư Trung Mỹ hy vọng chính sách nhập cư của Mỹ sẽ được nới lỏng. Tuần trước, 2 đoàn di cư từ Honduras và El Salvador lần lượt lên đường, vì tin rằng việc vào Mỹ có thể dễ hơn khi Đảng Dân chủ giành đa số tại Quốc hội.

Người dân băng qua sông Tijuana và tiến về phía bức tường biên giới Mỹ ở Tijuana, Mexico, ngày 11/5/2023. (Ảnh: John Fredricks/ The Epoch Times)

Hai ngày sau cuộc bầu cử giữa kỳ, Đại sứ quán Mỹ tại El Salvador đăng một tuyên bố bằng tiếng Tây Ban Nha trên mạng xã hội X: “Luật nhập cư của Mỹ vẫn có hiệu lực. Kết quả bầu cử giữa kỳ không có nghĩa là chính sách nhập cư hiện hành đã thay đổi”.

Dù vậy, những thay đổi chính trị sau chiến thắng của Đảng Dân chủ dường như vẫn khiến một số người di cư nuôi hy vọng sang Mỹ. Tuần trước, các đoàn di cư từ Honduras và El Salvador lần lượt tập hợp, chuẩn bị đi theo tuyến đường bộ đầy nguy hiểm để đến Mỹ.

Một số người di cư nói với CNN rằng họ tin việc Đảng Dân chủ sắp nắm đa số tại Quốc hội có thể giúp họ vào Mỹ dễ hơn. Vì hành trình này tiềm ẩn nhiều nguy hiểm, tất cả những người được phỏng vấn đều đề nghị ẩn danh.

“Hy vọng là chúng tôi sẽ đến được nơi mình muốn đến,” bà Beatriz M., người El Salvador, nói. Bà đang cùng chồng và hai con 9 tuổi, 11 tuổi lên đường.

Hôm thứ Sáu (6/11), bà Beatriz cùng hàng chục người El Salvador khác rời Bến xe phía Tây ở San Salvador để đến Tecún Umán, nằm trên biên giới Guatemala-Mexico.

“Lượng khách thế này là không bình thường,” một nhân viên hãng xe buýt cho biết. Người này đề nghị không nêu tên vì không được phép phát ngôn công khai.

Khi đến Tecún Umán, nhóm này dự định nhập với những người di cư khác, trong đó có một đoàn rời Honduras đúng ngày bầu cử giữa kỳ Mỹ và hiện đang đi qua Guatemala.

Từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nhậm chức năm 2025, Chính phủ Mỹ đã siết chặt kiểm soát biên giới Mỹ-Mexico và triển khai hàng loạt chiến dịch trục xuất nhằm ngăn chặn cuộc “xâm lược” của người di cư vào Mỹ.

Trong các đoàn tập hợp tuần trước, có người hy vọng rằng sau bầu cử, người di cư sẽ được nhân viên di trú Mỹ đối xử tốt hơn.

Nhiều người trong số họ không phải lần đầu đi con đường này. Ông Santiago, người Honduras, cho biết ông từng 2 lần bị Mỹ trục xuất.

“Chúng tôi mong rằng với sự thay đổi này, mọi thứ sẽ tốt hơn cho mình,” ông Santiago nói về kết quả bầu cử giữa kỳ.

Ông Juan, người Honduras, từng sống ở Mỹ 26 năm trước khi bị trục xuất hôm 15/9. Biết tin về đoàn di cư qua mạng xã hội, ông đã nhập đoàn tại Honduras.

“Sau khi bị trục xuất hồi tháng 9, tôi đã 2 lần tìm cách vào lại nhưng đều bị trả về từ Mexico,” ông Juan nói. “Tôi biết tin về đoàn này trên mạng nên sẽ thử một lần nữa, xem có vào được Mỹ không, vì vợ và 2 con tôi đều ở đó.”

“Ở đây không đủ sống”

Không phải người di cư nào cũng tin rằng kết quả bầu cử sẽ giúp họ được đón tiếp tốt hơn ở biên giới Mỹ. Tại một cửa khẩu ở Guatemala, một người đàn ông tên Aníbal cho biết dù đảng nào cầm quyền ở Mỹ, nhập cảnh trái phép thường vẫn kết thúc bằng việc bị trục xuất.

“Chẳng có gì thay đổi cả,” ông Aníbal nói. “Đảng Dân chủ hay Đảng Cộng hòa cũng như nhau, nên nếu ngày mai bị bắt thì chúng tôi lại lên đường.”

“Để xem ai mệt trước,” ông nói thêm. “Họ hay chúng tôi.”

Với nhiều người di cư mà CNN phỏng vấn, nguy cơ bị trục xuất không đáng kể so với cảnh nghèo khó cùng cực ở quê nhà và nỗi đau phải xa những người thân còn ở lại Mỹ.

“Gia đình tôi ở bên đó, còn ở đây thì không có việc làm,” ông Carlos E., người El Salvador, nói. “Tôi thất nghiệp đã 4 tháng, đó là lý do tôi quyết định lên đường.” Hôm thứ Sáu, ông đi xe buýt đến biên giới Guatemala-Mexico.

Ông José Q. cũng mong được đoàn tụ với gia đình. “Đã 2 năm tôi không gặp họ,” ông nói ngay trước khi lên xe. Ông cho biết vừa gọi video cho người thân để báo rằng mình sắp lên đường và mong sớm được ôm họ.

“Nói thật, ở đây có việc làm, nhưng không đủ sống,” anh Mauricio S., một nông dân trẻ, chia sẻ.

Khi biết có một nhóm sắp rời El Salvador, anh quyết định đi cùng. Giống những người khác trên hành trình này, anh hy vọng có cơ hội cải thiện cuộc sống và giúp đỡ gia đình.

“Tình hình ở Mỹ không dễ dàng gì, nhưng chúng tôi vẫn muốn thử vận may,” anh Mauricio nói.