Phóng thích 800 tù nhân chính trị, Venezuela bước sang giai đoạn hậu Maduro

Trần Tĩnh
•
Chủ Nhật, 11/01/2026

Lịch sử Venezuela đang được viết lại. Ngày 9/1, chính quyền chuyển tiếp Venezuela chính thức tuyên bố khởi động ngay lập tức chương trình phóng thích tù nhân chính trị trên quy mô lớn. Quyết định này được xem là phản ứng trực tiếp trước sức ép ngoại giao mạnh mẽ từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Theo thông tin được công bố, dưới chỉ thị rõ ràng của Tổng thống Trump, nhà chức trách Venezuela đã tiến hành thả tự do hơn 800 tù nhân chính trị chỉ trong vòng một ngày, bao gồm công dân Venezuela và nhiều người mang quốc tịch nước ngoài.

Cuộc đoàn tụ bên ngoài song sắt: Nước mắt và tự do

Ngay sau khi thông tin được công bố, bên ngoài các trại giam ở vùng ngoại ô Caracas đã tập trung đông đảo thân nhân tù nhân trong tâm trạng lo lắng, chờ đợi. Nhiều gia đình túc trực suốt đêm, trong không khí vang lên những tiếng hô “Tự do!” (Libertad!).

Khi cánh cổng nhà tù dần mở ra, những người thân bị giam giữ phi pháp suốt nhiều ngày bước ra khỏi bóng tối. Tại hiện trường, nhiều gia đình ôm chầm lấy nhau, bật khóc vì niềm vui vỡ òa. Đối với những con người đã sống trong sợ hãi suốt thời gian dài, khoảnh khắc này không chỉ là cuộc đoàn tụ gia đình, mà còn là biểu tượng cho hy vọng được khôi phục của cả quốc gia. Đám đông hô vang: “Cảm ơn Tổng thống Trump!”

Nhân vật then chốt được trả tự do: Lãnh đạo đối lập trở lại trước công chúng

Trong danh sách những người được phóng thích đợt đầu, lãnh đạo phe đối lập Venezuela Enrique Márquez là cái tên đặc biệt được chú ý. Ông Márquez từng là ứng cử viên trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2024 và cùng với ông Edmundo González là hai chính trị gia hiếm hoi kiên quyết từ chối ký thỏa thuận thỏa hiệp với chính quyền Maduro.

Chỉ vài ngày trước đó, vào ngày 7/1/2025 — ngay trước thời điểm ông Maduro dự kiến tổ chức lễ nhậm chức — ông Márquez đã bị nhà chức trách bắt giữ. Việc ông được trả tự do được xem là dấu hiệu cho thấy sự thay đổi lớn trong thái độ của chính quyền.

Theo thống kê của các tổ chức nhân quyền, trong thời kỳ cai trị độc tài của ông Maduro, ít nhất 18.000 người đã bị giam giữ vì lý do chính trị. Đợt phóng thích lần này được coi là bước đi đầu tiên nhằm phá vỡ chương đen tối đó trong lịch sử Venezuela.

Nhượng bộ sau thay đổi chính quyền: Từ đối đầu sang “chung sống hòa bình”

Động thái phóng thích tù nhân chính trị lần này được giới quan sát rộng rãi diễn giải là sự nhượng bộ quan trọng của chính quyền chuyển tiếp mới sau khi cựu nhà độc tài Maduro bị bắt, nhằm đáp lại Mỹ và cộng đồng quốc tế. Đây cũng là biện pháp hòa hoãn thực chất đầu tiên kể từ khi cựu Phó Tổng thống Delcy Rodríguez dẫn dắt giai đoạn chuyển tiếp.

Chủ tịch Quốc hội Venezuela Jorge Rodríguez cho biết, mục tiêu của chiến dịch phóng thích là thúc đẩy “chung sống hòa bình” trong nước. Hoạt động sẽ được triển khai ngay lập tức, không kèm điều kiện, áp dụng cho cả công dân trong nước và người nước ngoài.

Ngay sau đó Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha xác nhận ít nhất 5 công dân Tây Ban Nha đã được trả tự do, trong đó có ông Rocío San Miguel, nhà hoạt động nhân quyền nổi tiếng mang hai quốc tịch Tây Ban Nha – Venezuela.

Trước đó, các tổ chức nhân quyền ước tính vẫn còn hơn 800 tù nhân chính trị đang bị giam giữ tại các nhà tù trong nước, phần lớn bị bắt vì tham gia các cuộc biểu tình sau cuộc bầu cử tổng thống gây tranh cãi năm 2024.

Dư âm nặng nề: Bóng tối vô tận sau những bức tường cao của Trung Quốc

Khi các tù nhân chính trị Venezuela bước ra khỏi nhà tù để đón nhận ánh nắng của tự do, sự chú ý của thế giới không khỏi hướng về một quốc gia toàn trị lớn hơn nhiều — Trung Quốc dưới sự cai trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ).

Dưới chế độ này, rốt cuộc có bao nhiêu tù nhân chính trị đang bị giam giữ trong những nhà tù tăm tối, các trại tạm giam, thậm chí trong những cơ sở mang danh “bệnh viện tâm thần”?

Luật sư Cao Trí Thịnh, người từng được ca ngợi là “lương tâm của Trung Quốc”, cho đến nay đã bị cưỡng chế mất tích suốt tròn 8 năm, sống chết vẫn chưa rõ. Các học viên Pháp Luân Công, chỉ vì kiên trì đức tin của mình, đã phải hứng chịu cuộc đàn áp tàn khốc kéo dài hơn hai thập kỷ. Ngay cả đến hôm nay, vẫn còn rất nhiều học viên bị kết án phi pháp, giam giữ trái phép, thậm chí phải chịu những hình thức tra tấn vô cùng dã man.

Bên cạnh đó, còn có vô số nhân sĩ bất đồng chính kiến, công dân đấu tranh bảo vệ quyền lợi và những người có tín ngưỡng tôn giáo khác, bị “làm cho biến mất” như những giọt nước tan biến giữa sa mạc.

Venezuela của ngày hôm nay cho thế giới thấy sự trở lại của công lý sau khi chế độ độc tài sụp đổ. Điều này không khỏi khiến người ta suy ngẫm: đến ngày bạo quyền của ĐCSTQ cuối cùng tan rã, sẽ có bao nhiêu tù nhân chính trị bước ra khỏi những bức tường cao ở Trung Quốc? Con số đó e rằng sẽ vượt xa mọi sự tưởng tượng.

Nụ cười của người dân Venezuela là khúc dạo đầu của tự do. Đối với người dân Trung Quốc, đó vừa là nguồn khích lệ, vừa là bản cáo trạng thầm lặng đối với bóng tối cuối cùng trước bình minh. Công lý có thể đến muộn, nhưng sẽ không bao giờ vắng mặt.

Trần Tĩnh, Vision Times
(Bài viết phản ánh quan điểm và lập trường cá nhân của tác giả.)