Đại sứ Israel tại Hoa Kỳ Michael Leiter ám chỉ rằng Bắc Kinh nên đứng ngoài cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và chính quyền Iran.

Đại sứ Israel tại Hoa Kỳ Michael Leiter. (Ảnh: embassies.gov.il/)

Hôm thứ Sáu (6/3), ông Leiter đề cập đến quan hệ Trung Quốc–Iran khi trả lời phỏng vấn Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (VOA).

Khi được hỏi rằng chính quyền Iran từ lâu nhận được sự ủng hộ của Bắc Kinh nhưng cho đến nay Trung Quốc mới chỉ bày tỏ sự ủng hộ bằng lời nói, ông Leiter trả lời: “Có vẻ như Iran không có nhiều đồng minh trung thành. Hiện không có ai đứng về phía họ”.

Đại sứ Israel tại Mỹ cho biết Trung Quốc cần nhập khẩu rất nhiều dầu mỏ, và thực sự có nhu cầu đối với dầu của Iran; trong khi nền kinh tế Iran lại phụ thuộc vào dầu mỏ, vì vậy hai bên có sự phụ thuộc lẫn nhau.

Ông Leiter nói: “Nếu các nước khác, đặc biệt là Mỹ, sẵn sàng giúp đáp ứng nhu cầu năng lượng của Trung Quốc và không chấp nhận việc Bắc Kinh tiếp tục vi phạm các lệnh trừng phạt quốc tế thông qua việc nhập lậu dầu từ Iran, thì tôi tin rằng châu Âu và Mỹ sẽ sẵn sàng hỗ trợ Trung Quốc giải quyết vấn đề này”.

Đại sứ Israel tại Mỹ nói thêm: “Nhưng Bắc Kinh dĩ nhiên phải đứng ngoài cuộc xung đột này, và có vẻ như hiện nay họ đang làm như vậy”.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm thứ Năm (5/3) khi trả lời phỏng vấn NBC News đã được hỏi liệu Trung Quốc và Nga có đang tích cực hỗ trợ Iran trong cuộc chiến này hay không. Ông trả lời: “Họ luôn giúp đỡ chúng tôi”.

Khi được hỏi cụ thể là những hỗ trợ nào, ông Araghchi nói: “Trong thời chiến tôi sẽ không tiết lộ chi tiết”.

Ông cũng cho biết Iran không có ý định đàm phán và đã chuẩn bị cho khả năng xảy ra một cuộc xâm lược trên bộ.

Sau đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump khi trả lời phỏng vấn cùng kênh truyền thông này cho biết ông chưa cân nhắc thực hiện hành động như vậy.

Sáng sớm thứ Sáu, trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump đã đặt ra điều kiện để Mỹ chấm dứt các cuộc tấn công nhằm vào Iran. Ông viết rằng trừ khi Iran đầu hàng vô điều kiện, nếu không Mỹ sẽ không đạt được bất kỳ thỏa thuận nào với Iran.

Ông Trump dự kiến thăm Trung Quốc vào cuối tháng Ba. Hôm thứ Năm, một số hãng truyền thông đưa tin rằng Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent đang cân nhắc yêu cầu phía Trung Quốc giảm mua dầu giá rẻ từ các quốc gia mà Mỹ coi là đối thủ, như Nga và Iran.

Các nguồn tin cho biết Washington hy vọng rằng sau khi chiến tranh Iran kết thúc, ngay cả khi sản lượng dầu của Iran được khôi phục, Bắc Kinh cũng sẽ giảm sự phụ thuộc lâu dài vào dầu mỏ của nước này.

Trong thời gian dài, Trung Quốc đã phụ thuộc vào nguồn dầu giá rẻ từ các đối thủ của Mỹ. Tính đến đầu năm 2026, lượng dầu nhập khẩu từ Nga và Iran — cùng với việc nguồn cung từ Venezuela bị gián đoạn — chiếm hơn 1/3 tổng lượng dầu nhập khẩu của Trung Quốc. Ngoài ra, một nửa nguồn năng lượng nhập khẩu của Trung Quốc đến từ khu vực Trung Đông, nơi hiện đang diễn ra các cuộc giao tranh giữa Mỹ và Iran.