Quốc hội thông qua Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác
- Minh Long
- •
Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác sửa đổi được Quốc hội thông qua sáng 21/11/2026, quy định người dưới 18 tuổi không được đăng ký hiến tạng hoặc bị lấy bộ phận cơ thể để ghép cho người khác, kể cả sau khi chết não, chết tuần hoàn. Luật có hiệu lực từ ngày 1/1/2028.

Không cho người dưới 18 tuổi đăng ký hiến tạng
Sáng 21/11, Quốc hội thông qua Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác sửa đổi. Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định bảo vệ người chưa thành niên trước nguy cơ bị ép buộc, dụ dỗ hoặc lợi dụng trong hoạt động hiến, ghép mô, bộ phận cơ thể.
Theo luật mới, chỉ người từ đủ 18 tuổi trở lên mới có quyền bày tỏ nguyện vọng và đăng ký hiến mô, bộ phận cơ thể hoặc hiến xác của mình. Người dưới 18 tuổi không được đăng ký hiến.
Đáng chú ý, luật cấm lấy bộ phận cơ thể của người dưới 18 tuổi để ghép cho người khác, kể cả trường hợp người đó đã được xác định chết não hoặc chết tuần hoàn. Như vậy, cha mẹ hoặc người đại diện không thể thay trẻ quyết định hiến bộ phận cơ thể sau khi trẻ qua đời.
Tuy nhiên, quy định này không đồng nghĩa với việc cấm mọi trường hợp hiến mô của người dưới 18 tuổi. Khi còn sống, người chưa thành niên vẫn có thể hiến một số loại mô tái sinh thuộc danh mục được phép, nhưng chỉ để ghép cho anh, chị hoặc em ruột khi không có người hiến trưởng thành phù hợp.
Việc hiến phải bảo đảm người hiến đủ sức khỏe, tự nguyện đồng ý, được tư vấn độc lập và đánh giá tâm lý, xã hội phù hợp với độ tuổi. Đồng thời, phải có văn bản đồng ý của cả cha và mẹ đẻ, hoặc người còn lại nếu một trong hai người đã mất.
Cơ sở y tế chỉ được tiến hành lấy mô sau khi có sự chấp thuận bằng văn bản của Hội đồng tư vấn lấy, ghép mô. Hội đồng có chuyên gia y tế, pháp luật, tâm lý và đại diện cơ quan quản lý nhà nước về trẻ em hoặc tổ chức bảo vệ quyền trẻ em. Thành viên hội đồng không được trực tiếp tham gia lấy, ghép mô trong trường hợp đó.
Người từ 18 đến dưới 25 tuổi chỉ được hiến tạng cho người thân
Luật mới phân chia điều kiện hiến bộ phận cơ thể khi còn sống theo độ tuổi nhằm hạn chế nguy cơ mua bán, môi giới và trục lợi.
Người từ đủ 18 tuổi đến dưới 25 tuổi chỉ được hiến bộ phận cơ thể cho thành viên gia đình. Người từ đủ 25 tuổi trở lên có thể hiến cho người ngoài gia đình, nhưng không được đích danh chỉ định hoặc lựa chọn người nhận, trừ trường hợp người nhận là thành viên gia đình.
Nhóm thành viên gia đình được xác định gồm vợ, chồng, cha mẹ đẻ, con đẻ, anh chị em ruột cùng cha mẹ hoặc cùng cha khác mẹ, cùng mẹ khác cha và ông bà nội, ngoại. Trường hợp hiến tạng giữa vợ và chồng còn phải đáp ứng thời gian kết hôn tối thiểu theo quy định của Chính phủ.
Người hiến khi còn sống phải đăng ký hiến, đáp ứng điều kiện sức khỏe và được tư vấn độc lập, đánh giá tâm lý, xã hội. Cơ sở y tế phải thành lập hội đồng tư vấn gồm các chuyên gia y tế, pháp luật và tâm lý để đánh giá điều kiện hiến, bảo đảm quyết định xuất phát từ sự tự nguyện, không bị cưỡng ép.
Mở rộng nguồn hiến từ người chết não, chết tuần hoàn
Một thay đổi quan trọng khác là mở rộng khả năng tiếp nhận mô, bộ phận cơ thể từ người trưởng thành sau khi chết não hoặc chết tuần hoàn.
Đối với người từ đủ 18 tuổi đã đăng ký hiến hoặc có văn bản đồng ý hiến trước khi qua đời, việc lấy mô, bộ phận cơ thể vẫn phải có văn bản thể hiện nguyện vọng của người đại diện và sự đồng thuận của những người cùng hàng đại diện theo quy định.
Trường hợp người đã chết não hoặc chết tuần hoàn chưa đăng ký hiến, cũng không có văn bản đồng ý trước đó, việc hiến vẫn có thể được thực hiện nếu không có thông tin cho thấy người này từng phản đối và người đại diện đồng ý bằng văn bản.
Thứ tự người đại diện gồm cha mẹ đẻ, vợ hoặc chồng, con ruột từ đủ 18 tuổi; nếu không có những người này thì đến anh, chị, em ruột từ đủ 18 tuổi; cuối cùng là ông bà nội, ngoại.
Cơ sở y tế không được lấy mô, tạng nếu người đại diện từ chối hoặc có biểu hiện không đồng thuận, không hợp tác. Việc xác định chết não hoặc chết tuần hoàn phải do hội đồng chuyên môn đánh giá độc lập, với kết luận thống nhất của tất cả thành viên.
Sau khi lấy mô, bộ phận cơ thể, cơ sở y tế có trách nhiệm khôi phục thẩm mỹ cơ thể người hiến, phối hợp với gia đình tổ chức lễ truy điệu. Người hiến được chứng nhận đã hiến tạng và thực hiện chế độ tang lễ, mai táng theo quy định.
Tăng biện pháp ngăn mua bán, ép buộc hiến tạng
Luật mới nâng số hành vi bị nghiêm cấm từ 10 lên 29. Trong đó có mua bán mô, bộ phận cơ thể người và xác; quảng cáo, môi giới hiến, nhận mô, tạng vì mục đích thương mại; dụ dỗ, lừa dối, đe dọa hoặc ép buộc người khác hiến.
Luật cũng nghiêm cấm lợi dụng quan hệ nuôi con nuôi, giám hộ, chăm sóc thay thế hoặc các quan hệ lệ thuộc khác để thực hiện việc hiến, lấy mô, bộ phận cơ thể người. Việc tổ chức đưa người Việt Nam ra nước ngoài hoặc đưa người nước ngoài vào Việt Nam để mua bán, hiến ghép bộ phận cơ thể trái quy định cũng bị cấm.
Những quy định này nhằm ngăn chặn việc biến hoạt động hiến tặng nhân đạo thành phương thức trục lợi, đồng thời bảo vệ người hiến trước các hình thức gây sức ép hoặc thao túng quyết định.
Người hiến được chăm sóc sức khỏe và cấp bảo hiểm y tế
Luật bổ sung các quyền lợi đối với người hiến bộ phận cơ thể khi còn sống. Sau khi hiến, họ được chăm sóc, phục hồi sức khỏe miễn phí và khám sức khỏe định kỳ phù hợp với bộ phận đã hiến; đồng thời được cấp thẻ bảo hiểm y tế và chứng nhận hiến tạng.
Người từng hiến bộ phận cơ thể cũng được ưu tiên khi có tên trong danh sách chờ ghép và có chỉ định y tế. Người hiến mô được hưởng một số quyền lợi như chăm sóc sức khỏe sau khi hiến, hỗ trợ chi phí hợp lý hoặc quà tặng và ưu tiên ghép mô theo quy định.
Đối với người hiến tạng sau khi chết não hoặc chết tuần hoàn, cha mẹ đẻ, vợ chồng, con ruột và anh chị em ruột được ưu tiên ghép nếu có tên trong danh sách chờ. Việc phân bổ các bộ phận cơ thể còn lại được thực hiện theo cơ chế điều phối chung, căn cứ vào mức độ tương thích y khoa, tình trạng cấp thiết, khả năng thành công và thời gian chờ ghép.
Luật cũng thiết lập cơ chế điều phối hiến, ghép tạng thống nhất trên toàn quốc thông qua cơ quan điều phối quốc gia và cơ sở dữ liệu quản lý mô, bộ phận cơ thể người. Thông tin về người đăng ký hiến, người hiến và người nhận ghép phải được mã hóa, bảo mật.
Ngày 20/5 hằng năm được chọn là Ngày Tri ân người hiến mô, bộ phận cơ thể, nhằm tôn vinh những người hiến tặng và gia đình.
Luật có hiệu lực từ ngày 1/1/2028. Cơ sở dữ liệu quản lý mô, bộ phận cơ thể người phải hoàn thành và đưa vào vận hành trước ngày 31/12/2028.
Mỹ siết quy định hiến tạng: Phải chờ ít nhất 5 phút sau khi tim ngừng đậpTừ ngày 18/11/2026, Mỹ áp dụng quy định mới đối với hoạt động hiến tạng sau khi tim ngừng đập. Theo đó, đội lấy tạng phải chờ ít nhất 5 phút sau khi tuần hoàn của người bệnh ngừng hẳn mới được tiến hành phẫu thuật. Quy định mới cũng cho phép gia đình, nhân viên y tế và những người liên quan yêu cầu tạm dừng quá trình lấy tạng nếu có lo ngại về an toàn của người bệnh. Mọi yêu cầu tạm dừng và trường hợp tim tự đập trở lại sau thời gian chờ đều phải được ghi nhận, báo cáo. Tăng bảo vệ người hiến và gia đình Những thay đổi này được đưa ra sau các báo cáo gây lo ngại về việc lấy tạng khi người bệnh chưa được xác nhận tử vong. Quy định yêu cầu cung cấp thông tin đầy đủ hơn cho gia đình, ghi lại quá trình trao đổi và phải có sự đồng ý riêng đối với các thủ thuật hoặc việc sử dụng thuốc liên quan đến hiến tạng trước khi người bệnh qua đời. Tuy nhiên, việc cho phép đội điều phối hiến tạng trao đổi với gia đình sớm hơn cũng gây tranh luận. Một số chuyên gia lo ngại thân nhân có thể cảm thấy bị thúc ép khi đang đưa ra quyết định ngừng điều trị. Ngược lại, các tổ chức ghép tạng ủng hộ vì cho rằng gia đình cần được cung cấp thông tin đầy đủ và kịp thời. Quy định mới chỉ áp dụng với hình thức hiến tạng sau khi ngừng tuần hoàn, không áp dụng cho trường hợp hiến tạng sau khi chết não. Mục tiêu là tăng tính minh bạch, bảo đảm an toàn và tôn trọng người hiến, đồng thời duy trì niềm tin của công chúng đối với hoạt động ghép tạng |
Minh Long
Từ khóa điều kiện hiến tạng hiến tạng người dưới 18 tuổi hiến tạng sau chết não hiến tạng sau chết tuần hoàn Luật Hiến ghép mô tạng mua bán tạng quyền lợi người hiến tạng














![[VIDEO] Mẹ ơi, hãy yêu con lần nữa!](https://trithucvn2.net/wp-content/uploads/2026/11/Me-oi-hay-yeu-con-lan-nua-04-446x295.jpg)


















