Đội tàu bay mang quốc tịch Việt Nam đã tăng lên 280 chiếc trong 6 tháng đầu năm 2026, song vẫn còn 17 máy bay Airbus A321NEO phải dừng hoạt động dài hạn do thiếu động cơ Pratt & Whitney. 

Sân bay Nội Bài, Việt Nam. (Ảnh: Bach Huy Hoang/shutterstock)

Theo báo cáo của Cục Hàng không Việt Nam, đến giữa năm 2026, đội tàu bay mang quốc tịch Việt Nam đạt 280 chiếc, tăng 18 chiếc so với năm trước. Tuy nhiên, 17 máy bay Airbus A321NEO vẫn phải dừng hoạt động dài hạn do thiếu động cơ Pratt & Whitney, ảnh hưởng đến năng lực khai thác của các hãng hàng không.

Thông tin được công bố tại Hội nghị sơ kết công tác bảo đảm an toàn hàng không 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026. Trong tổng số 280 tàu bay đang đăng ký quốc tịch Việt Nam có 252 máy bay cánh bằng và 28 trực thăng.

So với cùng kỳ năm 2025, số máy bay phải dừng khai thác đã giảm từ 23 xuống còn 17 chiếc, song tình trạng thiếu động cơ và nguồn cung phụ tùng vẫn tiếp tục gây áp lực lên hoạt động của các hãng hàng không.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, nguyên nhân xuất phát từ việc nhà sản xuất Pratt & Whitney phải triển khai chương trình kiểm tra và bảo dưỡng đối với dòng động cơ GTF sau khi phát hiện lỗi liên quan đến vật liệu kim loại bột có nguy cơ gây nứt linh kiện. Chương trình này dự kiến kéo dài đến hết năm 2026.

Theo thông tin từ Hiệp hội Vận tải Hàng không quốc tế (IATA), khoảng 3.500 động cơ Pratt & Whitney trên toàn cầu phải triệu hồi để kiểm tra. Điều này khiến thời gian sửa chữa động cơ tăng từ khoảng 90 ngày lên 250-300 ngày, trong khi các hãng hàng không vẫn phải đối mặt với tình trạng thiếu động cơ dự phòng và quá tải tại các cơ sở bảo dưỡng, sửa chữa, đại tu (MRO).

Dù gặp khó khăn về đội tàu bay, thị trường hàng không Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng trong nửa đầu năm. Các hãng hàng không trong nước hiện khai thác 54 đường bay nội địa kết nối 20 cảng hàng không và 109 đường bay quốc tế đến 22 quốc gia, vùng lãnh thổ. Trong khi đó, các hãng hàng không nước ngoài khai thác 235 đường bay thường lệ đến Việt Nam.

Về vận chuyển hành khách, thị trường quốc tế đạt 26,2 triệu lượt, tăng 15,4% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, các hãng hàng không Việt Nam vận chuyển 9,6 triệu lượt khách, chiếm khoảng 36,6% tổng lượng khách quốc tế. Thị trường nội địa đạt 18,7 triệu lượt khách, tăng 0,3%.

Đà tăng trưởng của thị trường cũng được phản ánh ở lĩnh vực vận tải hàng hóa. Trong 6 tháng đầu năm, sản lượng hàng hóa quốc tế đạt khoảng 706.700 tấn, tăng 21,3% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng các hãng hàng không Việt Nam vận chuyển khoảng 119.000 tấn, tăng 8,6%. Trong khi đó, sản lượng hàng hóa nội địa đạt khoảng 216.400 tấn, giảm 7%.

Theo Cục Hàng không Việt Nam, nhu cầu đi lại và vận chuyển tăng mạnh trong các giai đoạn cao điểm tiếp tục tạo áp lực lên hạ tầng cảng hàng không, vùng trời, nguồn nhân lực và công tác điều hành bay. Bên cạnh đó, biến động giá nhiên liệu cùng những diễn biến phức tạp của tình hình địa chính trị thế giới cũng đặt ra yêu cầu các đơn vị trong ngành phải chủ động đánh giá, kiểm soát rủi ro để duy trì hoạt động khai thác an toàn và hiệu quả.

Ngoài những khó khăn về động cơ và nguồn cung phụ tùng, ngành hàng không còn phải đối mặt với nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn khai thác như thời tiết cực đoan, sự xuất hiện của thiết bị bay không người lái, chim và động vật hoang dã tại khu vực sân bay.

Trong những tháng gần đây, một số hãng hàng không trong nước vẫn tiếp tục mở rộng đội bay nhằm đáp ứng nhu cầu của thị trường. Đơn cử, Sun PhuQuoc Airways đã tiếp nhận tàu bay thứ 13 và dự kiến bổ sung thêm 15 máy bay Airbus A320/A321 trong thời gian tới, qua đó nâng quy mô đội bay lên 26 chiếc.

Để bảo đảm an toàn khai thác trong thời gian tới, Cục Hàng không Việt Nam cho biết sẽ tăng cường công tác thanh tra, giám sát, đồng thời yêu cầu các đơn vị nghiêm túc điều tra, phân tích các sự cố phát sinh để kịp thời triển khai các biện pháp phòng ngừa, hạn chế rủi ro trong hoạt động hàng không.

Theo đánh giá của cơ quan quản lý, mặc dù tình trạng thiếu động cơ Pratt & Whitney đã có dấu hiệu cải thiện khi số tàu bay phải dừng khai thác giảm so với cùng kỳ năm trước, việc thiếu động cơ dự phòng và thời gian sửa chữa kéo dài vẫn là thách thức lớn đối với các hãng hàng không Việt Nam trong năm 2026.

Lan Anh