Mảnh vỡ tên lửa SpaceX lao vào Mặt Trăng với tốc độ 5.400 dặm/giờ

Hạ Vũ
•
Thứ Năm, 06/08/2026

Các nhà khoa học cho biết tầng tên lửa đã qua sử dụng của SpaceX, từng được dùng để phóng 2 tàu đổ bộ Mặt Trăng, đã đâm vào Mặt Trăng đúng như dự kiến vào thứ Tư (5/8), sau một năm trôi dạt do lệch quỹ đạo. Vận tốc va chạm lên tới 5.400 dặm/giờ (khoảng 8.700 km/giờ). Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) đã xác nhận sự kiện này.

Vụ va chạm do tầng hai của tên lửa Falcon 9 của SpaceX gây ra. Bộ phận này nặng 8.818 pound (khoảng 4.000 kg). Phòng thí nghiệm Động cơ Phản lực (JPL) của NASA hôm thứ Ba xác nhận tầng tên lửa này có “100% khả năng” va chạm với Mặt Trăng.

Theo dự báo của NASA, tầng tên lửa đã đâm xuống khu vực gần miệng hố Einstein trên Mặt Trăng vào khoảng 2:35 sáng thứ Tư.

Một quan chức NASA xác nhận với Fox News Digital rằng tầng tên lửa đã va chạm với Mặt Trăng vào sáng thứ Tư. Quan chức này cho biết cú va chạm dự kiến tạo ra một hố có đường kính khoảng 60 feet (khoảng 18 mét) và sâu khoảng 12 feet (khoảng 3,7 mét), đồng thời hất tung bụi và đá ra xung quanh.

Theo hãng tin AP, một kính thiên văn tại Chile cũng đã ghi nhận đám mây mảnh vỡ mà các nhà thiên văn xác định là do vụ va chạm tạo ra. Carl Schmidt thuộc Đại học Boston cho biết ông “chắc chắn 100%” rằng nhóm của mình đã quan sát được dấu hiệu Mặt Trăng bị va chạm.

Ông cho biết thêm, Kính Thiên văn Rất Lớn (Very Large Telescope – VLT) của Đài thiên văn Nam Âu đã phát hiện một dòng natri và lithium bắn vào không gian sau cú va chạm, kéo dài hàng chục km và tồn tại ít nhất từ 5 đến 10 phút.

Trong email gửi báo chí, ông Schmidt viết: “Chúng tôi không có hình ảnh trực tiếp của cú va chạm, nhưng có bằng chứng quan sát từ các kính thiên văn”.

Loại va chạm này không gây nguy hiểm cho Trái Đất

Mặc dù các vật thể nhân tạo đâm vào Mặt Trăng không phải là chuyện thường xuyên xảy ra, NASA cho biết những vụ va chạm như vậy không gây nguy hiểm cho Trái Đất.

“Cứ khoảng sáu ngày lại có một thiên thạch mang năng lượng tương đương tầng tên lửa này đâm vào Mặt Trăng,” NASA cho biết.

Sáng thứ Tư, Giám đốc NASA Jared Isaacman cũng phát biểu trên chương trình Fox & Friends rằng không cần phải lo ngại về vụ việc này. Ông cho rằng sự phát triển của công nghệ tên lửa tái sử dụng sẽ tiếp tục làm giảm khả năng xảy ra những vụ va chạm tương tự trong tương lai.

“Trước hết, tôi nghĩ chúng ta đã đạt được những bước tiến rất lớn. Mỹ đang dẫn đầu thế giới trong lĩnh vực này. Trước đây, mọi tên lửa sau khi hoàn thành nhiệm vụ đều bị bỏ xuống đại dương. Nhưng nếu nhìn lại vài năm gần đây, SpaceX đã thu hồi hơn 600 tầng đẩy, hạ cánh ngoạn mục xuống tàu thu hồi trên biển hoặc bãi đáp trên đất liền,” ông nói.

“Thứ nhất, việc tầng hai của Falcon 9 đâm vào Mặt Trăng là rất hiếm. Thứ hai, hiện nay điều này không phải vấn đề lớn. Bề mặt Mặt Trăng vốn đã đầy các hố va chạm. Tuy nhiên, khi chúng ta có những tầng trên có thể tái sử dụng như Starship, chúng sẽ không còn bị bỏ đi nữa mà sẽ được thu hồi và hạ cánh trên Mặt Trăng, góp phần xây dựng những ‘khu đô thị’ mà chúng ta dự định phát triển trên bề mặt Mặt Trăng,” ông Isaacman kết luận.

Quan sát vụ va chạm sẽ hỗ trợ nghiên cứu không gian

NASA cũng hy vọng tận dụng sự kiện này để thu thập thêm dữ liệu khoa học.

Một quan chức NASA cho biết với Fox News Digital rằng cơ quan này sẽ sử dụng Tàu quỹ đạo Trinh sát Mặt Trăng (LRO) cùng thiết bị ShadowCam trên tàu quỹ đạo Mặt Trăng KPLO của Hàn Quốc để chụp ảnh khu vực va chạm trước và sau sự kiện.

“Việc có chụp được hình ảnh hay không còn phụ thuộc vào điều kiện chiếu sáng, quỹ đạo và vị trí của tàu vũ trụ. Có thể phải mất vài ngày mới nhận được dữ liệu. Bất kỳ dữ liệu nào thu thập được cũng sẽ giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về các vụ va chạm của vật thể nhân tạo và ý nghĩa của chúng đối với hoạt động thám hiểm không gian,” vị quan chức này cho biết.

Tầng hai của tên lửa Falcon 9 là một hình trụ dài hơn 40 feet (khoảng 12 mét). Nó được phóng từ Mũi Canaveral ngày 15/1/2025, mang theo 2 tàu đổ bộ Mặt Trăng của các công ty tư nhân. Sau khi đưa Blue Ghost của Firefly Aerospace và Resilience của ispace vào quỹ đạo hướng tới Mặt Trăng, tầng tên lửa này tiếp tục trôi dạt trong không gian.

Sau đó, Resilience đã rơi xuống Mặt Trăng, trong khi Blue Ghost hạ cánh thành công, trở thành tàu vũ trụ tư nhân đầu tiên đạt được thành tựu này.

Ngoài ra, Mặt Trăng đang trở thành điểm đến quan trọng của các chương trình thám hiểm không gian. NASA kỳ vọng trong vài năm tới sẽ có nhiều tàu thăm dò robot được đưa lên Mặt Trăng nhằm đặt nền móng cho việc xây dựng một căn cứ lâu dài.

SpaceX của Elon Musk và Blue Origin của Jeff Bezos sẽ cung cấp tàu đổ bộ Mặt Trăng cho chương trình Artemis của NASA.

Hiện Starship của SpaceX đang đạt tiến triển ổn định trong các chuyến bay thử nghiệm tại bang Texas, còn tàu đổ bộ Blue Moon của Blue Origin vẫn chưa được phóng. Một hoặc cả hai tàu đổ bộ này sẽ tham gia sứ mệnh Artemis III dự kiến diễn ra vào năm tới, trong đó sẽ thực hiện các cuộc diễn tập kết nối trên quỹ đạo Trái Đất.

Nếu thành công, đây sẽ là lần đầu tiên các phi hành gia đặt chân lên Mặt Trăng kể từ các sứ mệnh Apollo của NASA, và sớm nhất có thể diễn ra vào năm 2028.