Chiết Giang, TQ khai trương trường học robot đầu tiên, 30 robot chính thức “nhập học”

Cao Sam
•
Thứ Tư, 01/07/2026

Trung Quốc vừa khai trương trường học robot đầu tiên tại thành phố Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang. Đợt đầu tiên có 30 robot chính thức “nhập học” để tham gia chương trình đào tạo nghề. Sau khi hoàn thành khóa học, các robot sẽ được cấp chứng chỉ đủ điều kiện để đưa vào ứng dụng thực tế. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng mặc dù sản lượng robot của Trung Quốc rất lớn, nhưng nhiều sản phẩm hiện nay vẫn chỉ “có hình thức mà thiếu thực chất”.

Một robot thông minh đang tương tác với khách tham quan tại Triển lãm Công nghiệp Thông minh Thế giới 2025 khai mạc tại Trùng Khánh, Trung Quốc vào ngày 5/9/2025. (Nguồn: dyl0807/Shutterstock)

Robot “nhập học” phải “khám sức khỏe”, chọn chuyên ngành

Theo trang Triều News ngày 29/6, trường học robot tại Hàng Châu đã chính thức đi vào hoạt động. Đây là nền tảng đào tạo đầu tiên của Trung Quốc nhằm thúc đẩy việc đưa các sản phẩm robot vào ứng dụng thực tế, do Viện Nghiên cứu Robot thuộc Đại học Chiết Giang phối hợp với Viện Nghiên cứu Khoa học Chất lượng tỉnh Chiết Giang và nhiều doanh nghiệp liên quan thành lập.

Theo báo cáo, 30 robot đầu tiên đến từ nhiều lĩnh vực khác nhau như công nghiệp, dịch vụ, an ninh và giải trí, với nhiều hình dạng và chức năng khác nhau. Sau khi “nhập học”, mỗi robot trước tiên phải trải qua quá trình đánh giá thuật toán, tương đương với một cuộc “khám sức khỏe”. Sau đó, căn cứ vào định hướng nghề nghiệp trong tương lai, robot sẽ lựa chọn một trong bốn chuyên ngành gồm nghệ thuật, công nghệ, thể thao hoặc chăm sóc sức khỏe để được đào tạo bài bản.

Chương trình học bao gồm các nội dung như tiêu chuẩn an toàn và đạo đức, đạo đức nghề nghiệp, trí tuệ nhân tạo, cảm nhận thẩm mỹ và kỹ năng vận động.

Vượt qua đánh giá sẽ được cấp chứng chỉ nghề

Sau khi hoàn thành chương trình đào tạo, trường sẽ phối hợp với Viện Nghiên cứu Khoa học Chất lượng tỉnh Chiết Giang tiến hành đánh giá năng lực trí tuệ của robot. Những robot đạt yêu cầu sẽ được cấp “Chứng chỉ xếp hạng kỹ năng chuyên biệt”, được xem là “tấm vé thông hành” để tham gia các ngành nghề tương ứng.

Ông Chu Thế Cường, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Robot Đại học Chiết Giang, cho biết nhà trường sẽ tiếp tục theo dõi hiệu quả hoạt động của các robot trong môi trường thực tế để không ngừng cải tiến chương trình đào tạo.

Ngoài ra, trường học robot tại Hàng Châu cũng mở cửa cho công chúng tham quan và trải nghiệm nhiều loại robot khác nhau như robot đồng hành, robot hướng dẫn, robot pha cà phê và robot thể thao.

Chuyên gia: Chế tạo thân robot thì dễ, phát triển trí tuệ mới khó

Những năm gần đây, chính quyền Trung Quốc đẩy mạnh phát triển ngành công nghiệp robot, coi đây là một động lực quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định số lượng không đồng nghĩa với chất lượng; nhiều robot hiện nay chỉ “có vẻ ngoài hoàn chỉnh” nhưng vẫn chưa thể thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ trong đời sống hằng ngày.

Theo truyền thông Trung Quốc, ông Chu Thế Cường cho rằng nhiều doanh nghiệp đã có thể chế tạo phần thân của robot, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc họ có thể phát triển những sản phẩm chất lượng cao. Hiện nay, ngành công nghiệp robot vẫn còn thiếu năng lực xây dựng hệ thống trí tuệ nhân tạo đủ linh hoạt để thích ứng với nhiều tình huống khác nhau.

Ông cho biết nhiều robot do doanh nghiệp sản xuất hiện chỉ có khả năng vận động cơ bản. Khi hoạt động trong môi trường có con người, chúng rất khó ứng phó với các tình huống bất ngờ.

Các quốc gia khác đào tạo robot như thế nào?

Mỹ: Mô hình “phòng thí nghiệm liên kết/hệ sinh thái” giữa trường đại học và doanh nghiệp

Mỹ chủ yếu áp dụng mô hình hệ sinh thái kết hợp với các nền tảng mã nguồn mở tiêu chuẩn. Thông qua ROS (Hệ điều hành Robot) và các môi trường mô phỏng như nền tảng Isaac của Nvidia, robot được huấn luyện trong “bản sao số (Digital Twin)” của thế giới thực.

Các robot hoàn thành hàng triệu lượt huấn luyện và kiểm tra kỹ năng trong môi trường ảo trước khi được triển khai ngoài thực tế.

Nhật Bản và châu Âu: Tập trung vào “bãi thử nghiệm thực tế” cho từng lĩnh vực chuyên biệt

Nhật Bản tập trung phát triển robot để ứng phó với tình trạng già hóa dân số, trong khi Đức và Liên minh châu Âu ưu tiên các ứng dụng phục vụ Công nghiệp 4.0.

Các quốc gia này phổ biến mô hình xây dựng “khu phố mô phỏng” hoặc “nhà máy trình diễn”. Chẳng hạn, Nhật Bản xây dựng các viện dưỡng lão hoặc khu dân cư mô phỏng để robot chăm sóc của nhiều doanh nghiệp hoạt động trong môi trường thực tế suốt nhiều tháng trước khi được đánh giá theo tiêu chuẩn.

Đức đặc biệt chú trọng nghiên cứu và hợp tác giữa trường đại học với doanh nghiệp. Đại học Kỹ thuật Munich (TUM) cùng công ty NEURA Robotics đang xây dựng trung tâm huấn luyện AI mang tên TUM RoboGym, được kỳ vọng sẽ trở thành trung tâm đào tạo robot hình người lớn nhất châu Âu. Tại đây, robot được huấn luyện trong môi trường gần giống thế giới thực để học các nhiệm vụ như vận chuyển, lắp ráp và phục vụ.

Bên cạnh đó, Liên minh châu Âu cũng tài trợ nhiều dự án đưa robot hình người vào giáo dục. Tiêu biểu là dự án “My Robot, My LearnMate”, do Đại học Khoa học Ứng dụng Berlin (BHT) của Đức cùng các trường học tại Croatia, Ba Lan và Bồ Đào Nha triển khai, sử dụng robot hình người NAO để hỗ trợ giảng dạy các môn STEM, qua đó nâng cao hứng thú học tập của học sinh.