Chính quyền Đài Loan dự kiến dành hơn 1.122 tỷ Đài tệ (khoảng 35,2 tỷ USD) cho quốc phòng trong năm 2027, tăng 18,2% so với năm nay. Nếu tính cả các khoản ngân sách đặc biệt và một số khoản chi liên quan, tổng chi quốc phòng sẽ tương đương khoảng 3% GDP.

Ngày 20/8/2026, Viện Hành chính Trung Hoa Dân Quốc thông qua dự toán tổng ngân sách trung ương năm 116 (2027). Người phát ngôn Viện Hành chính bà Lý Huệ Chi (thứ hai từ trái sang), Bộ trưởng Tài chính bà Trang Thúy Vân (thứ hai từ phải sang), Tổng trưởng Tổng cục Ngân sách, Kế toán và Thống kê bà Trần Thục Tư (ngoài cùng bên trái) và Phó Chủ nhiệm Ủy ban Phát triển Quốc gia bà Cao Tiên Quế (ngoài cùng bên phải) tham dự cuộc họp báo sau phiên họp của Viện Hành chính. (Ảnh: CNA)

Viện Hành chính Trung Hoa Dân Quốc (Đài Loan) ngày 20/8 đã thông qua dự toán tổng ngân sách trung ương năm 2027 và dự kiến trình Lập pháp viện xem xét trước cuối tháng này.

Theo dự toán, chi tiêu quốc phòng sẽ tăng thêm 173 tỷ Đài tệ, tương đương 18,2%, so với năm 2026. Tổng ngân sách quốc phòng lần đầu tiên vượt 1.000 tỷ Đài tệ, lên mức 1.122,5 tỷ Đài tệ, cao nhất từ trước đến nay.

Nếu tính theo GDP dự kiến của Đài Loan trong năm 2027, ngân sách quốc phòng tương đương khoảng 3,01% GDP. Theo cách tính dựa trên mức GDP của năm 2026, tỷ lệ này lên tới 3,93%.

Hơn 35 tỷ USD cho quốc phòng

Trong tổng số 1.122,5 tỷ Đài tệ, riêng phần ngân sách do Bộ Quốc phòng quản lý được dự toán ở mức 691,9 tỷ Đài tệ.

Ngoài ra, ngân sách còn bao gồm 218,2 tỷ Đài tệ từ các khoản ngân sách đặc biệt đã được lập hoặc dự kiến lập, cùng 60,7 tỷ Đài tệ từ các quỹ đặc biệt ngoài hoạt động kinh doanh.

Theo cách tính tham chiếu tiêu chuẩn của NATO, Đài Loan còn đưa vào tổng chi quốc phòng các khoản chi trả lương hưu cho quân nhân xuất ngũ và một số khoản chi của Cục Cảnh sát biển.

Tổng cộng, quy mô ngân sách quốc phòng đạt 1.122,5 tỷ Đài tệ, tương đương khoảng 35,2 tỷ USD.

Việc tăng mạnh chi tiêu quốc phòng diễn ra trong bối cảnh Đài Loan tiếp tục đối mặt với sức ép quân sự từ Đảng Cộng sản Trung Quốc. Wall Street Journal nhận định dự toán mới, với tỷ lệ chi quốc phòng được Đài Loan hướng tới gần 4% GDP theo một cách tính, cho thấy Đài Bắc đang đẩy mạnh đầu tư cho năng lực tự vệ và chuẩn bị mua thêm vũ khí của Mỹ.

Đài Loan tăng mạnh chi cho nhiều lĩnh vực

Không chỉ quốc phòng, dự toán ngân sách năm 2027 của Đài Loan cũng dành thêm nhiều nguồn lực cho phúc lợi xã hội, giáo dục, cơ sở hạ tầng và hỗ trợ doanh nghiệp.

Chính quyền dự kiến dành 235,7 tỷ Đài tệ để phát tiền mặt cho toàn dân, nhằm giúp người dân chia sẻ thành quả tăng trưởng kinh tế.

Chi phí điều chỉnh chế độ đãi ngộ cho quân nhân, công chức và giáo viên được bố trí 39,2 tỷ Đài tệ, nhằm tăng khả năng thu hút và giữ chân nhân lực trong khu vực công.

Phúc lợi xã hội

Ngân sách phúc lợi xã hội được bố trí 1.188,9 tỷ Đài tệ, tăng 41,1% so với năm 2026.

Nếu tính thêm 154,9 tỷ Đài tệ từ các quỹ đặc biệt, tổng quy mô chi cho phúc lợi xã hội đạt 1.343,8 tỷ Đài tệ, tăng khoảng 34,4%.

Trong đó, chương trình “Chiến lược mới về dân số Đài Loan – Hỗ trợ gia đình” được bố trí 329,5 tỷ Đài tệ.

Các khoản trợ cấp dành cho nông dân cao tuổi, bảo hiểm hưu trí quốc dân và 6 loại trợ cấp phúc lợi xã hội được bố trí tổng cộng 171 tỷ Đài tệ, tăng khoảng 36,4%.

Chính quyền cũng dự kiến dành 130 tỷ Đài tệ để bổ sung Quỹ Bảo hiểm Lao động, tăng 8,3%; 60 tỷ Đài tệ cho Quỹ Bảo hiểm Y tế và 10 tỷ Đài tệ cho chương trình “Đài Loan khỏe mạnh”.

Hỗ trợ doanh nghiệp

Ngân sách hỗ trợ các doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ được tăng mạnh lên 22,2 tỷ Đài tệ, tăng gần 198,6% so với năm trước.

Nếu tính cả các quỹ đặc biệt và ngân sách nhằm tăng cường khả năng chống chịu của nền kinh tế, xã hội và an ninh dân sinh trước tình hình quốc tế, tổng kinh phí liên quan lên tới 25 tỷ Đài tệ.

Giáo dục, văn hóa và thể thao

Ngân sách giáo dục được bố trí 372,8 tỷ Đài tệ, tăng 3,9%.

Ngân sách văn hóa đạt 32,3 tỷ Đài tệ, tăng khoảng 7,9%.

Ngân sách thể thao, nếu tính cả các khoản trợ cấp và Quỹ Phát triển Thể thao, đạt 21,9 tỷ Đài tệ, tăng khoảng 7,5%.

Trong khi đó, kinh phí cho các chương trình phòng chống lũ tăng 13,3%, lên 57 tỷ Đài tệ.

Đẩy mạnh đầu tư cơ sở hạ tầng

Đài Loan cũng dự kiến tăng đáng kể chi cho các dự án xây dựng công cộng.

Ngân sách dành cho các chương trình xây dựng công cộng đạt 379,4 tỷ Đài tệ, tăng 31,6% so với năm 2026.

Các khoản trợ cấp của chính quyền trung ương dành cho chính quyền địa phương đạt 385,4 tỷ Đài tệ, tăng 37,2%.

Nếu cộng thêm khoản thuế được phân bổ cho các địa phương, tổng nguồn lực dành cho chính quyền địa phương đạt khoảng 1.357,9 tỷ Đài tệ, tăng 16,6%.

Chính quyền cảnh báo việc cắt giảm ngân sách

Dự toán ngân sách mới được đưa ra trong bối cảnh ngân sách trung ương năm 2026 đã bị Lập pháp viện cắt giảm 48 tỷ Đài tệ và đóng băng thêm 34,8 tỷ Đài tệ.

Viện trưởng Viện Hành chính ông Trác Vinh Thái cho rằng ngoài một số khoản bị cắt giảm mạnh mà ông đánh giá là không hợp lý, việc đóng băng một lượng lớn ngân sách trên thực tế cũng tương đương với cắt giảm, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động của các cơ quan chính phủ.

Ông Trác kêu gọi Lập pháp viện xem xét dự toán ngân sách năm 2027 dựa trên các nguyên tắc chuyên môn, hợp lý và tương xứng, đồng thời nhanh chóng hoàn tất quá trình phê duyệt theo đúng thời hạn pháp luật.

Theo ông, việc này sẽ giúp các chính sách lớn về quản trị, xây dựng cơ sở hạ tầng và phúc lợi người dân được triển khai sớm hơn.