Ông Hegseth cách chức tướng Brett Sylvia vì cáo buộc lộ thông tin mật Iran cho báo chí

Thứ Sáu, 30/10/2026

Truyền thông Mỹ đưa tin Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã cách chức Trung tướng Lục quân Brett Sylvia, người đứng đầu bộ phận chiến lược, kế hoạch và chính sách J-5 thuộc Bộ Tham mưu Liên quân Hoa Kỳ. Việc cách chức được nhiều hãng tin xác nhận qua các nguồn độc lập, nhưng Lầu Năm Góc chưa công bố chính thức lý do và chưa xác định người kế nhiệm. Sự thay đổi nhân sự diễn ra khi chính quyền Tổng thống Donald Trump cân nhắc những cuộc tấn công mới nhằm vào Iran, làm dấy lên quan ngại về tính liên tục trong công tác hoạch định quân sự cấp cao.

Ông Brett Sylvia (Ảnh: Quân đội Hoa Kỳ/wikipedia)

Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã cách chức Trung tướng Brett Sylvia trong tuần cuối tháng 10/2026. Ông Sylvia giữ chức Giám đốc Chiến lược, Kế hoạch và Chính sách (Director for Strategy, Plans and Policy), thường gọi là J-5, thuộc Bộ Tham mưu Liên quân Hoa Kỳ. Hai quan chức Mỹ am hiểu vụ việc xác nhận thông tin với tờ The Hill trong điều kiện giấu tên. Associated Press và The Washington Post cũng xác nhận việc ông Sylvia bị buộc rời chức vụ qua các nguồn riêng, cho thấy sự kiện cách chức có cơ sở độc lập, không chỉ dựa trên một bài báo.

Cáo buộc tiết lộ tin tức mật

Một số tờ báo dòng chính Phương Tây dẫn lời một quan chức Lầu Năm Góc giấu tên cáo buộc ông Sylvia có hành vi sai phạm nghiêm trọng, liên quan đến việc tiết lộ thông tin được phân loại mật về cuộc chiến Iran và cuộc chiến Nga–Ukraine cho báo chí. Quan chức này còn cáo buộc ông Sylvia gặp các nhà báo bên ngoài Lầu Năm Góc nhằm tránh quy định yêu cầu nhà báo phải có người tháp tùng khi vào cơ sở quân sự. Đài CBS News cũng đăng tải cáo buộc rò rỉ thông tin mật, dựa trên lời một quan chức Lầu Năm Góc giấu tên. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng công khai hoặc tài liệu điều tra độc lập xác nhận những hành vi này thực sự xảy ra.

Kết quả kiểm tra máy phát hiện nói dối và điều tra pháp lý

Ông Sylvia đã không vượt qua ba lần kiểm tra bằng máy phát hiện nói dối (polygraph) khi bị chất vấn về nghi vấn tiết lộ thông tin mật. Nguồn tin nói cuộc điều tra nội bộ vẫn tiếp diễn, hồ sơ đã được chuyển tới Bộ Tư pháp Hoa Kỳ để xem xét thêm, và mức độ nghiêm trọng của việc rò rỉ khiến ông Hegseth phải hành động nhằm bảo vệ an ninh quốc gia. Đài CBS News cũng đưa tin về ba lần kiểm tra và việc chuyển hồ sơ, nhưng chưa có xác nhận độc lập công khai từ Bộ Tư pháp, kết luận điều tra hoặc cáo trạng đối với ông Sylvia. Đây vẫn là những cáo buộc, không phải hành vi phạm tội đã được chứng minh.

Phản ứng của Bộ Tham mưu Liên quân

Khi được báo giới yêu cầu bình luận, văn phòng ông Hegseth chuyển câu hỏi sang Bộ Tham mưu Liên quân. Người phát ngôn cơ quan này thay mặt Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Đại tướng Dan Caine, và các lực lượng liên quân bày tỏ lòng biết ơn đối với Trung tướng Sylvia cùng gia đình về 32 năm phục vụ đất nước, đồng thời chúc ông thành công trong những chặng đường tiếp theo. Tuyên bố không công bố lý do cách chức, cũng không xác nhận cáo buộc tiết lộ tin tức mật. Tờ AP, The Atlantic và The Washington Post đều ghi nhận nội dung tuyên bố này.

Vai trò chiến lược của J-5

Theo phần giải thích từ Lầu Năm Góc, cơ quan J-5 chịu trách nhiệm xây dựng các kế hoạch, chiến lược và đề nghị chính sách cho Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân. Những đề nghị này phục vụ việc cố vấn quân sự cho Tổng thống và các lãnh đạo quốc gia, đồng thời phối hợp với các cơ quan chính phủ, đồng minh và các bộ tư lệnh tác chiến để đánh giá rủi ro khi thực hiện Chiến lược Quân sự Quốc gia. Vì vậy, đây là một vị trí hoạch định quân sự quan trọng, nhưng không đồng nghĩa người giữ chức J-5 trực tiếp chỉ huy mọi chiến dịch quân sự.

Bối cảnh căng thẳng quân sự với Iran

Báo giới Mỹ cho biết Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) đã xây dựng các phương án tấn công Iran có thể được thực hiện sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11/2026, nếu được Nhà Trắng cho phép. Tờ The Atlantic xác nhận các phương án đang được cân nhắc, từ những đợt không kích ngắn nhằm vào mục tiêu hạt nhân đến chiến dịch kéo dài gây áp lực kinh tế và chính trị đối với Tehran. Theo các nguồn được AP dẫn lại, Tổng thống Trump chưa đưa ra quyết định cuối cùng. Bởi vậy, sự trùng hợp về thời điểm không đủ để khẳng định ông Sylvia bị cách chức vì phản đối hay tác động đến kế hoạch tấn công Iran.

Chưa công bố người kế nhiệm

Một quan chức Mỹ cùng một nguồn tin am hiểu vấn đề nói với báo giới rằng chưa rõ ai sẽ thay ông Sylvia. Theo thông lệ được các bài báo mô tả, một phó giám đốc hoặc quyền giám đốc của bộ phận liên quan có thể tạm điều hành công việc trước khi Tổng thống đề cử người giữ chức lâu dài để Thượng viện phê chuẩn. Tờ The Atlantic và AP cũng xác nhận chưa có người kế nhiệm được công bố tại thời điểm đưa tin. Việc chưa công bố người thay thế không có nghĩa là toàn bộ hoạt động của J-5 bị đình chỉ.

Làn sóng thay đổi lãnh đạo quân đội

Báo chí dòng chính đặt vụ việc trong bối cảnh ông Hegseth đã cho thôi chức hoặc thúc đẩy hơn hai chục sĩ quan quân đội cấp cao rời vị trí kể từ khi ông nhậm chức vào tháng 1/2025. Những quyết định nhân sự này đã vấp phải chỉ trích từ một số nghị sĩ thuộc cả hai đảng tại Quốc hội. Tờ The Atlantic thống kê ít nhất 26 tướng lĩnh và đô đốc đã rời chức hoặc bị buộc rời chức trong nhiệm kỳ của ông Hegseth, nhưng những thống kê này không mặc nhiên chứng minh tất cả đều bị cách chức vì lý do chính trị.

Lập luận của ông Hegseth về cải tổ quân đội

Báo giới cũng nhắc lại việc ông Hegseth bảo vệ kế hoạch cắt giảm tới 20% số vị trí cấp tướng và đô đốc, cho rằng cơ cấu chỉ huy hiện có quá nhiều cấp bậc, tạo khoảng cách giữa người trực tiếp chiến đấu và người đưa ra quyết định. Tại một cuộc thảo luận của Hiệp hội Lục quân Hoa Kỳ trong tháng 10/2026, ông lập luận rằng tăng thêm nhiều tầng nấc chỉ huy không nhất thiết đem lại kết quả tốt hơn trên chiến trường. Đây là quan điểm của ông Hegseth nhằm bảo vệ chương trình cải tổ, không phải bằng chứng cho thấy vụ Sylvia trực tiếp nằm trong kế hoạch tinh giản biên chế.

Người tiền nhiệm cũng đã rời chức

Báo giới Mỹ cũng cho biết Trung tướng Joseph McGee, người giữ chức J-5 trước ông Sylvia, đã nghỉ hưu trong năm 2025 sau những bất đồng với ông Hegseth và Đại tướng Dan Caine. Tờ The Atlantic và AP xác nhận ông McGee đã bị buộc nghỉ hưu vào tháng 10/2025. Như vậy, đây là lần thứ hai trong khoảng một năm một người đứng đầu J-5 bị thay thế dưới thời ông Hegseth; tuy nhiên, nguyên nhân cụ thể của từng trường hợp vẫn cần được đánh giá riêng.

Điểm cần phân biệt

Việc ông Sylvia bị buộc rời chức vụ đã được nhiều cơ quan báo chí xác nhận độc lập. Ngược lại, cáo buộc rò rỉ tin tức mật, ba lần không vượt qua kiểm tra nói dối và việc chuyển hồ sơ sang Bộ Tư pháp vẫn dựa trên lời khai của nguồn tin ẩn danh được truyền thông dẫn lại; thông tin này chưa tương đương với một kết luận pháp lý. Ngoài ra, bị mất chức J-5 và chấm dứt hoàn toàn tư cách quân nhân là hai vấn đề khác nhau, cần đối chiếu riêng.