Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng: Dự thảo Luật Đất đai bảo đảm không lạm dụng thu hồi đất

Sơn Nguyên
•
Thứ Năm, 29/10/2026

Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết dự thảo Luật Đất đai sửa đổi quy định chặt chẽ việc thu hồi đất, không lạm dụng nhưng cũng không làm khó cho các dự án.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng giải trình trong sáng 29/10. (Ảnh: quochoi.vn)

Sáng 29/10, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Đất đai sửa đổi. Giải trình cuối phiên, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng cho biết dự thảo thể hiện rõ quan điểm “chuyển tư duy từ bồi thường tài sản bị thu hồi sang tái thiết cuộc sống cho người dân khi Nhà nước thu hồi đất”, để người có đất bị thu hồi có nơi ở, điều kiện sống và sinh kế tốt hơn.

Ông Hùng khẳng định dự thảo được xây dựng theo hướng bảo đảm tuân thủ Hiến pháp, thể chế hóa các nghị quyết của Trung ương, đảm bảo chặt chẽ, không lạm dụng việc thu hồi đất và không tạo khó khăn cho việc triển khai các dự án.

Cụ thể, phần giải trình nêu cụ thể các cách bồi thường, tái định cư. Người dân có đất ở bị thu hồi được bồi thường bằng đất có cùng mục đích sử dụng với đất bị thu hồi, loại đất khác, nhà ở hoặc tiền. Ở các dự án đô thị, người dân được ưu tiên tái định cư tại chỗ.

Người có đất ở bị thu hồi cũng có thể được hoán đổi phần đất đó sang phần diện tích còn lại của thửa đất, hoặc sang thửa đất khác thuộc quyền sử dụng của mình trong cùng xã nơi có đất thu hồi. Trường hợp có nhu cầu thu hồi phần diện tích còn lại, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét, quyết định.

Khu tái định cư được bố trí nhiều cấp nhà, nhiều mức diện tích phù hợp với số tiền bồi thường và khả năng chi trả của người dân, có đủ hạ tầng an sinh, xã hội.

Riêng việc sử dụng đất thông qua thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất để làm dự án nhà ở thương mại, Bộ trưởng Hùng cho biết Chính phủ đề xuất tiếp tục thí điểm theo Nghị quyết số 171/2024/QH15 của Quốc hội, chưa đưa ngay vào Luật Đất đai sửa đổi.

Về định giá giá đất, dự thảo giữ quy định Nhà nước quyết định giá đất, xác định theo bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất, không quy định giá đất cụ thể. Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất do HĐND cấp tỉnh ban hành, áp dụng từ ngày 1/1/2028.

Mỗi thửa đất có một mã định danh

Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng cho biết Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã được Chính phủ giao xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai, phải xong trong năm 2026.

Dự thảo luật quy định mỗi thửa đất gắn một mã định danh duy nhất, thống nhất trên cả nước, làm cơ sở tham chiếu cho mã định danh trong các cơ sở dữ liệu quốc gia.

“Khi dữ liệu đất đai đã ‘đúng, đủ, sạch, sống’, thống nhất dùng chung thì người dân đi thực hiện thủ tục hành chính đơn giản, thuận lợi,” ông Hùng nói.

Vẫn theo ông Hùng, cơ quan và người có thẩm quyền giải quyết thủ tục không được yêu cầu người dân nộp lại thành phần hồ sơ đã có trong cơ sở dữ liệu đất đai được công bố. Nếu hồ sơ cần bổ sung, cơ quan chỉ được yêu cầu một lần.

Với dữ liệu trên VNeID, Bộ thống kê trong 105 triệu thửa đất cả nước có hơn 70 triệu thửa đã có dữ liệu, trong đó 44 triệu thửa đã được kết nối, liên thông và dùng chung. Theo Bộ trưởng Hùng, dữ liệu điện tử về đất đai khi kết nối liên thông sẽ chính xác hơn nằm trong hồ sơ giấy.

Về phân cấp, phân quyền, cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát để bảo đảm thẩm quyền được giao phù hợp với năng lực thực thi, đặc biệt ở cấp xã, đi kèm cơ chế giám sát, hỗ trợ và hướng dẫn.

Theo chương trình kỳ họp, Quốc hội sẽ xem xét thông qua dự án Luật Đất đai sửa đổi ngay tại kỳ họp này.

Xem thêm: