Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã chia sẻ một hình ảnh của Thủ tướng Ý Giorgia Meloni trong một bài đăng ngày 5 tháng 7 trên mạng xã hội ‘Truth Social’, với chú thích “cần một lệnh cấm tiếp xúc”, đã gây ra các phản ứng từ giới chức Ý.

Tổng thống đắc cử Donald Trump gặp Thủ tướng Ý Giorgia Meloni tại dinh thự Mar-a-Lago, Palm Peach, Florida vào ngày 4 tháng 1 năm 2025. (Ảnh: tài khoản X của Benny Johnson)

Hình ảnh dường như cho thấy bà Meloni đang nhìn về phía ông Trump trong một sự kiện công chúng trước đây. Ông Trump không cung cấp thêm bối cảnh nào ngoài dòng chú thích cho bài đăng, hành động này diễn ra sau nhiều tuần trao đổi căng thẳng giữa hai nhà lãnh đạo.

Những câu hỏi về mối quan hệ của họ, vốn thường được xem là ấm áp và thân thiện, đã được đặt ra sau hội nghị thượng đỉnh G7 hồi tháng Sáu. Ông Trump nói rằng bà Meloni đã “năn nỉ” ông chụp ảnh cùng trong cuộc gặp gỡ đó. Thủ tướng Ý đã bác bỏ lời kể của ông Trump và cho biết bà “kinh ngạc” trước những phát ngôn này.

Bài đăng mới nhất này diễn ra trước Hội nghị Thượng đỉnh NATO lần thứ 36 tại Ankara, dự kiến vào ngày 7–8 tháng 7, nơi Hoa Kỳ, Ý và các quốc gia công nghiệp phát triển hàng đầu khác, dự kiến sẽ thảo luận về việc đầu tư quốc phòng nhiều  hơn, mở rộng sản xuất quân sự và tiếp tục hỗ trợ cho Ukraine.

Các quan chức Ý đã đưa ra nhận xét về những bình luận của ông Trump xoay quanh cuộc họp G7 và bài đăng mới nhất về bà Meloni trên mạng xã hội Truth Social.

Ngoại trưởng Ý Antonio Tajani thông báo vào ngày 19 tháng 6 rằng ông sẽ hủy chuyến thăm dự kiến tới Washington vì những lời nhận xét của ông Trump về G7. Trong một bài đăng trên mạng xã hội X xuất bản cùng ngày, ông Tajani nói rằng những bình luận của ông Trump là không thể chấp nhận được, nhưng đã cố gắng trấn an công chúng vào ngày 22 tháng 6 rằng các liên lạc ngoại giao với Washington không hề bị gián đoạn.

Phát biểu với kênh Sky TV của Ý, Bộ trưởng quốc phòng Ý Crosetto cho hay ông không có ý định phản ứng công khai đối với bức ảnh vì việc duy trì quan hệ với Washington vẫn quan trọng hơn những bất đồng cá nhân.

“Điều cơ bản là duy trì mối quan hệ với một đồng minh chủ chốt như Mỹ”, ông Crosetto tuyên bố. “Người ta có thể đến rồi đi, nhưng các mối quan hệ thì vẫn ở lại”.

Bất chấp những khác biệt về chính trị với bà Meloni, nhà lãnh đạo phe đối lập Ý Carlo Calenda của đảng Azione đã bày tỏ “sự đoàn kết trọn vẹn” với bà Meloni trong một bài đăng ngày 6 tháng 7 trên X, và chỉ trích ông Trump vì bài đăng của ông.

Hội nghị thượng đỉnh NATO

Các nhà lãnh đạo NATO dự kiến sẽ dành phần lớn thời gian để thảo luận về cách củng cố liên minh khi cuộc chiến của Nga ở Ukraine vẫn tiếp diễn và các thành viên phải đối mặt với áp lực phải đầu tư nhiều hơn vào quốc phòng của chính họ.

Bà Meloni tuyên bố vào tháng 6 rằng Ý có kế hoạch chi 2,8% tổng sản phẩm quốc nội cho quốc phòng và an ninh trong năm 2026. Sự gia tăng này sẽ nâng mức chi tiêu lên 0,71 điểm phần trăm so với năm trước, phản ánh nỗ lực của Ý nhằm tiến gần hơn đến các mục tiêu dài hạn của NATO.

Cam kết này diễn ra sau một thỏa thuận được các đồng minh NATO đạt được vào năm ngoái nhằm nâng chi tiêu quốc phòng lên mức 5% tổng sản phẩm quốc nội vào năm 2035.

Ông Trump đã liên tục thúc giục các thành viên NATO đóng góp nhiều hơn cho quốc phòng của chính họ, biến việc chia sẻ gánh nặng thành một phần trung tâm trong cách tiếp cận của ông đối với liên minh trong cả nhiệm kỳ đầu tiên lẫn nhiệm kỳ hiện tại.

Bà Meloni cũng lập luận rằng quốc phòng không nên chỉ được đo lường bằng số tiền mà các chính phủ chi ra.

Phát biểu vào tháng 6, bà Meloni cho rằng cuộc chiến giữa Ukraine và Nga đã cho thấy chiến tranh hiện đại ngày càng phụ thuộc vào công nghệ, sự đổi mới và năng lực của máy bay không người lái (drone) thay vì các thước đo truyền thống về sức mạnh quân sự.

Bà gợi ý rằng NATO nên đánh giá mức độ sẵn sàng quân sự bằng một phạm vi các yếu tố rộng hơn thay vì chỉ tập trung vào các mục tiêu chi tiêu.

Hợp tác bất chấp căng thẳng

Hội nghị thượng đỉnh diễn ra khi các câu hỏi vẫn tiếp tục đặt ra về hướng đi tương lai của NATO và vai trò của Hoa Kỳ trong liên minh.

Các quan chức Hoa Kỳ gần đây tuyên bố một số đồng minh châu Âu đã chưa làm đủ để chia sẻ gánh nặng quốc phòng, đặc biệt là trong cuộc chiến với Iran hồi đầu năm nay. Những lo ngại đó đã thúc đẩy một cuộc tranh luận mới trong chính quyền Trump về cấu trúc và trách nhiệm dài hạn của NATO.

Ngày 4 tháng 5, Tổng thư ký NATO Mark Rutte cho biết các thành viên liên minh đã “nhận được thông điệp” từ ông Trump về các thỏa thuận điều chỉnh quyền tiếp cận của Mỹ đối với các căn cứ quân sự trên khắp châu Âu.

Trong một cuộc phỏng vấn với Fox News vào ngày 23 tháng 6, ông Rutte cho biết khoảng 500 máy bay của Mỹ đã cất cánh từ các căn cứ của Mỹ ở Ý để hỗ trợ cho “Chiến dịch Cơn thịnh nộ Sử thi.”

Tuyên bố này ngay lập tức vấp phải sự chỉ trích vì chính phủ của bà Meloni đã liên tục khẳng định rằng Ý không cho phép lãnh thổ của mình được sử dụng cho các hành động quân sự trực tiếp chống lại Iran.

Bộ Quốc phòng Ý đã phản hồi bằng một tuyên bố chi tiết vào ngày 24 tháng 6, nói rằng chính phủ Ý đã hành động hoàn toàn trong phạm vi hiến pháp của đất nước, các hiệp ước quốc tế và sự hướng dẫn của nghị viện.

Bộ này cho biết chỉ có hỗ trợ kỹ thuật và hậu cần được phê duyệt theo các thỏa thuận hiện có, đồng thời nhấn mạnh rằng không có sự cho phép nào được đưa ra cho các hoạt động chiến đấu.

Bộ quốc phòng Ý cũng thách thức mô tả của ông Rutte về các sự kiện, nói rằng những nhận xét của ông đã tạo ra “một thông điệp hoàn toàn sai lệch” khi gây nhầm lẫn giữa các loại chuyến bay được cấp phép khác nhau. Bộ tuyên bố rằng “một cuộc kiểm tra đơn giản tại nguồn, là đã đủ để có được sự hình dung xác thực về những gì đã xảy ra.”

Bất chấp cuộc tranh chấp công khai giữa ông Trump và bà Meloni, các quan chức của cả hai bên đều nhấn mạnh rằng sự hợp tác giữa Ý và Hoa Kỳ vẫn được giữ vững. Giới chức Ý xác nhận vào tháng Sáu rằng các công việc vẫn tiếp tục được triển khai trong các dự án chung liên quan đến công nghệ tiên tiến, trí tuệ nhân tạo và khoáng sản quan trọng.

Sự hợp tác này là một phần của các nỗ lực rộng lớn hơn nhằm củng cố chuỗi cung ứng và mở rộng quan hệ đối tác công nghiệp giữa hai nước.

Theo The Epoch Times

Phạm Duy biên dịch