Tổng Liên đoàn Lao động Pháp nói có 1,6 triệu người biểu tình, tháp Eiffel đóng cửa

Hôm thứ Năm (5/11), các công đoàn cùng tổ chức học sinh, sinh viên Pháp phát động cuộc tổng đình công trên toàn quốc, yêu cầu giải quyết vấn đề lạm phát và cải thiện tiền lương. Tháp Eiffel phải đóng cửa, trong khi Tổng Liên đoàn Lao động Pháp (CGT) cho biết có 1,6 triệu người tham gia đình công.

Cuộc đình công diễn ra ở nhiều ngành nghề, đi kèm các cuộc tuần hành. Yêu sách của người biểu tình xoay quanh lạm phát, tiền lương, sức mua, dịch vụ công và điều kiện giáo dục. Phần lớn các đoàn tuần hành diễn ra trong trật tự, dù vẫn xảy ra một số vụ xô xát giữa cảnh sát và người biểu tình cùng các vụ phá hoại lẻ tẻ.

Tháp Eiffel, biểu tượng nổi tiếng của Paris, tạm ngừng đón khách trong ngày thứ Năm, theo Reuters và nhiều hãng truyền thông khác. Trang web chính thức của tháp đã nhắc khách mua vé điện tử theo dõi email để được hướng dẫn hoàn vé hay các bước tiếp theo.

Bộ Nội vụ Pháp dự kiến khoảng 500.000 đến 700.000 người xuống đường trên cả nước, riêng thủ đô Paris từ 40.000 đến 80.000 người. Còn Tổng Liên đoàn Lao động Pháp (CGT), một trong các bên phát động, cho biết số người tham gia trên toàn quốc lên tới 1,6 triệu.

Nhiều nhóm cùng tham gia đợt phản đối lần này. Trong tuyên bố chung, các công đoàn viết: “Xăng dầu, thực phẩm, tiền thuê nhà, khí đốt, điện… mọi thứ đều tăng, trừ tiền lương và lương hưu”.

Đình công nhanh chóng ảnh hưởng đến hạ tầng và dịch vụ công. Sản lượng điện hạt nhân bị cắt giảm ngay từ đầu cuộc đình công. Khoảng một phần ba số trường trung học không thể hoạt động bình thường vì giáo viên đình công hoặc học sinh phong tỏa. Một số tuyến đường sắt và giao thông công cộng bị chậm hoặc hủy chuyến, nhưng mạng lưới giao thông nhìn chung không bị tê liệt trên diện rộng.

Xung đột và an ninh tại hiện trường

Cuộc tổng đình công không phải sự kiện riêng lẻ, mà là đỉnh điểm mới của làn sóng phản đối toàn quốc đã kéo dài nhiều tuần. Phong trào do học sinh trung học khởi xướng từ giữa tháng 9, để phản đối tình trạng thiếu nguồn lực giáo dục, cơ sở trường lớp xuống cấp và thiếu giáo viên. Sau đó, sự bất mãn nhanh chóng lan ra ngoài trường học, mở rộng và leo thang thành cuộc đấu tranh chống chính sách thắt lưng buộc bụng, có cả công đoàn và nhiều nhóm xã hội tham gia.

Trước quy mô lớn của cuộc biểu tình và nguy cơ bạo loạn, nhà chức trách Pháp nâng mức báo động an ninh lên cao nhất. Bộ Nội vụ triển khai 70.000 cảnh sát và hiến binh trên cả nước, cùng xe bọc thép, máy bay không người lái và trực thăng để giữ trật tự.

Tại Paris, đoàn tuần hành lúc đầu diễn ra trong không khí ôn hòa, vui vẻ, có xe hoa và ban nhạc chơi bài “La Marseillaise”, khác hẳn cảnh cướp phá và bạo loạn nghiêm trọng hôm 17/10. Tuy nhiên, hai giờ sau khi tuần hành bắt đầu, một số người che mặt đã đập phá. Cảnh sát bắn hơi cay để giải tán và cô lập nhóm này. Trước khi cuộc tuần hành kết thúc, còn xảy ra vài đám cháy nhỏ, đều đã được dập tắt.

Ở Lyon, những người biểu tình mặc đồ đen, che mặt hô khẩu hiệu chống cảnh sát. Cảnh sát chống bạo động bắn hơi cay và xông lên trấn áp. Bộ Nội vụ cho biết bạo lực tại đây đã được kiểm soát.

Tại khu vực Toulouse, những người biểu tình mặc đồ đen ném pháo hoa vào một trường trung học, gây cháy và buộc toàn bộ giáo viên, học sinh phải sơ tán khẩn cấp. Bộ trưởng Giáo dục Quốc gia Pháp lên án hành vi này là “một vụ bê bối hoàn toàn”.

Còn ở Rennes, người biểu tình tìm cách chặn đường và ném bi sắt vào cảnh sát.

Người tham gia lên tiếng và tác động chính trị

Alice Martinovic, sinh viên 18 tuổi, nói với Reuters rằng thanh niên và sinh viên đang sát cánh cùng người lao động, với mong muốn các ứng viên tranh cử lắng nghe tiếng nói của giới trẻ.

Mehdi Dumontroty, lính cứu hỏa 45 tuổi, cho rằng tiền lương tụt xa so với lạm phát. Những vụ cháy rừng do đợt nắng nóng cực đoan mùa hè vừa qua cho thấy dịch vụ công đang rất cần thêm nguồn lực, ông nói thêm.

“Chính phủ tìm cách ngăn chặn các cuộc biểu tình, nhưng quy mô lần này lớn hơn bao giờ hết,” Tổng Thư ký CGT Sophie Binet nhấn mạnh.

Làn sóng bất ổn diễn ra 5 tháng trước cuộc bầu cử tổng thống, vào giai đoạn chuyển giao nhạy cảm về chính trị. Tổng thống Emmanuel Macron không thể tái tranh cử, và cuộc bầu cử vào mùa xuân năm sau (tháng 4) có thể đi đến vòng hai giữa ứng viên cánh hữu Marine Le Pen và ứng viên cánh tả Jean-Luc Mélenchon.

Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu đã lên lịch gặp đại diện công đoàn và giới chủ doanh nghiệp vào thứ Hai (9/11) để đối thoại về giá cả và tiền lương.

Xem thêm

Pháp đình công toàn quốc: CGT nói hơn 250.000 người tuần hành ở 73 thành phố

CGT nói hơn 250.000 người xuống đường ở 73 thành phố Pháp tính đến 13h, Bộ Nội vụ đếm được 270.000 người vào giữa ngày, chưa tính Paris.