C06 Bộ Công an đề xuất lập Hồ sơ số công dân, cập nhật suốt đời

Sơn Nguyên (t/h)
•
Thứ Sáu, 06/11/2026

Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06) Bộ Công an đề xuất lập Hồ sơ số công dân liên kết có kiểm soát dữ liệu của các ngành. Thông tin được cập nhật suốt đời, ngay khi dữ liệu gốc thay đổi.

Ông Nguyễn Thanh Ngọc, Thứ trưởng Bộ Tư pháp (đứng) tại hội thảo ngày 5/11. (Ảnh: hungyen.gov.vn)

Sở Tư pháp tỉnh Hưng Yên vừa phối hợp với Báo Pháp luật Việt Nam tổ chức Hội thảo “Đề xuất quy trình liên thông hai thủ tục hành chính: “Chứng sinh – khai sinh” và xây dựng hồ sơ số công dân” tại Hưng Yên, ngày 5/11, TTXVN đưa tin.

Hội thảo nhằm đánh giá cơ sở khoa học, pháp lý và thực tiễn của sáng kiến liên thông chứng sinh – khai sinh, tự động hóa dữ liệu từ gốc và đặt nền móng quản lý dữ liệu công dân xuyên suốt vòng đời.

Cổng thông tin Bộ Tư pháp cho hay trọng tâm của sáng kiến là kết nối dữ liệu giấy chứng sinh điện tử từ các cơ sở y tế với hệ thống đăng ký khai sinh, giúp cơ quan có thẩm quyền chủ động tiếp nhận, kiểm tra và xử lý thông tin.

Ngoài giúp rút ngắn quy trình đăng ký khai sinh, dữ liệu kết nối còn đặt nền móng hình thành Hồ sơ số công dân.

“Trên cơ sở dữ liệu hộ tịch, định danh và các giấy tờ điện tử được xác lập hợp pháp, thông tin của mỗi công dân có thể được cập nhật, lựa chọn, trích xuất và tái sử dụng khi thực hiện các thủ tục hành chính, giao dịch dân sự theo quy định” – bản tin trên Cổng thông tin Bộ Tư pháp cho hay.

Lập Hồ sơ số công dân cập nhật suối đời

Đại diện Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an, cho biết số định danh cá nhân được xác lập duy nhất cho mỗi công dân Việt Nam, là cơ sở liên kết thông tin giữa các hệ thống dữ liệu hộ tịch, cư trú, bảo hiểm, y tế, giáo dục và lao động. Số định danh được cấp cho trẻ ngay từ khi đăng ký khai sinh, tạo nền tảng quản lý thông tin thống nhất trong suốt quá trình phát triển, báo Dân Trí đưa tin.

C06 đề xuất xây dựng hồ sơ số công dân theo hướng liên kết dữ liệu có kiểm soát, thay vì tập trung, sao chép toàn bộ thông tin của các ngành vào một kho dữ liệu mới. Theo đó, dữ liệu hộ tịch, cư trú, bảo hiểm, y tế và giáo dục tiếp tục được quản lý tại hệ thống chuyên ngành tương ứng; các cơ quan chỉ khai thác thông tin cần thiết theo đúng thẩm quyền và mục đích.

C06 lưu ý hồ sơ số phải được cập nhật trong suốt cuộc đời công dân. Khi dữ liệu gốc thay đổi, các hệ thống có quyền khai thác cần nhận biết, đối chiếu và cập nhật theo, kèm ghi lại nguồn thông tin, thời điểm và cơ quan thực hiện việc điều chỉnh.

Cơ quan này kiến nghị thống nhất một mô hình hồ sơ số công dân, nâng chất lượng dữ liệu ngay từ khâu đăng ký khai sinh, phân rõ trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan và thêm những tiện ích thiết thực trên VNeID. Việc triển khai nên thực hiện theo lộ trình, trước mắt ưu tiên liên kết dữ liệu khai sinh, định danh, cư trú và bảo hiểm.

Kiểm soát quyền truy cập, nhất là với dữ liệu trẻ em

Theo C06, việc kết nối dữ liệu không đồng nghĩa với chuyển giao toàn bộ thẩm quyền quản lý cho một cơ quan. Đơn vị nào tạo lập, quản lý dữ liệu chuyên ngành cũng phải chịu trách nhiệm về tính chính xác, tính pháp lý và việc cập nhật thông tin thuộc phạm vi quản lý.

Cần kiểm soát quyền truy cập, ghi lại lịch sử khai thác, có cơ chế phát hiện bất thường và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Đối với dữ liệu trẻ em, việc khai thác phải gắn với quyền của cha, mẹ hoặc người đại diện hợp pháp. Các cơ quan không được mặc nhiên truy cập toàn bộ thông tin riêng tư của trẻ chỉ vì xác định quan hệ gia đình.

Bản tin trên báo Pháp luật Việt Nam cho biết Sở Tư pháp Hưng Yên là một trong những sở tư pháp đầu tiên trên cả nước nghiên cứu liên thông “chứng sinh – khai sinh” và xây dựng Hồ sơ số công dân, đã triển khai thí điểm tại tỉnh này.

Hiện tỉnh Hưng Yên đang tập trung tích hợp các trường thông tin từ chứng sinh cho đến khai sinh trong thời gian rất ngắn. Quy trình triển khai Hồ sơ số công dân cũng đang được triển khai đồng bộ trên địa bàn tỉnh. Ngoài ra, Hồ sơ công dân cũng đang được triển khai, tích hợp trên hệ thống VNeID.

Người dân vẫn phải nộp bản giấy để “tải” lên hệ thống

Đại diện UBND xã Nghĩa Trụ cho biết tại xã này, 100% hồ sơ đăng ký khai sinh đã được giải quyết đúng và trước hạn từ ngày 1/7/2025 đến thời điểm báo cáo; tỷ lệ hồ sơ tiếp nhận trực tuyến đạt trên 85%.

Tuy nhiên, trên thực tế, người dân vẫn phải nộp bản giấy hoặc tự chụp, quét để tải lên hệ thống. Việc chuyển dữ liệu giấy chứng sinh điện tử từ cơ sở y tế đến hệ thống hộ tịch được chưa có quy trình tự động, thống nhất.

Mỗi ngày xã tiếp nhận bình quân 150-250 lượt yêu cầu chứng thực, trong khi chỉ khoảng 12% người dân chọn chứng thực bản sao điện tử từ bản chính. Đại diện xã cho biết cần bảo đảm người dân có thể sử dụng giấy tờ điện tử hợp lệ thay cho bản sao giấy khi đủ điều kiện, theo Dân Trí.

Thứ trưởng Bộ Tư pháp: Chỉ liên thông tự động với hồ sơ có thông tin cha mẹ chuẩn xác

Theo TTXVN, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Ngọc lưu ý Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư do Bộ Công an quản lý, khai thác qua ứng dụng VNeID, đã tích hợp tương đối đầy đủ thông tin nhân thân, cư trú và dữ liệu chuyên ngành. Vì vậy, ông đề nghị cân nhắc thuật ngữ “Hồ sơ số công dân” cho phù hợp thông lệ quốc tế, bảo đảm quyền riêng tư, và tập trung bổ sung các trường thông tin còn thiếu trên nền tảng VNeID sẵn có theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống”.

Với việc liên thông chứng sinh – khai sinh, ông Ngọc nói điều kiện tiên quyết là Bộ Y tế phải hoàn thiện hạ tầng kết nối đồng bộ tại 100% cơ sở y tế trong cả nước để liên thông liên tỉnh. Vì giấy khai sinh là giấy tờ gốc xác định nhân thân cả đời, việc liên thông tự động chỉ áp dụng ngay với hồ sơ đủ điều kiện, có thông tin cha mẹ chuẩn xác. Các trường hợp phức tạp vẫn phải xác minh theo quy trình thông thường để tránh chỉnh sửa hộ tịch về sau.

Xem thêm: