TP.HCM lấy ý kiến hoàn thiện quy hoạch tầm nhìn 100 năm

Các chuyên gia cho rằng Quy hoạch tổng thể TP.HCM tầm nhìn 100 năm cần gắn phát triển đô thị với hệ thống giao thông đa phương thức, không gian xanh, nguồn nước, khả năng huy động vốn và yêu cầu thích ứng với biến đổi khí hậu. 

Ngày 18/8, Ủy ban MTTQ Việt Nam TP.HCM tổ chức Hội nghị phản biện xã hội đối với Dự thảo Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025-2030, tầm nhìn 100 năm.

Các đại biểu thống nhất về sự cần thiết của việc xây dựng quy hoạch mới, nhằm định hướng phát triển không gian, kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng-an ninh và nâng cao vai trò của TP.HCM trong Vùng Đông Nam Bộ, Việt Nam và khu vực.

Dự thảo được xây dựng theo hướng tích hợp không gian, hạ tầng và kinh tế-xã hội sau sáp nhập, hướng tới chuyển đổi từ mô hình đô thị đơn tâm sang siêu đô thị đa cực, đa trung tâm.

Cần hệ thống hạ tầng kết nối đa phương thức

Tiến sĩ khoa học, Kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn cho rằng quy hoạch cần chú trọng khả năng kết nối giữa các khu vực, phù hợp với đặc điểm của một siêu đô thị đa cực, đa trung tâm.

Theo ông, TP.HCM cần một hệ thống hạ tầng đa phương thức, kết nối đường bộ, cao tốc, đường sắt, đường sắt cao tốc, đường thủy và hàng không.

Việc phân vùng kinh tế-xã hội đô thị cũng cần gắn với mục tiêu tăng trưởng và khả năng phát triển của từng khu vực.

Bên cạnh hạ tầng, ông đề nghị quy hoạch phải kết hợp giữa phát triển và bảo tồn thiên nhiên, không gian xanh, mặt nước. Trong đó, cần nghiên cứu tăng cường liên kết không gian xanh và không gian công cộng ở hai bờ Đông-Tây sông Sài Gòn.

Ông cũng đề xuất nghiên cứu thiết kế khu vực không giới hạn chiều cao tại trung tâm kinh tế tài chính Thủ Thiêm.

Xác định rõ vai trò các trung tâm đô thị

Kiến trúc sư Lưu Hướng Dương, Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TP.HCM, đề nghị xác lập hệ thống trung tâm đa cấp phù hợp với cấu trúc đô thị.

Theo ông, đây cần trở thành một tiêu chí quan trọng trong thiết kế không gian và tổ chức đô thị của thành phố.

Đối với mô hình phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng, mỗi khu vực TOD cần có định hướng cụ thể để khai thác hiệu quả nguồn lực đầu tư cho mạng lưới Metro.

Quy hoạch tổng thể cũng cần gắn kế hoạch phát triển với khả năng huy động nguồn lực, tránh đầu tư dàn trải và bảo đảm phát triển ổn định, bền vững.

Làm rõ nguồn lực và thứ tự ưu tiên đầu tư

Quan tâm đến nguồn lực phát triển, Tiến sĩ Trần Vân, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính-Ngân sách Quốc hội khóa XII, XIII, cho rằng quy hoạch cần chỉ rõ khoảng cách giữa nhu cầu phát triển và khả năng huy động nguồn lực hiện nay.

Theo đó, cần xác định cụ thể nguồn lực và cơ chế để bù đắp phần thiếu hụt.

Quy hoạch cũng cần sắp xếp thứ tự ưu tiên đối với các công trình, dự án trong từng giai đoạn, qua đó hạn chế hệ quả tài chính và nâng cao hiệu quả đầu tư.

Bà đề nghị bổ sung bộ chỉ tiêu giám sát công khai, được công bố định kỳ hằng năm về tiến độ thực hiện quy hoạch. Đây sẽ là cơ sở để MTTQ Việt Nam và người dân theo dõi, giám sát, phản biện quá trình triển khai.

Gắn quy hoạch với an ninh nguồn nước

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thị Thanh Phượng, Viện Công nghiệp Môi trường thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học-Kỹ thuật TP.HCM, đề nghị chú trọng quy hoạch tài nguyên theo hướng phát triển bền vững.

Trong đó, vấn đề an ninh nguồn nước cần được xem xét trong tổng thể quy hoạch.

Bà đề xuất xây dựng bản đồ sức chứa tài nguyên nước, bao quát các nguồn nước, hệ thống cấp nước, quá trình vận chuyển và sử dụng nước.

Cùng với đó là quy hoạch bảo vệ nguồn nước mặt, nước ngầm và các giải pháp phục hồi nguồn nước.

Đề xuất đưa hội nhập quốc tế thành một trục phát triển

Từ góc độ đối ngoại và hội nhập, bà Hà Thanh, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức hữu nghị TP.HCM, đề nghị xem xét đưa đối ngoại và hội nhập quốc tế trở thành một trục phát triển trong quy hoạch tổng thể.

Theo đề xuất, yếu tố quốc tế cần được thể hiện trong mô hình “5 cực động lực – 5 hệ liên kết chiến lược – 10 vùng quản trị phát triển”, với cực lõi trung tâm quốc tế là nơi thực hiện chức năng đối ngoại, hội nhập quốc tế và xây dựng hình ảnh quốc tế của TP.HCM.

Bà cũng đề nghị lồng ghép công tác người Việt Nam ở nước ngoài vào chiến lược, quy hoạch và kế hoạch phát triển của thành phố theo tinh thần Nghị quyết 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị.

Theo đó, cần chuyển từ cách tiếp cận hội nhập để tiếp nhận sang chủ động đóng góp, định hình; đồng thời xây dựng cơ chế để nguồn lực người Việt Nam ở nước ngoài tham gia trực tiếp vào quá trình phát triển thành phố.

Tiếp tục hoàn thiện dự thảo quy hoạch

Tại hội nghị, các nhà khoa học và chuyên gia còn góp ý về phân kỳ phát triển, xây dựng TP.HCM trở thành trung tâm dịch vụ pháp lý hàng đầu khu vực, phát triển du lịch xanh, bảo vệ môi trường và xây dựng các kịch bản ứng phó rủi ro.

Các ý kiến cũng đề cập đến mô hình tăng trưởng kinh tế và những yêu cầu đặt ra trong quá trình tổ chức không gian phát triển của thành phố.

Các nội dung góp ý sẽ là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện Dự thảo Quy hoạch tổng thể TP.HCM thời kỳ 2025-2030, tầm nhìn 100 năm.