Vì sao mùa hè 2026 ở Hà Nội xuất hiện nắng nóng bất thường?

Minh Long
•
Thứ Ba, 26/05/2026

Theo chuyên gia khí tượng, El Nino kết hợp với biến đổi khí hậu toàn cầu là nguyên nhân khiến mùa hè năm nay tại Hà Nội và miền Bắc xuất hiện nhiều đợt nắng nóng bất thường và kéo dài.

Ngày 25/5, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cho biết Hà Nội và nhiều địa phương miền Bắc tiếp tục ghi nhận nắng nóng gay gắt với nền nhiệt gần 40 độ C.

Theo ghi nhận lúc 13h, trạm khí tượng Láng (Hà Nội) đo được mức nhiệt 39,7 độ C, trong khi Vĩnh Yên (Phú Thọ) đạt 39,5 độ C và Bắc Ninh ở mức 39,3 độ C. Nhiều địa phương miền Trung như Đô Lương (Nghệ An) và Hương Khê (Hà Tĩnh) cũng ghi nhận nhiệt độ vượt 39 độ C.

Cơ quan khí tượng dự báo đợt nóng hiện nay còn kéo dài trong những ngày tới, nhiều nơi tại Bắc Bộ và miền Trung có thể xuất hiện nhiệt độ trên 40 độ C.

Trong bối cảnh này, hàng loạt tổ chức khí tượng quốc tế đồng loạt cảnh báo hiện tượng El Nino đang quay trở lại và có thể khiến mùa hè năm 2026 trở nên nóng hơn bình thường trên phạm vi toàn cầu.

Theo Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực trung tâm và phía đông xích đạo Thái Bình Dương đang tăng nhanh, kèm theo lượng nước ấm dưới bề mặt tích tụ mạnh hơn bình thường, đây được xem là dấu hiệu hình thành El Nino.

Các mô hình khí hậu hiện dự báo El Nino có thể xuất hiện từ giai đoạn tháng 5-7/2026 và tiếp tục mạnh lên trong nửa cuối năm. Cơ quan Khí tượng Nhật Bản đánh giá xác suất El Nino hình thành trong mùa hè Bắc bán cầu khoảng 70%, trong khi Trung tâm Dự báo Khí hậu Mỹ đưa ra xác suất khoảng 61%.

Theo CNN, El Nino là hiện tượng nhiệt độ bề mặt đại dương nóng lên bất thường tại khu vực trung tâm và phía đông xích đạo Thái Bình Dương, làm thay đổi hoàn lưu khí quyển và tác động đến thời tiết toàn cầu.

Các chuyên gia khí tượng cho biết El Nino không trực tiếp tạo ra từng đợt nắng nóng cụ thể nhưng làm tăng khả năng xuất hiện các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng kéo dài, hạn hán và cháy rừng.

WMO cho rằng năm 2024 từng trở thành năm nóng nhất lịch sử do tác động kết hợp giữa El Nino mạnh giai đoạn 2023-2024 và biến đổi khí hậu do con người gây ra. Điều này khiến nhiều nhà khoa học lo ngại năm 2026 có thể tiếp tục ghi nhận các kỷ lục nhiệt độ mới nếu El Nino mạnh lên như dự báo.

Một số mô hình khí hậu thậm chí cho thấy đợt El Nino sắp tới có thể đạt cường độ tương đương hoặc vượt các giai đoạn cực mạnh từng xuất hiện vào các năm 1982-1983, 1997-1998 và 2015-2016.

Ông Chris Hyde, chuyên gia khí tượng thuộc công ty Meteomatics của Thụy Sĩ, nhận định Australia, Đông Nam Á và Ấn Độ có khả năng ghi nhận nhiệt độ cao hơn trung bình trong khi lượng mưa giảm xuống dưới mức nhiều năm.

Tại Việt Nam, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia dự báo trong các ngày 26-27/5, khu vực đồng bằng Bắc Bộ, Phú Thọ và từ Thanh Hóa đến Huế tiếp tục có nắng nóng gay gắt và đặc biệt gay gắt với nhiệt độ phổ biến 38-40 độ C, có nơi trên 40 độ C. Độ ẩm thấp chỉ khoảng 40-45% khiến cảm giác oi bức càng trở nên khắc nghiệt hơn.

Ngoài yếu tố El Nino, các nhà khoa học cho rằng biến đổi khí hậu toàn cầu là nguyên nhân quan trọng khiến tác động của các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng mạnh hơn.

WMO cho biết dù chưa có bằng chứng cho thấy biến đổi khí hậu làm tăng tần suất El Nino, nhưng khí hậu ấm lên đang khiến các tác động của hiện tượng này trở nên nghiêm trọng hơn do đại dương và khí quyển chứa nhiều năng lượng và hơi ẩm hơn trước.

Các chuyên gia cảnh báo nắng nóng kéo dài không chỉ gây ảnh hưởng tới sức khỏe người dân mà còn tạo áp lực lớn lên hệ thống điện, làm gia tăng nguy cơ cháy nổ và cháy rừng tại nhiều khu vực.