Vụ máy bay đâm tòa nhà cao nhất Bắc Kinh: Học giả tiết lộ góc khuất chính trị

Đường Binh, Lạc Á
•
Thứ Ba, 30/06/2026

Vụ máy bay cỡ nhỏ đâm vào tòa nhà CITIC (China Zun) – tòa nhà cao nhất Bắc Kinh – mới đây đang phủ đầy nghi vấn. Học giả, luật gia sống tại Úc Viên Hồng Băng tiết lộ rằng vụ việc liên quan đến nhiều góc khuất chính trị và có liên hệ với cuộc đấu đá quyền lực trong nội bộ cấp cao của ĐCSTQ.

Ngày 26/6, một máy bay cỡ nhỏ đã đâm vào tòa nhà CITIC (còn gọi là China Zun) ở Bắc Kinh, khiến nhiều mảnh vỡ văng xuống khu trung tâm thương mại Guomao (CBD). (Nguồn ảnh: MXH)

Ngày 26/6, một máy bay cỡ nhỏ đã đâm vào tòa nhà CITIC (China Zun) – tòa nhà cao nhất Bắc Kinh. Hiện trường chỉ cách Trung Nam Hải, nơi làm việc của lãnh đạo cấp cao ĐCSTQ, vài km. Nhà chức trách cho biết vụ việc khiến 1 người thiệt mạng và 13 người bị thương, nhưng không nêu nguyên nhân tai nạn cũng như không công bố danh tính người điều khiển máy bay.

Cho đến nay, ngoài thông báo ngắn gọn từ phía chính quyền, các cuộc thảo luận về vụ việc trên mạng Internet Trung Quốc vẫn bị kiểm duyệt. Nhiều suy đoán cho rằng đây rất có thể là một vụ đâm máy bay có chủ ý.

Ngày 29/6, ông Viên Hồng Băng – học giả luật học sống tại Úc, có quan hệ với các nhân vật trong nội bộ thể chế ĐCSTQ – nói với Epoch Times rằng, vụ máy bay cỡ nhỏ đâm vào tòa nhà China Zun ở Bắc Kinh phản ánh cuộc khủng hoảng chính trị chưa từng có mà ông Tập Cận Bình đang phải đối mặt.

Có liên quan đến cuộc đấu đá giữa ông Tập Cận Bình và ông Vương Kỳ Sơn?

Ông Viên Hồng Băng cho biết, trước hết vụ việc liên quan đến Tập đoàn CITIC. Ông nói, bản thân CITIC là tập đoàn tài chính khổng lồ kết hợp giữa quan chức và doanh nghiệp, được ông Đặng Tiểu Bình chỉ đạo ông Vinh Nghị Nhân và ông Vương Chấn thành lập.

“Trên thực tế, đây là tập đoàn tài chính lớn thứ hai ngoài Ngân hàng Trung ương Trung Quốc, do các gia tộc quyền quý thuộc phe ‘Thái tử đảng’ của ĐCSTQ kiểm soát.”

Theo thông tin công khai, tiền thân của Tập đoàn CITIC là Công ty Tín thác và Đầu tư Quốc tế Trung Quốc, được ông Đặng Tiểu Bình phê chuẩn thành lập do ông Vinh Nghị Nhân sáng lập. Tháng 1/1990, CITIC mua lại Pacific Development và đổi tên thành CITIC Pacific. Năm 2002, doanh nghiệp đổi tên thành Tập đoàn CITIC Trung Quốc, trở thành tổ chức đầu tư được Nhà nước ủy quyền. Năm 2011, tập đoàn được cải tổ thành doanh nghiệp 100% vốn nhà nước.

Trong thời gian dài, CITIC luôn được xem là nơi tập trung của phe “Thái tử đảng”. Ông Vương Quân, con trai Vương Chấn, gia nhập CITIC từ sớm rồi kế nhiệm vị trí lãnh đạo, giữ chức Chủ tịch tập đoàn từ năm 1995 đến 2006 trước khi rút lui. Năm 2009, nhân vật huyền thoại của “gia tộc họ Vinh” là Vinh Trí Kiện – Chủ tịch Hội đồng quản trị CITIC Pacific – cùng Tổng Giám đốc Phạm Hồng Linh đồng loạt từ chức.

Ông Vương Kỳ Sơn từng giữ chức Chủ tịch Ngân hàng Xây dựng Trung Quốc dưới thời cựu Thủ tướng Chu Dung Cơ, sau đó làm Phó Thủ tướng phụ trách tài chính, xây dựng mạng lưới quan hệ rất lớn trong lĩnh vực tài chính và kinh tế của ĐCSTQ. Khi ảnh hưởng của gia tộc Vinh Nghị Nhân và Vương Chấn trong giới tài chính dần suy giảm, ông Vương Kỳ Sơn trở thành nhân vật đứng sau hậu trường của ngành tài chính Trung Quốc.

Các thân tín của ông Vương Kỳ Sơn từng kiểm soát Tập đoàn CITIC. Chẳng hạn, Thường Chấn Minh – người thay Khổng Đan thuộc phe “Thái tử đảng” giữ chức Chủ tịch CITIC năm 2010 – là nhân sự do ông Vương Kỳ Sơn, khi đó là Phó Thủ tướng phụ trách tài chính, sắp xếp. Phó Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc khi ấy là Điền Quốc Lập cũng là thân tín của ông Vương.

Trong nhiệm kỳ đầu của ông Tập Cận Bình, ông Vương Kỳ Sơn giữ chức Bí thư Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương, sau đó chuyển sang làm Phó Chủ tịch nước. Những năm gần đây, các thân tín của ông Vương trong hệ thống tài chính lần lượt bị ông Tập thanh trừng. Người mới nhất là Chu Lượng – Phó Cục trưởng Tổng cục Quản lý Giám sát Tài chính Quốc gia, từng nhiều năm làm thư ký cho ông Vương Kỳ Sơn – bị điều tra vào tháng 3 năm nay.

Ông Viên Hồng Băng cho biết, sau khi bước vào nhiệm kỳ thứ ba, ông Tập quyết tâm giành lại quyền kiểm soát lĩnh vực tài chính. Từ năm 2024, Tập đoàn CITIC cũng bị đoàn thanh tra trung ương kiểm tra. Sau đó, thế lực của ông Vương Kỳ Sơn tại CITIC bị rà soát, mở rộng tới cả các cán bộ cấp khoa trở lên.

“Vụ máy bay cỡ nhỏ đâm vào tòa nhà CITIC đã xảy ra trong bối cảnh như vậy.”

Trước đó, trên mạng lan truyền thông tin cho rằng người điều khiển máy bay tên là Lưu Tuấn Hoa. Trùng hợp là một lãnh đạo cấp cao của Công ty Quản lý tài sản CITIC Bank Wealth Management cũng mang tên Lưu Tuấn Hoa. Báo Financial Times của Anh đưa tin rằng sau khi máy bay đâm vào tòa nhà cao nhất Bắc Kinh, cảnh sát đã khám xét một chiếc ô tô và xác nhận chủ xe tên là Lưu Tuấn Hoa.

Trên mạng cũng lan truyền một bức ảnh của một phụ nữ trung niên, được cho là Lưu Tuấn Hoa và cũng là người điều khiển máy bay trong vụ va chạm (đường dẫn). Tuy nhiên, những thông tin này hiện vẫn chưa thể xác minh.

Ông Viên Hồng Băng cho biết, trong giới quan chức ở Bắc Kinh hiện lan truyền thông tin rằng người gây ra vụ việc là một phụ nữ, từng là một trong những cán bộ cấp trung của Tập đoàn CITIC bị thanh trừng.

Ông nói, vì vậy vụ đâm vào tòa nhà CITIC hoàn toàn là một sự kiện mang tính chính trị. Đằng sau sự việc là sự phẫn nộ cực độ và ý chí “quyết tử” của toàn bộ hệ thống quan liêu ĐCSTQ trước cuộc thanh trừng khốc liệt do ông Tập Cận Bình tiến hành. Đây là một cuộc khủng hoảng chính trị rất lớn mà ông Tập đang phải đối mặt.

Chiều 27/6, China Securities Journal đăng bài phỏng vấn bà Lưu Tuấn Hoa, Tổng Giám đốc mảng đầu tư tài khoản chuyên biệt của CITIC Bank Wealth Management, cho thấy cuộc phỏng vấn được thực hiện vào ngày 27/6. Bài báo dường như nhằm bác bỏ tin đồn rằng phi công không phải là bà Lưu Tuấn Hoa của CITIC Bank Wealth Management, nhưng không đăng bất kỳ hình ảnh nào chứng minh bà trực tiếp trả lời phỏng vấn.

Trường dạy lái máy bay liên quan có nhiều bối cảnh của giới quyền quý, thuộc hệ thống quân – dân hợp nhất

Theo các thông tin từng được lan truyền trên mạng, chiếc máy bay đâm vào tòa nhà CITIC là máy bay thể thao hạng nhẹ SA60L “Aurora” do Trung Quốc sản xuất, thuộc Công ty Hàng không Dân dụng Dongshi Shuangyue (Bắc Kinh), mang số đăng ký B-12PP.

Khi xảy ra sự việc, một hội viên tên Lưu Tuấn Hoa đang thực hiện bài huấn luyện cất và hạ cánh cơ bản. Máy bay cất cánh từ sân bay Shifosi lúc 17 giờ 30 và dự kiến quay lại hạ cánh lúc 17 giờ 40. Tuy nhiên, khi nhập vào đường bay phía tây của đường băng số 18, máy bay không hạ cánh theo kế hoạch mà lệch khỏi vùng trời của sân bay, tiếp tục bay theo hướng 270 độ. Hệ thống giám sát ADS-B của sân bay ghi nhận tín hiệu máy bay biến mất khi bay đến khu vực gần Vành đai 5 phía Đông.

Công ty mẹ của Dongshi Shuangyue là Công ty Cổ phần Trường dạy lái xe Oriental Fashion – cơ sở đào tạo lái xe đầu tiên của Trung Quốc đại lục niêm yết trên sàn chứng khoán, có trụ sở tại quận Đại Hưng, Bắc Kinh.

Ông Viên Hồng Băng cho biết, để có thể mở một trường đào tạo lái máy bay như vậy ngay trong phạm vi thành phố Bắc Kinh thì nếu không có hậu thuẫn sâu rộng từ trung ương, chính quyền và quân đội, điều đó là không thể.

Dẫn lời người trong nội bộ thể chế, ông cho biết trường hàng không này có bối cảnh liên quan đến gia tộc của bà Bành Lệ Viện, đồng thời cũng có liên hệ với con trai của Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị Thái Kỳ.

Theo thông tin chính thức năm 2025, Thái Nhĩ Tân – con trai ông Thái Kỳ – đã giữ chức Phó Cục trưởng Cục Phát triển Kinh tế Tầm thấp thuộc Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia, cơ quan mới được thành lập cuối năm 2024, và từng đến tham quan doanh nghiệp trí tuệ nhân tạo tầm thấp Yunsheng Intelligence tại Bắc Kinh.

Theo tài liệu công khai, hàng không dân dụng tổng hợp là các hoạt động hàng không dân sự ngoài lĩnh vực quân sự, cảnh sát, chống buôn lậu hải quan và vận tải hàng không công cộng (như các chuyến bay thương mại chở khách).

Tuy nhiên, ông Viên Hồng Băng cho biết Trường dạy lái xe Oriental Fashion còn có bối cảnh từ Không quân.

“Không quân lấy danh nghĩa đào tạo nhân tài hàng không lưỡng dụng quân – dân thông qua trường này để phê chuẩn việc thành lập trường.”

Dẫn lời người trong nội bộ, ông cho biết trong báo cáo xin thành lập trường hàng không đã nêu rõ rằng, so với Mỹ, Trung Quốc còn khoảng cách rất lớn về số lượng phi công dân sự. Để ứng phó với khả năng xảy ra chiến tranh, Trung Quốc cần gấp rút xây dựng lực lượng phi công dự bị trong dân sự, tức là mô hình quân – dân cùng xây dựng. Vì vậy, trên thực tế, trường này là một đơn vị quân – dân kết hợp.

Trong nhiều thập kỷ qua, ĐCSTQ luôn công khai thúc đẩy hợp tác quân – dân. Từ năm 2015, ông Tập Cận Bình đã nâng chiến lược “quân dân dung hợp” lên thành chiến lược quốc gia với quy mô chưa từng có.

Theo dữ liệu của China Securities Journal, Trường dạy lái xe Oriental Fashion tích cực mở rộng sang lĩnh vực kinh tế tầm thấp và quân – dân dung hợp, bao gồm cả đào tạo lái xe chuyên dụng và phương tiện quân sự.

Ông Viên Hồng Băng cho biết, trên thực tế Công ty Hàng không Dongshi Shuangyue là một đơn vị bán quân sự, áp dụng chế độ quản lý nửa quân sự. Theo nguồn tin trong nội bộ thể chế, thân nhân của nhân viên thuộc Bộ Công an, Ủy ban An ninh Quốc gia, Bộ An ninh Quốc gia và các cơ quan liên quan của ĐCSTQ cũng làm việc tại trường hàng không này.

“Trên thực tế, đây là đơn vị tập trung rất nhiều thế lực quyền quý và quan liêu từ các cơ quan đảng, chính quyền và quân đội. Về cơ bản chỉ những người hoặc giàu có hoặc có thế lực trong Đảng Cộng sản mới có thể vào học tại trường này.”

Liên quan đến tham nhũng chính trị? Máy bay đâm vào tòa nhà trong khi toàn bộ hành trình đều bị giám sát?

Theo các tổ chức nghiên cứu quốc tế và dữ liệu theo dõi hành trình hàng không dân dụng, vào khoảng 17 giờ 30 ngày xảy ra sự việc, máy bay cất cánh từ sân bay Shifosi, dự kiến quay lại sau 10 phút nhưng bất ngờ lệch khỏi đường bay và mất liên lạc. Đến khoảng hơn 18 giờ, máy bay đâm vào tòa nhà CITIC.

Kể từ ngày 1/5, Bắc Kinh áp dụng quy định quản lý nghiêm ngặt đối với máy bay không người lái. Tòa nhà CITIC chỉ cách Trung Nam Hải – nơi đặt trụ sở của lãnh đạo cấp cao ĐCSTQ – khoảng 7 km và nằm trong vùng cấm bay nghiêm ngặt nhất của thủ đô, cấm mọi vật thể có thể ảnh hưởng đến an toàn bay.

Xung quanh Bắc Kinh cũng được triển khai mạng lưới dày đặc các trận địa tên lửa phòng không và radar giám sát. Xét theo quy trình tác chiến phòng không, máy bay càng bay lâu trên không và càng lệch xa đường bay, lực lượng radar và phòng không của quân đội Trung Quốc càng có nhiều thời gian để nhận diện, cảnh báo và đánh chặn. Tuy nhiên, cho đến khi máy bay đâm vào tòa nhà cao nhất Bắc Kinh, hệ thống phòng không được đầu tư rất lớn này dường như hoàn toàn không có phản ứng.

Tuy nhiên, Viên Hồng Băng cho biết máy bay không phải không bị giám sát. Theo ông, thực tế là toàn bộ hành trình của chiếc máy bay đều nằm trong phạm vi theo dõi trực tiếp của radar.

Ông cho rằng nguyên nhân các đơn vị giám sát không phản ứng là vì trong nội bộ có quy định: trong phạm vi Bắc Kinh, nếu phát hiện thiết bị bay cất cánh thì chỉ khi nó tiến vào bán kính 5 km tính từ Trung Nam Hải, Đại lễ đường Nhân dân hoặc Sở chỉ huy Quân ủy Trung ương tại Tây Sơn mới được phép bắn hạ ngay mà không cần xin chỉ thị.

Đơn vị sở hữu chiếc máy bay này được xem là một đơn vị bán quân sự của ĐCSTQ, đồng thời tập trung nhiều nhân vật có bối cảnh quyền quý trong đảng, chính quyền và quân đội. Vì vậy, theo ông, không có quan chức cấp dưới nào dám ra lệnh bắn hạ. Đến khi báo cáo qua nhiều cấp và lãnh đạo đưa ra quyết định thì máy bay đã đâm vào tòa nhà CITIC.

“Ai cũng sợ lỡ như người bị bắn hạ lại là một nhân vật quyền quý có quan hệ với ôngTập Cận Bình, bà Bành Lệ Viện, hoặc với ông Thái Kỳ, hay với lực lượng phòng không của ĐCSTQ”, ông nói.

Ông Viên Hồng Băng cho rằng điều này cho thấy vấn đề nghiêm trọng hơn cả những lỗ hổng về cơ chế hay kỹ thuật phòng không chính là tham nhũng về chính trị. Theo ông, dưới sự cai trị của ông Tập Cận Bình, gần như toàn bộ quan chức ĐCSTQ đều rơi vào tình trạng “nằm im, không hành động”, không ai muốn chịu trách nhiệm đối với những sự cố nghiêm trọng có thể xảy ra.

“Đó mới là lỗ hổng chính trị khiến chế độ ĐCSTQ và bản thân ông Tập Cận Bình lo sợ hơn cả những lỗ hổng trong hệ thống phòng thủ quân sự.”

Do ĐCSTQ kiểm duyệt toàn bộ thông tin liên quan đến vụ máy bay cỡ nhỏ đâm vào tòa nhà, những tiết lộ nói trên của ông Viên Hồng Băng hiện vẫn chưa thể được xác minh.

Trước đây, một số sự kiện từng bị ĐCSTQ che giấu, như vụ rơi máy bay của Hãng hàng không Phương Đông Trung Quốc ngày 21/3/2022 khiến toàn bộ 132 người trên máy bay thiệt mạng, cũng từng bị nghi là do con người cố ý gây ra. Video từ mặt đất cho thấy chiếc Boeing lao xuống gần như theo phương thẳng đứng. Giới chức Trung Quốc từ chối công bố báo cáo điều tra cuối cùng. Tuy nhiên, dữ liệu do phía Mỹ công bố cho thấy trước khi máy bay đâm vào núi, cả hai động cơ đều đã tắt và trong buồng lái từng xảy ra cuộc vật lộn dữ dội, điều này củng cố nghi vấn rằng tai nạn có thể do yếu tố con người gây ra.