Đàm phán đổ vỡ, mức thuế mới của Mỹ đối với Canada có hiệu lực
- Hạ Vũ
- •
Cuộc đàm phán thương mại Mỹ-Canada đổ vỡ vào phút chót tối thứ Sáu (21/8). Mức thuế của Tổng thống Donald Trump theo Điều khoản 338 nhằm vào hàng hóa Canada trị giá khoảng 20 tỷ USD đã có hiệu lực từ rạng sáng thứ Bảy. Thủ tướng Canada Mark Carney tuyên bố Ottawa sẽ đáp trả bằng các biện pháp “tương xứng”.
Mức thuế mới của Mỹ áp dụng đối với hàng trăm mặt hàng nhập khẩu từ Canada, bao gồm ván ép, đồ uống có cồn, thiết bị điện và dụng cụ chơi khúc côn cầu, với tổng trị giá khoảng 20 tỷ USD. Ông Carney cho biết Canada sẽ áp dụng các biện pháp thuế quan “tương ứng” nhằm “bảo vệ người lao động và doanh nghiệp của chúng ta”.
Hai bên đổ lỗi cho nhau về việc đàm phán thất bại.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho rằng những yêu cầu mà phía Canada đưa ra vào phút chót đã phá vỡ thế cân bằng đạt được sau nhiều ngày thương lượng.
Trong một tuyên bố, ông Greer nói: “Mặc dù Mỹ đã dành cho Canada, một trong những nước xuất khẩu lớn nhất sang Mỹ, những điều kiện ưu đãi nhất, Canada lại đưa ra các yêu cầu mới và rút lại những cam kết trước đó, phá vỡ thế cân bằng mong manh đạt được trong những ngày qua”.
Trong khi đó, ông Carney cho rằng chính Mỹ mới là bên thay đổi lập trường. Trong một tuyên bố, ông nói: “Tôi đã quyết định đình chỉ các cuộc đàm phán thương mại với Mỹ và chỉ thị cho các nhà đàm phán Canada trở về Ottawa”.
Ông cho rằng “những thay đổi về điều khoản mà Mỹ đưa ra vào phút chót là không công bằng, không hợp lý về mặt kinh tế và khiến người ta đặt câu hỏi về độ tin cậy của bất kỳ thỏa thuận nào”.
Việc Mỹ và Canada không đạt được thỏa thuận càng làm gia tăng căng thẳng giữa hai đồng minh lâu năm. Tổng kim ngạch thương mại hàng hóa và dịch vụ giữa hai nước trong năm ngoái đạt gần 900 tỷ USD. Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Canada, thường chiếm khoảng 70–77% tổng kim ngạch xuất khẩu của Canada.
Mức thuế mới 50% được áp dụng dựa trên một điều khoản trong Đạo luật Thuế quan năm 1930 (Tariff Act of 1930) mà Mỹ chưa từng sử dụng trước đây. Điều khoản này trao cho tổng thống quyền áp thuế đối với các quốc gia bị xác định là có hành vi phân biệt đối xử với hoạt động thương mại của Mỹ.
Mặc dù chỉ ảnh hưởng đến một phần tương đối nhỏ trong tổng kim ngạch xuất khẩu của Canada, các mức thuế mới được áp thêm bên cạnh những khoản thuế Mỹ đã áp dụng đối với thép, gỗ và ô tô. Những biện pháp này có thể cản trở đà phục hồi vốn còn mong manh của nền kinh tế Canada, đồng thời ảnh hưởng đến các cuộc đàm phán về một thỏa thuận thương mại tự do rộng hơn giữa hai nước trong những tháng tới.
Các mức thuế mới được áp dụng bất kể những mặt hàng Canada liên quan có đủ điều kiện hưởng ưu đãi theo Hiệp định Mỹ-Mexico-Canada (USMCA) hay không. Trước đây, USMCA từng giúp phần lớn các ngành công nghiệp Canada tránh được những đợt áp thuế đầu tiên của Mỹ.
Trước khi đàm phán đổ vỡ, hai bên đang thảo luận một dự thảo thỏa thuận, theo đó Mỹ sẽ giảm thuế đối với một số sản phẩm thép và nhôm của Canada xuống 25%, đồng thời hạ thuế đối với ô tô Canada xuống 15%.
Đổi lại, Canada sẽ dỡ bỏ các biện pháp trả đũa được áp dụng sau khi ông Trump khởi động cuộc chiến thương mại vào năm ngoái. Nhà Trắng trước đó cũng yêu cầu Canada nhượng bộ trên một số vấn đề, trong đó có việc hủy bỏ thuế trả đũa đối với ô tô Mỹ và dỡ bỏ các hạn chế khiến đồ uống có cồn của Mỹ bị cấm bán lẻ tại phần lớn các tỉnh của Canada.
Tuy nhiên, các mức thuế mới không áp dụng đối với những mặt hàng tài nguyên thiên nhiên quan trọng nhất mà Mỹ nhập khẩu từ Canada, như dầu mỏ, kali và các khoáng sản quan trọng.
Canada là nguồn cung dầu thô và các sản phẩm dầu mỏ từ nước ngoài quan trọng nhất của Mỹ, với lượng cung cấp hơn 4 triệu thùng/ngày.
Xem thêm
Từ khóa Canada quan hệ Mỹ - Canada Thuế quan Mỹ
